نشست قضایی درباره آثار حمل در تعلق نفقه به همسر ناشزه
 | |
| موضوع | آثار حمل در تعلق نفقه به همسر ناشزه |
|---|---|
| تاریخ برگزاری | ۱۳۸۶/۰۲/۲۰ |
| برگزار شده توسط | شهر تبریز |
صورتجلسه نشست قضایی با موضوع آثار حمل در تعلق نفقه به همسر ناشزه مورخ ۱۳۸۶/۰۲/۲۰ که در شهر تبریز برگزار شد.
پرسش
آیا زوجه ناشزه حامله استحقاق نفقه را دارد؟
نظر هیئت عالی
- هر چند مطابق ماده ۱۱۰۸ قانون مدنی، هرگاه زن بدون مانع مشروع از ادای وظایف زوجیت امتناع کند مستحق نفقه نخواهد بود، زن حامله تا زمان وضع حمل به موجب ماده ۱۱۰۹ قانون مدنی حق نفقه را خواهد داشت چه در حال نشوز باشد و چه در عده از جهت فسخ نکاح یا طلاق بائن. نفقه یی که شوهر در زمان حمل زن ناشزه به زن می دهد، انفاق به جنین نبوده بلکه به منظور تأمین گذران زن و جبران زحمتی است که به لحاظ حمل متحمل می شود. بنابراین، از حیث نتیجه نظر اقلیت قضات تبریز تأیید می شود.
نظر اکثریت
مطابق قانون مدنی زن ناشزه مطلقا استحقاق نفقه ندارد لیکن نص ماده ۱۱۰۹ قانون مدنی پس از تفرق، استثنا نسبت به زن مطلقه حامله نفقه پیش بینی نموده است. با عنایت به رعایت اصل عدم توسعه استثنا و اینکه قیاس بین نشوز و طلاق قیاس مع الفارق است چرا که مفهوم سرپیچی فارق از جدایی است و با توجه به اینکه حمل از حقوق مدنی متمتع است و تا زمانی که به دنیا نیامده حق تمتع او از جمله حق نفقه به جای خود باقی است، صفت حامل در زن ناشزه اطلاق نشوز را مقید نمی سازد لهذا زن ناشزه به هیچ وجه حق نفقه ندارد بلکه نفقه به حمل تعلق می گیرد.
نظر اقلیت
نظر به اینکه در ماده ۱۱۰۹ علت تعلق نفقه به زن مطلقه، حامله بودن وی است، در مانحن فیه نیز چون زوجه حامله بوده، قیاس بین ماده ۱۱۰۹ قانون مدنی و موضوع معنونه قیاس منصوص العله بوده که علت مشترک آن ها حامله بودن زن است. در راستای حمایت و صیانت حمل، وصف حامله بودن زن صرف نظر از اینکه ناشزه یا مطلقه باشد وی را مستحق نفقه می سازد و چون در مانحن فیه، حمل به طور غیرمستقیم و از طریق مادر نفقه را دریافت می کند لذا چنان چه زن را مستحق نفقه ندانیم در مقام مطالبه نفقه چون مادر نسبت به حمل سمتی ندارد دریافت نفقه با مشکل مواجهه خواهد شد لهذا زوجه ناشزه حامله، به دلیل صیانت از حیات حمل مستحق نفقه خواهد بود.