ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۴ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{برای کتاب}} '''ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی''': [[حق تکثیر]]، اجراء و توزیع (‌عرضه و نشر) آثار تحت حمایت [[قانون‌ حمایت حقوق مؤلفان، مصنفان و هنرمندان]] مصوب 1348.9.3 و [[قانون ترجمه و تکثیر‌ کتب و نشریات و آثار صوتی مصوب]] 1352.9.26 و [[قانون حمایت از حقوق‌ پدیدآورندگان نرم‌افزارهای رایانه‌ای]] مصوب 1379.10.4، به صورت «‌[[داده پیام]]» منحصراً‌ دراختیار مؤلف است. کلیه آثار و تألیفاتی که در قالب «‌داده‌پیام» می‌باشند، از جمله‌ اطلاعات، نرم‌افزارها و برنامه‌های رایانه‌ای، ابزار و روش های رایانه‌ای و پایگاه های داده و‌ همچنین حمایت از [[حقوق مالکیت‌ فکری|حقوق مالکیت‌های فکری]] در بستر [[مبادله الکترونیکی|مبادلات الکترونیکی]] شامل [[حق اختراع|حق‌اختراع]]، حق طراحی، [[حق مؤلف]]، حقوق مرتبط با حق مؤلف، حمایت از پایگاه های داده،‌ حمایت از نقشه مدارهای یکپارچه قطعات الکترونیکی (Integrated Circuits & Chips) و‌ حمایت از [[اسرار تجاری]]، مشمول [[قانون|قوانین]] مذکور در این ماده و [[قانون ثبت علائم و‌اختراعات]] مصوب 1310.4.1 و [[آیین‌نامه اصلاحی اجرای قانون ثبت علائم تجارتی و‌ اختراعات|آئین‌نامه اصلاحی اجرای قانون ثبت علائم تجارتی و‌ اختراعات]] مصوب 1337.4.14 خواهد بود، منوط بر آن که امور مذکور در آن دو [[قانون|قانون‌]] موافق مصوبات [[مجلس شورای اسلامی]] باشد.
{{برای کتاب}} '''ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی''': [[حق تکثیر]]، اجراء و توزیع (‌عرضه و نشر) آثار تحت حمایت [[قانون‌ حمایت حقوق مؤلفان، مصنفان و هنرمندان]] مصوب 1348.9.3 و [[قانون ترجمه و تکثیر‌ کتب و نشریات و آثار صوتی مصوب]] 1352.9.26 و [[قانون حمایت از حقوق‌ پدیدآورندگان نرم‌افزارهای رایانه‌ای]] مصوب 1379.10.4، به صورت «‌[[داده پیام]]» منحصراً‌ دراختیار [[مؤلف]] است. کلیه آثار و تألیفاتی که در قالب «‌داده‌پیام» می‌باشند، از جمله‌ اطلاعات، نرم‌افزارها و برنامه‌های رایانه‌ای، ابزار و روش های رایانه‌ای و پایگاه های داده و‌ همچنین حمایت از [[حقوق مالکیت فکری|حقوق مالکیت‌های فکری]] در بستر [[مبادله الکترونیکی|مبادلات الکترونیکی]] شامل [[حق اختراع|حق‌اختراع]]، حق طراحی، [[حق مؤلف]]، حقوق مرتبط با حق مؤلف، حمایت از پایگاه های داده،‌ حمایت از نقشه مدارهای یکپارچه قطعات الکترونیکی (Integrated Circuits & Chips) و‌ حمایت از [[اسرار تجاری]]، مشمول [[قانون|قوانین]] مذکور در این ماده و [[قانون ثبت علائم و‌اختراعات]] مصوب 1310.4.1 و [[آیین‌نامه اصلاحی اجرای قانون ثبت علائم تجارتی و‌ اختراعات|آئین‌نامه اصلاحی اجرای قانون ثبت علائم تجارتی و‌ اختراعات]] مصوب 1337.4.14 خواهد بود، منوط بر آن که امور مذکور در آن دو قانون‌ موافق مصوبات [[مجلس شورای اسلامی]] باشد.


‌تبصره 1 - حقوق مرتبط با مالکیت ادبی و هنری (Related Rights) که پیش از این‌به‌عنوان حقوق جانبی مالکیت ادبی و هنری (Neighboring Rights) شناخته می‌شدند‌شامل حقوق مادی و معنوی برای عناصر دیگری علاوه بر مؤلف، از جمله حقوق‌ هنرمندان مجری آثار، تولیدکنندگان صفحات صوتی و تصویری و سازمانها و مؤسسات‌ضبط و پخش می‌باشند که مشمول قوانین مصوب 1348.9.3 و 1352.9.26 مورد‌اشاره در این ماده می‌باشند.
‌تبصره 1 - حقوق مرتبط با مالکیت ادبی و هنری (Related Rights) که پیش از این‌به‌عنوان حقوق جانبی مالکیت ادبی و هنری (Neighboring Rights) شناخته می‌شدند‌ شامل [[حق مادی|حقوق مادی]] و [[حق معنوی|معنوی]] برای عناصر دیگری علاوه بر مؤلف، از جمله حقوق‌ هنرمندان مجری آثار، تولیدکنندگان صفحات صوتی و تصویری و سازمانها و مؤسسات‌ضبط و پخش می‌باشند که مشمول قوانین مصوب 1348.9.3 و 1352.9.26 مورد‌اشاره در این ماده می‌باشند.


‌تبصره 2 - مدار یکپارچه (Integrated Circuit) یک جزء الکترونیکی با نقشه و‌منطقی خاص است که عملکرد و کارائی آن قابلیت جایگزینی با تعداد بسیار زیادی از‌ اجزاء الکترونیکی متعارف را داراست. طراحی‌های نقشه، جانمائی و منطق این مدارها‌ براساس قانون ثبت علائم و اختراعات مصوب 1310.4.1 و آئین‌نامه اصلاحی اجرای‌قانون ثبت علائم تجارتی و اختراعات مصوب 1337.4.14 مورد حمایت می‌باشد.
‌تبصره 2 - مدار یکپارچه (Integrated Circuit) یک جزء الکترونیکی با نقشه و‌منطقی خاص است که عملکرد و کارائی آن قابلیت جایگزینی با تعداد بسیار زیادی از‌ اجزاء الکترونیکی متعارف را داراست. طراحی‌های نقشه، جانمائی و منطق این مدارها‌ براساس قانون ثبت علائم و اختراعات مصوب 1310.4.1 و آئین‌نامه اصلاحی اجرای‌قانون ثبت علائم تجارتی و اختراعات مصوب 1337.4.14 مورد حمایت می‌باشد.
خط ۱۲: خط ۱۲:
* [[ماده 74 قانون تجارت الکترونیکی]]
* [[ماده 74 قانون تجارت الکترونیکی]]
== توضیح واژگان ==
== توضیح واژگان ==
[[داده پیام]]: هر نمادی از واقعه، اطلاعات یا مفهوم است که با وسایل الکترونیکی، نوری یا فناوری های جدید اطلاعات تولید، ارسال، دریافت، ذخیره یا پردازش می شود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=دلیل الکترونیکی در نظام ادله اثبات دعوی|ترجمه=|جلد=|سال=1391|ناشر=خرسندی|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6487048|صفحه=|نام۱=محبوبه|نام خانوادگی۱=عبدالهی|چاپ=1}}</ref>


[[مدار یکپارچه]]: محصولی است که دارای کارکرد الکترونیکی بوده و در شکل نهایی و یا میانی خود، دارای اجزاء متعددی باشد و حداقل یکی از اجزاء متعدد ان فعال بوده و همه یا بعضی از ارتباطات میان اجزاء به طور یکپارچه طراحی و یا همه بر روی یک نقطه دیگر قرار گرفته باشند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=اجرای حقوق مالکیت صنعتی در مقررات سازمان جهانی تجارت و حقوق ایران|ترجمه=|جلد=|سال=1388|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6608912|صفحه=|نام۱=حسین علی|نام خانوادگی۱=امیری|چاپ=1}}</ref>
* [[داده پیام]]: هر نمادی از واقعه، اطلاعات یا مفهوم است که با وسایل الکترونیکی، نوری یا فناوری های جدید اطلاعات تولید، ارسال، دریافت، ذخیره یا پردازش می شود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=دلیل الکترونیکی در نظام ادله اثبات دعوی|ترجمه=|جلد=|سال=1391|ناشر=خرسندی|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6487048|صفحه=|نام۱=محبوبه|نام خانوادگی۱=عبدالهی|چاپ=1}}</ref>
 
* [[مولف]]: هرگاه مفروضاتی جمع شوند و از جمع آنها، یک عنوان و مفهوم جدیدی به وجود آید، [[تألیف]] صورت گرفته است. و شخصی که اقدام به این عمل نموده را [[مؤلف]] می نامند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق آفرینش های ادبی و هنری|ترجمه=|جلد=|سال=1393|ناشر=دادگستر|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=5063660|صفحه=|نام۱=حمید|نام خانوادگی۱=آیتی|چاپ=-}}</ref>
[[حق اختراع]]: از جمله حقوق انحصاری شخص مخترع است که می تواند به موجب این حق، برای مدت معینی، از [[اختراع]] خود استفاده و بهره برداری کند.
* [[حقوق مالکیت فکری]]: [[حق|حقوقی]] است که [[شخص حقیقی|شخص]] نسبت به نتایج، یافته ها و آثار فکری خود دارد. حقوق مالکیت فکری قلمرو وسیعی دارد و شامل هر چیزی می‌شود که زاییده فکر و ذهن آدمی است. مخلوق ذهن و فکر ممکن است به حوزه علم، هنر، صنعت یا تجارت تعلق داشته باشد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=ماهیت حقوق مالکیت فکری و جایگاه آنها در حقوق اموال|ترجمه=|جلد=|سال=1391|ناشر=دوفصلنامه علمی پژوهشی دانش حقوق مدنی دوره 1 شماره 2 زمستان 1391|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6662832|صفحه=|نام۱=اصغر|نام خانوادگی۱=محمودی|چاپ=}}</ref>
 
* [[حق اختراع]]: از جمله حقوق انحصاری شخص مخترع است که می تواند به موجب این حق، برای مدت معینی، از [[اختراع]] خود استفاده و بهره برداری کند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق بازرگانی (جلد اول)|ترجمه=|جلد=|سال=1387|ناشر=دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4130820|صفحه=|نام۱=محمدکاظم|نام خانوادگی۱=عمادزاده|چاپ=3}}</ref>
[[مجلس شورای اسلامی]]: به عنوان مرجعی برای تقنین و نظارت بر امور مختلف کشور، مشتمل بر تشریفات و [[مقرره|مقرراتی]] خاصی است.
* [[اسرار تجاری]]: به هر نوع اطلاعات ارزشمندی گفته می شود که، از ارزش اقتصادی مستقل برخوردار باشد و از نظر اشخاص ثالث مخفی بوده و توسط انان قابل شناسایی نبوده و یا به سختی قابل شناسایی باشد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=علائم تجاری در حقوق ایران (براساس ثبت اختراعات، طرح های صنعتی و علائم تجاری مصوب 1386/11/3)|ترجمه=|جلد=|سال=1389|ناشر=مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6487304|صفحه=|نام۱=محمدحسین|نام خانوادگی۱=کریمی|چاپ=1}}</ref>
 
* [[مجلس شورای اسلامی]]: به عنوان مرجعی برای تقنین و نظارت بر امور مختلف کشور، مشتمل بر تشریفات و [[مقرره|مقرراتی]] خاصی است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق اساسی جمهوری اسلامی ایران|ترجمه=|جلد=|سال=1395|ناشر=دانشگاه امام صادق|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6655260|صفحه=|نام۱=فرید|نام خانوادگی۱=محسنی|چاپ=1}}</ref>
[[اسرار تجاری الکترونیکی|اسرار تجاری]]: به هر نوع اطلاعات ارزشمندی گفته می شود که، از ارزش اقتصادی مستقل برخوردار باشد و از نظر اشخاص ثالث مخفی بوده و توسط انان قابل شناسایی نبوده و یا به سختی قابل شناسایی باشد.
* [[حق مادی]]: یعنی [[حق]] بهره‌برداری انحصاری از تکثیر یا نمایش یا عرضه عمومی اثر که در بردارنده [[منافع]] [[مال|مالی]] است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق آفرینش های ادبی و هنری|ترجمه=|جلد=|سال=1393|ناشر=دادگستر|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6755908|صفحه=|نام۱=حمید|نام خانوادگی۱=آیتی|چاپ=-}}</ref>
* [[حق معنوی]]: [[حقوق|حقوقی]] است که موضوع آن [[ماهیت]] [[مادی]] و ملموس خارجی ندارد و [[امر اعتباری|امری اعتباری]] است اما با این حال به صاحب آن اختیار [[انتفاع]] [[انحصاری]] از موضوع [[حق]] مانند فعالیت و فکر و ابتکار انسان را می‌دهد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=دوره مقدماتی حقوق مدنی (اموال و مالکیت)|ترجمه=|جلد=|سال=1389|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6657452|صفحه=|نام۱=ناصر|نام خانوادگی۱=کاتوزیان|چاپ=30}}</ref>
== مطالعات تطبیقی ==
== مطالعات تطبیقی ==
[[موافقتنامه تریپس]] در خصوص مدارهای یکپارچه به استثنای مواردی که به نحو دیگری مقرر شده است، از [[کشور]] ها میخواهد طرح های ساخت این مدارها را مطابق با «معاهده مالکیت فکری واشنگتن در خصوص مدارهای یکپارچه 1989» مورد حمایت قرار دهند. در حقوق داخلی به موجب تبصره 2 ماده ۶۲ قانون تجارت الکترونیکی، طراحی های نقشه جانمایی و منطق مدارهای یکپارچه، تحت نظام [[قانون ثبت علائم و اختراعات]] مصوب 1310 و [[آیین نامه اجرایی]] آن مورد حمایت قرار می گیرند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=مجله حقوقی دادگستری شماره 50.51 بهار و تابستان 1384|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=قوه قضائیه جمهوری اسلامی ایران|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=2772244|صفحه=|نام۱=قوه قضائیه جمهوری اسلامی ایران|نام خانوادگی۱=|چاپ=}}</ref>
[[موافقتنامه تریپس]] در خصوص مدارهای یکپارچه به استثنای مواردی که به نحو دیگری مقرر شده است، از [[کشور]] ها میخواهد طرح های ساخت این مدارها را مطابق با «معاهده مالکیت فکری واشنگتن در خصوص مدارهای یکپارچه 1989» مورد حمایت قرار دهند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=مجله حقوقی دادگستری شماره 50.51 بهار و تابستان 1384|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=قوه قضائیه جمهوری اسلامی ایران|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=2772244|صفحه=|نام۱=قوه قضائیه جمهوری اسلامی ایران|نام خانوادگی۱=|چاپ=}}</ref>
== نکات تفسیری دکترین ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی ==
== نکات تفسیری دکترین ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی ==
[[قانون تجارت الکترونیکی]] در '''ماده 62'''، اعمال حق تکثیر را در محیط الکترونیکی ممکن دانسته است؛ بدون آنکه نسبت به ایجاد حقوقی جدید صحبت کند و یا هر چند به اجمال معلوم کند که عرضه آثار در اینترنت جزء کدام یک از حقوق است. در نتیجه، این موضوع قابل انتقاد است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حمایت از مالکیت ادبی و هنری و حقوق مرتبط در محیط مجازی|ترجمه=|جلد=|سال=1386|ناشر=فصلنامه تخصصی حقوق اسلامی (فقه و حقوق سابق)شماره 15 زمستان 1386|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=5104936|صفحه=|نام۱=محمود|نام خانوادگی۱=صادقی|نام۲=یوسف|نام خانوادگی۲=خلج|چاپ=}}</ref>
قانونگذار در [[ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی|ماده صدرالذکر]] از حقوق مولف در بستر مبادلات الکترونیکی حمایت کرده است. با توجه به [[ماده 63 قانون تجارت الکترونیکی|ماده ۶۳ قانون تجارت الکترونیکی]]، اعمال موقت تکثیر، اجراء و توزیع اثر که جزء لاینفک فراگرد فنی پردازش «داده پیام» در شبکه ها است از شمول مقرره فوق خارج شده است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=مقدمه ای بر حقوق مالکیت معنوی|ترجمه=|جلد=|سال=1391|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4695176|صفحه=|نام۱=سیدحسن|نام خانوادگی۱=میرحسینی|چاپ=3}}</ref>
 
قانونگذار در [[ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی]] از حقوق مولف در بستر مبادلات الکترونیکی حمایت کرده است. با توجه به [[ماده ۶۳ قانون تجارت]] الکترونیکی، اعمال موقت تکثیر، اجراء و توزیع اثر که جزء لاینفک فراگرد فنی پردازش «داده پیام» در شبکه ها است از شمول مقرره فوق خارج شده است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=مقدمه ای بر حقوق مالکیت معنوی|ترجمه=|جلد=|سال=1391|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4695176|صفحه=|نام۱=سیدحسن|نام خانوادگی۱=میرحسینی|چاپ=3}}</ref>
== نکات توضیحی ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی ==
== نکات توضیحی ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی ==
رکن قانونی جرم عرضه، اجرا یا تکثیر ناقض حقوق پدید آورنده در بستر مبادلات الکترونیکی، عبارت است از [[ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی]] و همچنین [[ماده 74 قانون تجارت الکترونیکی|ماده 74 قانون مذکور]] که [[ضمانت اجرا|ضمانت اجرای]] تخلف از '''ماده 62''' را تعیین نموده است. <ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=سیاست جنایی ایران در حمایت از حقوق تألیف و نشر (سیاست تقنینی، سیاست قضایی، سیاست اداری)|ترجمه=|جلد=|سال=1392|ناشر=مجمع علمی و فرهنگی مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4775752|صفحه=|نام۱=سیدعباس|نام خانوادگی۱=حسینی نیک|چاپ=1}}</ref>
[[عنصر قانونی|رکن قانونی]] جرم عرضه، اجرا یا تکثیر ناقض حقوق پدید آورنده در بستر مبادلات الکترونیکی، در '''ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی''' و همچنین [[ضمانت اجرا|ضمانت اجرای]] تخلف از آن در [[ماده 74 قانون تجارت الکترونیکی|ماده 74 قانون مذکور]] پیش بینی گردیده است. <ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=سیاست جنایی ایران در حمایت از حقوق تألیف و نشر (سیاست تقنینی، سیاست قضایی، سیاست اداری)|ترجمه=|جلد=|سال=1392|ناشر=مجمع علمی و فرهنگی مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4775752|صفحه=|نام۱=سیدعباس|نام خانوادگی۱=حسینی نیک|چاپ=1}}</ref> شایان ذکر است که مواد مذکور اشاره مستقیم به قانون حمایت مولفان و مصنفان و هنرمندان و همچنین قانون ترجمه و تکثیر کتب و نشریات و آثار صوتی داشته و فی الواقع به طور خاص حمایت های مربوط به پدید آورندگان مورد اشاره در [[قوانین]] فوق را در فضای سایبر و در بستر مبادلات الکترونیکی مورد تایید و حکم قرار می دهد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=ضمانت اجرا و حمایت از حقوق مالکیت ادبی و هنری|ترجمه=|جلد=|سال=|ناشر=فصلنامه پژوهشی تحلیلی و آموزشی مجد شماره 21 و 22 تابستان و پاییز 1391|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=5050828|صفحه=|نام۱=سیدعباس|نام خانوادگی۱=حسینی نیک|چاپ=}}</ref>
 
در حوزه [[حق اختراع]] یک چالش عمده پیش روست و آن یکی امکان ثبت و حمایت از روش های انجام [[تجارت الکترونیکی]] به عنوان [[حق اختراع]] که در برخی کشور ها پاسخ آن مثبت و در نظام حقوقی ایران منفی است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق مالکیت صنعتی در فضای سایبر (دوره حقوق فناوری اطلاعات)|ترجمه=|جلد=|سال=1389|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=3595752|صفحه=|نام۱=حمیدرضا|نام خانوادگی۱=اصلانی|چاپ=1}}</ref>
 
'''ماده 62''' و [[ماده 74 قانون تجارت الکترونیکی|74 قانون تجارت الکترونیکی]] اشاره مستقیم به قانون حمایت مولفان و مصنفان و هنرمندان و همچنین قانون ترجمه و تکثیر کتب و نشریات و آثار صوتی داشته و فی الواقع به طور خاص حمایت های مربوط به پدید آورندگان مورد اشاره در [[قوانین]] فوق را در فضای سایبر و در بستر مبادلات الکترونیکی مورد تایید و حکم قرار می دهد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=ضمانت اجرا و حمایت از حقوق مالکیت ادبی و هنری|ترجمه=|جلد=|سال=|ناشر=فصلنامه پژوهشی تحلیلی و آموزشی مجد شماره 21 و 22 تابستان و پاییز 1391|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=5050828|صفحه=|نام۱=سیدعباس|نام خانوادگی۱=حسینی نیک|چاپ=}}</ref>
 
نظام دو گانه ای که [[قانون تجارت الکترونیک]] ایجاد کرده، این است که نقض حق اختراع و ملحقات به آن ( همچون نقض حقوق مربوط به طرح مدارهای یکپارچه قطعات الکترونیکی) در کنار نقض حقوق مالکیت فکری در '''ماده 62''' آمده است، اما در خود [[قانون تجارت الکترونیک]]، [[ضمانت اجرای کیفری|ضمانت اجرای جزایی]] خاص ندارد و از آنجا که قانون ثبت اختراعات، طرح های صنعتی و علائم تجاری نیز فاقد ضمانت اجرای جزایی است، باید به قوانین پراکنده ای که در این خصوص وجود دارد، مراجعه کرد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=مجله حقوقی دادگستری شماره 59 تابستان 1386|ترجمه=|جلد=|سال=1386|ناشر=قوه قضائیه جمهوری اسلامی ایران|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1189164|صفحه=|نام۱=قوه قضائیه جمهوری اسلامی ایران|نام خانوادگی۱=|چاپ=}}</ref>
 
در قوانین اکثر کشورها، مواد و برنامه های سایت ها به شرح زیر مشمول حمایت اند:
 
* نوشته ها: نوشته های اصیل از قبیل نقل مضمون اگهی ها و اگهی ها به عنوان اثار ادبی مشمول حمایت اند؛
 
* تصاویر: تصاویر اصیل از قبیل طراحی ها، رسم ها، نقشه های گرافیکی، نقشه ها، طرح ها، نمودارها و عکس ها به عنوان اثار هنری مشمول حمایت اند؛<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق تجارت الکترونیکی|ترجمه=|جلد=|سال=1390|ناشر=گنج دانش|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=3616544|صفحه=|نام۱=محمدعلی|نام خانوادگی۱=نوری|نام۲=رضا|نام خانوادگی۲=نخجوانی|چاپ=2}}</ref>
== نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی ==
== نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی ==
{{هوش مصنوعی (ماده)}}
{{هوش مصنوعی (ماده)}}
خط ۵۲: خط ۳۸:
# قوانین مقدم بر این ماده باید با مصوبات مجلس شورای اسلامی موافق باشند.
# قوانین مقدم بر این ماده باید با مصوبات مجلس شورای اسلامی موافق باشند.


== پایان نامه های مرتبط ==
== انتقادات ==
 
* [[قانون تجارت الکترونیکی]] در '''ماده 62'''، اعمال حق تکثیر را در محیط الکترونیکی ممکن دانسته است؛ بدون آنکه نسبت به ایجاد حقوقی جدید صحبت کند و یا هر چند به اجمال معلوم کند که عرضه آثار در اینترنت جزء کدام یک از حقوق است. در نتیجه، این موضوع قابل انتقاد است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حمایت از مالکیت ادبی و هنری و حقوق مرتبط در محیط مجازی|ترجمه=|جلد=|سال=1386|ناشر=فصلنامه تخصصی حقوق اسلامی (فقه و حقوق سابق)شماره 15 زمستان 1386|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=5104936|صفحه=|نام۱=محمود|نام خانوادگی۱=صادقی|نام۲=یوسف|نام خانوادگی۲=خلج|چاپ=}}</ref>
* نظام دو گانه ای که [[قانون تجارت الکترونیک]] ایجاد کرده، این است که نقض حق اختراع و ملحقات به آن (همچون نقض حقوق مربوط به طرح مدارهای یکپارچه قطعات الکترونیکی) در کنار نقض حقوق مالکیت فکری در '''ماده 62''' آمده است، اما در خود [[قانون تجارت الکترونیک]]، [[ضمانت اجرای کیفری|ضمانت اجرای جزایی]] خاص ندارد و از آنجا که قانون ثبت اختراعات، طرح های صنعتی و علائم تجاری نیز فاقد ضمانت اجرای جزایی است، باید به قوانین پراکنده ای که در این خصوص وجود دارد، مراجعه کرد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=مجله حقوقی دادگستری شماره 59 تابستان 1386|ترجمه=|جلد=|سال=1386|ناشر=قوه قضائیه جمهوری اسلامی ایران|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1189164|صفحه=|نام۱=قوه قضائیه جمهوری اسلامی ایران|نام خانوادگی۱=|چاپ=}}</ref>
 
== پایان نامه و رساله های مرتبط ==


* [[بررسی تطبیقی نظام حقوقی حاکم بر حمایت از آثار چند رسانه ای]]
* [[بررسی تطبیقی نظام حقوقی حاکم بر حمایت از آثار چند رسانه ای]]


== مقالات مرتبط ==
== مقالات مرتبط ==
* [[حمایت از مالکیت فکری در بستر مبادلات الکترونیکی]]
* [[مطالعۀ‌ تطبیقی حق انتساب اثر در نظام‌های حقوقی ایران، انگلستان و ایالات متحدۀ امریکا]]
* [[مطالعۀ‌ تطبیقی حق انتساب اثر در نظام‌های حقوقی ایران، انگلستان و ایالات متحدۀ امریکا]]
* [[بررسی حمایت از محتوای کاربر ساخته از طریق نظام حقوق مالکیت ادبی و هنری در ایران و ایالات متحده آمریکا]]
* [[بررسی حمایت از محتوای کاربر ساخته از طریق نظام حقوق مالکیت ادبی و هنری در ایران و ایالات متحده آمریکا]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۲۰ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۸:۴۲

ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی: حق تکثیر، اجراء و توزیع (‌عرضه و نشر) آثار تحت حمایت قانون‌ حمایت حقوق مؤلفان، مصنفان و هنرمندان مصوب 1348.9.3 و قانون ترجمه و تکثیر‌ کتب و نشریات و آثار صوتی مصوب 1352.9.26 و قانون حمایت از حقوق‌ پدیدآورندگان نرم‌افزارهای رایانه‌ای مصوب 1379.10.4، به صورت «‌داده پیام» منحصراً‌ دراختیار مؤلف است. کلیه آثار و تألیفاتی که در قالب «‌داده‌پیام» می‌باشند، از جمله‌ اطلاعات، نرم‌افزارها و برنامه‌های رایانه‌ای، ابزار و روش های رایانه‌ای و پایگاه های داده و‌ همچنین حمایت از حقوق مالکیت‌های فکری در بستر مبادلات الکترونیکی شامل حق‌اختراع، حق طراحی، حق مؤلف، حقوق مرتبط با حق مؤلف، حمایت از پایگاه های داده،‌ حمایت از نقشه مدارهای یکپارچه قطعات الکترونیکی (Integrated Circuits & Chips) و‌ حمایت از اسرار تجاری، مشمول قوانین مذکور در این ماده و قانون ثبت علائم و‌اختراعات مصوب 1310.4.1 و آئین‌نامه اصلاحی اجرای قانون ثبت علائم تجارتی و‌ اختراعات مصوب 1337.4.14 خواهد بود، منوط بر آن که امور مذکور در آن دو قانون‌ موافق مصوبات مجلس شورای اسلامی باشد.

‌تبصره 1 - حقوق مرتبط با مالکیت ادبی و هنری (Related Rights) که پیش از این‌به‌عنوان حقوق جانبی مالکیت ادبی و هنری (Neighboring Rights) شناخته می‌شدند‌ شامل حقوق مادی و معنوی برای عناصر دیگری علاوه بر مؤلف، از جمله حقوق‌ هنرمندان مجری آثار، تولیدکنندگان صفحات صوتی و تصویری و سازمانها و مؤسسات‌ضبط و پخش می‌باشند که مشمول قوانین مصوب 1348.9.3 و 1352.9.26 مورد‌اشاره در این ماده می‌باشند.

‌تبصره 2 - مدار یکپارچه (Integrated Circuit) یک جزء الکترونیکی با نقشه و‌منطقی خاص است که عملکرد و کارائی آن قابلیت جایگزینی با تعداد بسیار زیادی از‌ اجزاء الکترونیکی متعارف را داراست. طراحی‌های نقشه، جانمائی و منطق این مدارها‌ براساس قانون ثبت علائم و اختراعات مصوب 1310.4.1 و آئین‌نامه اصلاحی اجرای‌قانون ثبت علائم تجارتی و اختراعات مصوب 1337.4.14 مورد حمایت می‌باشد.

مواد مرتبط

توضیح واژگان

  • داده پیام: هر نمادی از واقعه، اطلاعات یا مفهوم است که با وسایل الکترونیکی، نوری یا فناوری های جدید اطلاعات تولید، ارسال، دریافت، ذخیره یا پردازش می شود.[۱]
  • مولف: هرگاه مفروضاتی جمع شوند و از جمع آنها، یک عنوان و مفهوم جدیدی به وجود آید، تألیف صورت گرفته است. و شخصی که اقدام به این عمل نموده را مؤلف می نامند.[۲]
  • حقوق مالکیت فکری: حقوقی است که شخص نسبت به نتایج، یافته ها و آثار فکری خود دارد. حقوق مالکیت فکری قلمرو وسیعی دارد و شامل هر چیزی می‌شود که زاییده فکر و ذهن آدمی است. مخلوق ذهن و فکر ممکن است به حوزه علم، هنر، صنعت یا تجارت تعلق داشته باشد.[۳]
  • حق اختراع: از جمله حقوق انحصاری شخص مخترع است که می تواند به موجب این حق، برای مدت معینی، از اختراع خود استفاده و بهره برداری کند.[۴]
  • اسرار تجاری: به هر نوع اطلاعات ارزشمندی گفته می شود که، از ارزش اقتصادی مستقل برخوردار باشد و از نظر اشخاص ثالث مخفی بوده و توسط انان قابل شناسایی نبوده و یا به سختی قابل شناسایی باشد.[۵]
  • مجلس شورای اسلامی: به عنوان مرجعی برای تقنین و نظارت بر امور مختلف کشور، مشتمل بر تشریفات و مقرراتی خاصی است.[۶]
  • حق مادی: یعنی حق بهره‌برداری انحصاری از تکثیر یا نمایش یا عرضه عمومی اثر که در بردارنده منافع مالی است.[۷]
  • حق معنوی: حقوقی است که موضوع آن ماهیت مادی و ملموس خارجی ندارد و امری اعتباری است اما با این حال به صاحب آن اختیار انتفاع انحصاری از موضوع حق مانند فعالیت و فکر و ابتکار انسان را می‌دهد.[۸]

مطالعات تطبیقی

موافقتنامه تریپس در خصوص مدارهای یکپارچه به استثنای مواردی که به نحو دیگری مقرر شده است، از کشور ها میخواهد طرح های ساخت این مدارها را مطابق با «معاهده مالکیت فکری واشنگتن در خصوص مدارهای یکپارچه 1989» مورد حمایت قرار دهند.[۹]

نکات تفسیری دکترین ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی

قانونگذار در ماده صدرالذکر از حقوق مولف در بستر مبادلات الکترونیکی حمایت کرده است. با توجه به ماده ۶۳ قانون تجارت الکترونیکی، اعمال موقت تکثیر، اجراء و توزیع اثر که جزء لاینفک فراگرد فنی پردازش «داده پیام» در شبکه ها است از شمول مقرره فوق خارج شده است.[۱۰]

نکات توضیحی ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی

رکن قانونی جرم عرضه، اجرا یا تکثیر ناقض حقوق پدید آورنده در بستر مبادلات الکترونیکی، در ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی و همچنین ضمانت اجرای تخلف از آن در ماده 74 قانون مذکور پیش بینی گردیده است. [۱۱] شایان ذکر است که مواد مذکور اشاره مستقیم به قانون حمایت مولفان و مصنفان و هنرمندان و همچنین قانون ترجمه و تکثیر کتب و نشریات و آثار صوتی داشته و فی الواقع به طور خاص حمایت های مربوط به پدید آورندگان مورد اشاره در قوانین فوق را در فضای سایبر و در بستر مبادلات الکترونیکی مورد تایید و حکم قرار می دهد.[۱۲]

نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده 62 قانون تجارت الکترونیکی

  1. حق تکثیر، اجرا و توزیع آثار دیجیتال منحصراً در اختیار مؤلف است.
  2. آثار دیجیتال شامل داده پیام‌ها، اطلاعات، نرم‌افزارها و برنامه‌های رایانه‌ای هستند.
  3. پایگاه‌های داده و ابزار و روش‌های رایانه‌ای نیز مشمول حمایت قانونی هستند.
  4. حمایت از حقوق مالکیت‌های فکری در بستر الکترونیکی شامل حق اختراع و حق طراحی است.
  5. نقشه مدارهای یکپارچه قطعات الکترونیکی تحت حمایت قوانین خاص قرار دارند.
  6. حقوق مرتبط با حق مؤلف شامل حقوق هنرمندان، تولیدکنندگان و سازمان‌های ضبط و پخش است.
  7. مدارهای یکپارچه به دلیل طراحی و عملکرد خاص مورد حمایت قانونی هستند.
  8. قوانین مقدم بر این ماده باید با مصوبات مجلس شورای اسلامی موافق باشند.

انتقادات

  • قانون تجارت الکترونیکی در ماده 62، اعمال حق تکثیر را در محیط الکترونیکی ممکن دانسته است؛ بدون آنکه نسبت به ایجاد حقوقی جدید صحبت کند و یا هر چند به اجمال معلوم کند که عرضه آثار در اینترنت جزء کدام یک از حقوق است. در نتیجه، این موضوع قابل انتقاد است.[۱۳]
  • نظام دو گانه ای که قانون تجارت الکترونیک ایجاد کرده، این است که نقض حق اختراع و ملحقات به آن (همچون نقض حقوق مربوط به طرح مدارهای یکپارچه قطعات الکترونیکی) در کنار نقض حقوق مالکیت فکری در ماده 62 آمده است، اما در خود قانون تجارت الکترونیک، ضمانت اجرای جزایی خاص ندارد و از آنجا که قانون ثبت اختراعات، طرح های صنعتی و علائم تجاری نیز فاقد ضمانت اجرای جزایی است، باید به قوانین پراکنده ای که در این خصوص وجود دارد، مراجعه کرد.[۱۴]

پایان نامه و رساله های مرتبط

مقالات مرتبط

منابع

  1. محبوبه عبدالهی. دلیل الکترونیکی در نظام ادله اثبات دعوی. چاپ 1. خرسندی، 1391.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6487048
  2. حمید آیتی. حقوق آفرینش های ادبی و هنری. چاپ -. دادگستر، 1393.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 5063660
  3. اصغر محمودی. ماهیت حقوق مالکیت فکری و جایگاه آنها در حقوق اموال. دوفصلنامه علمی پژوهشی دانش حقوق مدنی دوره 1 شماره 2 زمستان 1391، 1391.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6662832
  4. محمدکاظم عمادزاده. حقوق بازرگانی (جلد اول). چاپ 3. دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان، 1387.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4130820
  5. محمدحسین کریمی. علائم تجاری در حقوق ایران (براساس ثبت اختراعات، طرح های صنعتی و علائم تجاری مصوب 1386/11/3). چاپ 1. مجد، 1389.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6487304
  6. فرید محسنی. حقوق اساسی جمهوری اسلامی ایران. چاپ 1. دانشگاه امام صادق، 1395.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6655260
  7. حمید آیتی. حقوق آفرینش های ادبی و هنری. چاپ -. دادگستر، 1393.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6755908
  8. ناصر کاتوزیان. دوره مقدماتی حقوق مدنی (اموال و مالکیت). چاپ 30. میزان، 1389.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6657452
  9. مجله حقوقی دادگستری شماره 50.51 بهار و تابستان 1384. قوه قضائیه جمهوری اسلامی ایران، 1384.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 2772244
  10. سیدحسن میرحسینی. مقدمه ای بر حقوق مالکیت معنوی. چاپ 3. میزان، 1391.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4695176
  11. سیدعباس حسینی نیک. سیاست جنایی ایران در حمایت از حقوق تألیف و نشر (سیاست تقنینی، سیاست قضایی، سیاست اداری). چاپ 1. مجمع علمی و فرهنگی مجد، 1392.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4775752
  12. سیدعباس حسینی نیک. ضمانت اجرا و حمایت از حقوق مالکیت ادبی و هنری. فصلنامه پژوهشی تحلیلی و آموزشی مجد شماره 21 و 22 تابستان و پاییز 1391.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 5050828
  13. محمود صادقی و یوسف خلج. حمایت از مالکیت ادبی و هنری و حقوق مرتبط در محیط مجازی. فصلنامه تخصصی حقوق اسلامی (فقه و حقوق سابق)شماره 15 زمستان 1386، 1386.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 5104936
  14. مجله حقوقی دادگستری شماره 59 تابستان 1386. قوه قضائیه جمهوری اسلامی ایران، 1386.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 1189164