بررسی تطبیقی مسیولیت مدنی ناشی از اعمال مطبوعاتی

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو
بررسی تطبیقی مسیولیت مدنی ناشی از اعمال مطبوعاتی
عنوانبررسی تطبیقی مسیولیت مدنی ناشی از اعمال مطبوعاتی
رشتهحقوق خصوصی
دانشجواسعد انورعارف
استاد راهنمامحمود کاظمی
استاد مشاورمحمد حسن صادقی مقدم، محسن صفری
مقطعدکتری
سال دفاع۱۳۹۱
دانشگاهدانشگاه تهران


بررسی تطبیقی مسئولیت مدنی ناشی از اعمال مطبوعاتی عنوان رساله ای است که توسط اسعد انورعارف، با راهنمایی محمود کاظمی و با مشاوره محمد حسن صادقی مقدم و محسن صفری در سال ۱۳۹۱ و در مقطع دکتری دانشگاه تهران دفاع گردید.

چکیده

گروهی بودن فعالیتهای مطبوعاتی و دخالت افراد متعدد در انجام دادن آن، موجب شده که به هنگامی که از یک فعالیت مطبوعاتی به شخص ثالث زیانی وارد می شود یا موجب بی نظمی و خسارت جامعه می گردد، موضوع مسئولیت مدنی مطبوعات و تعیین عامل زیان (فرد یا افراد مسئول) مطرح شود. تمام مطالب پایان نامه در دو بخش گردآوری شده است. بخش اول به مفاهیم، منابع و مبانی مسئولیت مدنی مطبوعات و بخش دوم به موارد مسئولیت مدنی مطبوعات اختصاص یافته است. در بخش نخست مطالب، نخستین اصل که در قلمرو مسئولیت مدنی به بررسی آن خواهیم پرداخت، این مساله است؛ که هر شخص از طریق مطبوعات زیانی بر دیگری وارد کند، متعهد به جبران آن است. این التزام که ناشی از حکم قانونی است، بر مبانی مختلفی استوار است که گاهی تحقق آن وابسته به عمومی بودن فعل زیانبار است و ضمان وجود بی احتیاطی و بی مبالاتی مبنای آن است. مطالب این بخش در سه فصل پردازش داده شده است. در فصل اول به بررسی مفاهیم حقوق مطبوعات و رسانه های الکترونیکی خواهیم پرداخت، زیرا به رغم آنکه احکام این مسئولیت شناخته شده؛ مادامی که موضوع مشخص و معین نشده باشد؛ اجرای آنها عملا غیر ممکن خواهد بود. بدین سان نقطه آغازین بحث را به بررسی و تحلیل مفهوم مطبوعات و رسانه های الکترونیکی اختصاص خواهیم داد تا این پدیده موجد مسئولیت مدنی و بستر اعمال احکام و قواعد این مسئولیت را بشناسیم. در فصل دوم به تحلیل مبانی نظری و حقوقی مسئولیت مدنی مطبوعات و پیدایش و تحول این مبانی که پاسخی به اندیشه های عدالت جویانه با توجه به تحولات مختلف اجتماعی یا اقتصادی بوده است؛ پرداخته شده است. به همین دلیل هر کدام از آن مبانی یا نیازها و لوازم عرفی یا عقلی و قانونی با یک فعالیت ویژه مناسبت دارد و حکومت مطلق هر یک از آن مبانی بر همه فعالیتهایی که موجب زیان به دیگری می شود پذیرفته نشده است و در فصل سوم از این بخش به بررسی تعیین شخص مسئول در مسئولیت ناشی از اعمال مطبوعاتی (مسئولیت مدنی دستاندرکاران مطبوعاتی(مدیر مسئول، صاحب امتیاز، نویسنده، چاپ کنندگان و…) اشاره شده است. چنان که گفته شد در انجام یک فعالیت مطبوعاتی، چندین نفر دخیل هستند. قانون مطبوعات سال ۱۳۷۹ ایران حسب مورد چند شخص را مسئول میداند و از نظریه مسئولیت شخص واحد پیروی نکرده است. در این فصل سعی میکنیم با توجه به قانون مطبوعات و اصول حقوقی، مسئولیت هریک از افراد دخیل در فعالیت مطبوعاتی را با توجه به نوع فعالیت آنها به طور جداگانه بررسی کنیم. دربخش دوم رساله که به بررسی موارد مسئولیت مدنی مطبوعات اختصاص یافته است. مطبوعات و نشریات الکترونیکی بسته به نوع فعالیتی که انجام می دهند واجد تعهدات قانونی و قراردادی مشخصی در مقابل اشخاص ثالث و کاربران از جهت حفظ حقوق آنها در زمینه حقوق مالکیت فکری و صنعتی، حریم خصوصی، هتک حرمت، تبلیغات گمراه کننده و مانند آن می باشند. در این بخش قواعد کلی مسئولیت مدنی حاکم بر فعالیت مطبوعات و تا حد امکان نشریات الکترونیکی بررسی می گردد.

کلیدواژه ها

مواد مرتبط