نشست قضایی درباره نفقه نفس

موضوع	نفقه نفس
تاریخ برگزاری	۱۳۹۸/۰۸/۱۶
برگزار شده توسط	شهر خنداب

صورتجلسه نشست قضایی با موضوع نفقه نفس مورخ ۱۳۹۸/۰۸/۱۶ که در شهر خنداب برگزار شد.

پرسش

در پرونده اجرای احکام حقوقی محکوم علیه محکوم به پرداخت تعداد ۷۰۵ سکه بهار آزادی در حق محکوم له (همسرش) می باشد

از طرفی محکوم له درخواست توقیف دیه متعلق به محکوم علیه که ۳ فقره دیه کامل می باشد (به علت جراحات وارده اعم از عدم اراده در دفع ادرار و مدفوع، عدم توانایی مقاربت، خونریزی و ورم مغزی، کاهش سطح هوشیاری و غیره) را نموده است

با توجه به هزینه های بالای درمان و نگهداری محکوم علیه آیا می توان دیه های موصوف را توقیف نکرد؟ یا میزانی از آنرا توقیف نکرد؛ با چه تحلیلی؟

نظر هیئت عالی

نظریه اداره حقوقی قوه قضائیه به شماره ۷/۹۶/۲۹۹۴ مورخ ۹۶/۱۲/۶ به شرح زیر مورد تایید است:

با عنایت به اینکه مهریه، دین زوج محسوب می گردد و با توجه به اینکه مستثنیات دین در ماده ۲۴ قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی مصوب ۱۳۹۴ احصاء شده است و مبلغ پرداختی از سوی شرکت بیمه بابت دیه مصدوم در زمره مستثنیات دین نیامده است و قانون گذار با ذکر کلمه صرفا در صدر ماده یاد شده، بر حصری بودن موارد مستثنیات دین تاکید کرده است و با عنایت به اصل وجوب ادای دین به نظر می رسد توقیف و برداشت مبلغ پرداختی بابت دین زوج بلامانع و مبتنی بر قانون است: گرچه تقاضای محکوم له مبنی بر توقیف آن به رغم اطلاع وی از نیاز محکوم علیه به آن برای درمان خود ممکن است عرفا عمل شایسته ای تلقی نشود.

نظر اتفاقی

آنچه به نظر می رسد مهریه یک دین بر عهده محکوم علیه یاد شده می باشد و به موجب ماده ۲۴ قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی مصوب ۱۳۹۴ به مستثنیات دین در ۷ بند اشاره شده است از جمله به مسکن و اثاثیه و آذوقه و....، همچنین برای تناسب آن ملاک عرفی مقرر نموده است

حال در مانحن فیه و در اجرای اصل ۱۶۷ قانون اساسی و با اتکاء به مسائل ذیل از تحریر الوسیله حضرت امام خمینی (ره)

مساله ۴ از کتاب تحریر الوسیله فصل نفقات،القول فی نفقه القارب؛

یشترط فی وجوب نفقه علی القریب قدره المنفقد علی نفقته بعد نفقته نفسه و نفقته زوجته... 

و مسئله ۵ آمده است المراد بنفقته نفسه المقدمه علی نفقته زوجته مقدار قوت یومه ولیلته و کسوته الائقه بحاله و کل ما اضطر الیه من الالات الطعام والشراب و الفراش و الغطاء و غیر ها...

بنابراین بعنوان نفقه نفس می توان از دیه توقیفی مبلغی با جلب نظر پزشکی قانونی برای مدت حیات دنیوی معقول ایشان کسر نمود.