نمایش مبدأ برای اصول تفسیری در احتمال و تعارض نسخ و تخصیص

{{نشریه دانش حقوق مدنی|عنوان=اصول تفسیری در احتمال و تعارض نسخ و تخصیص|نویسنده=سعیده باقری اصل|نویسنده دوم=حیدر باقری اصل|محور موضوعی=حقوق مدنی|سال نشر=1402|دوره=12|شماره=23|دانلود=https://clk.journals.pnu.ac.ir/article_10296_c0eea653e91f925cb58f6765b628d265.pdf}}

اصول تفسیری در احتمال و تعارض نسخ و تخصیص عنوان مقاله ای از سعیده باقری اصل و حیدر باقری اصل است که در فروردین 1402 و شماره ی 23 نشریه علمی دانش حقوق مدنی منتشر شده است.

== چکیده ==
یکی از موارد بهره‌جویی از اصول تفسیری در احتمال [[نسخ]] مادة قانونی یا [[تخصیص]] عموم آن و نیز در تعارض نسخ مادة قانونی و تخصیص عموم آن است. هر چند اصولیان تا حد امکان سعی دارند [[تعارض]] دو ماده را با استناد به قواعد تعارض عام و خاص حل نمایند، ولی گاهی شرایط امکان تخصیص وجود ندارد و ناچار باید به نسخ نظر داد. بنابراین سؤال اصلی تحقیق در این خصوص آن است که کدام اصول تفسیری در احتمال نسخ مادة قانونی یا تخصیص عموم آن و نیز در تعارض بین نسخ مادة قانونی و تخصیص عموم آن جاری است؟ ضرورت انجام این تحقیق علاوه بر کاربردی بودن در تنقیح قوانین، این است که تاکنون کسی بدان نپرداخته است. روش تحقیق در بررسی و یافتن پاسخ سؤال، توصیفی و تحلیلی است و تحقیق در پاسخ سؤال به این نتیجه رسیده است که اصل در احتمال نسخ، عدم نسخ و اصل در احتمال تخصیص، عدم تخصیص و نیز [[اصالت عموم]] عام است و جریان استصحاب اعتبار قانون در احتمال نسخ و اعتبار عموم عام در احتمال تخصیص یک مؤید است، اما در تعارض بین نسخ و تخصیص، اصل ترجیح تخصیص بر نسخ جاری می‌گردد، مشروط بر اینکه شرایط تخصیص فراهم باشد وگرنه نسخ بر تخصیص مقدم خواهد شد.

== کلید واژه ها ==

* [[استصحاب]] اعتبار قانون  
* اصل ترجیح تخصیص بر نسخ  
* اصل عدم [[نسخ]] و [[تخصیص]]  
* تعارض نسخ و تخصیص

== مواد مرتبط ==

* [[ماده 335 قانون امور حسبی]]
* [[ماده ۲۷۸ قانون آیین دادرسی مدنی|ماده 278 قانون آیین دادرسی مدنی]]