اجرت المثل

اجرت المثل، همان میزان اجرتی است که عرفاً برای یک کار و یا اجاره کردن می‌پردازند. در تعریف دیگر، چنین بیان شده است که استفاده از منافع مال غیر بدون مجوز یا باعث فوت منافع مال دیگری شدن، موجب پرداخت عوض آن منفعت می‌گردد، چنین عوضی عوض المثل یا اجرت المثل نام دارد.

به مالی که صرف نظر از وجود یا عدم اذن مالک، بابت انتفاع از مال او، بدون وجود رابطه‌ی اجاره بین طرفین، باید پرداخت گردد؛ اجرت‌المثل گویند. به‌عنوان مثال، عده‌ای، حالتی را که در آن، پزشک، بدون نمایندگی یا قرارداد و صرفاً به قصد احسان و کمک به بیمار و نجات جان وی، بدون اطلاع یا موافقت او، مداخلات پزشکی نماید، باید عمل او را از مصادیق اراده‌ی فضولی تلقّی نموده و او را فقط مستحق اجرت‌المثل دانست.

اجرت‌المثل زوجه در خصوص کارهای رایج خانه‌داری

اَعمال خانه‌داری، همچون شست‌وشو، پخت و پز و شیردادن به فرزندان و همچنین کارهایی که عرفاً زوجه، نسبت به زوج انجام داده‌است، متعلق اجرت‌المثل قرار می‌گیرد و زوجه، ملزم به اثبات غیر تبرّعی بودن آن‌ها نیست.

استحقاق زوجه نسبت به اجرت‌المثل ایّام زوجیت

در صورتی که زوجه، کارهایی را انجام بدهد که شرعاً به عهده‌ی وی نبوده‌است و برای آن کار نیز عرفاً مستحق دریافت اجرت‌المثل باشد، شرایط مطالبه‌ی اجرت‌المثل محرز می‌باشد و همچنین باید توجّه داشت، تقدیم دادخواست مطالبه‌ی اجرت‌المثل توسّط زوجه، نشان‌دهنده‌ی قصد عدم تبرّع وی در انجام امور بوده‌است.

رویه قضایی

• نظریه شماره 7/1402/304 مورخ 1402/05/13 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره جایگذاری دستگاه ردیاب و GPS شنوددار زیر خودرو افراد و زرع غیرمجاز
• نظریه شماره 7/1401/1195 مورخ 1402/06/03 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره بزه تصرف عدوانی در مال غیرمنقول
• نظریه شماره 7/1401/1297 مورخ 1402/05/08 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره دعوای خلع ید دارنده پروانه بهره برداری معدن علیه غاصب ملک