واکاوی مفهوم استنادناپذیری و تمایز آن از مفاهیم مشابه
واکاوی مفهوم استنادناپذیری و تمایز آن از مفاهیم مشابه عنوان مقاله ای از مهسا رباطی، سعید محسنی و سید محمد مهدی قبولی درافشان است که در فروردین 1399 و در شماره 1 دوره 50 فصلنامه مطالعات حقوق خصوصی منتشر شده است.
چکیده
با بررسی متون قانونی، دکترین و رویۀ قضایی ایران، مصادیق متعددی را میتوان یافت که در آن از «عدم قابلیت استناد» یا استنادناپذیری، نه در مقام اثبات دعوا، بلکه در مقام ثبوت و وجود پدیدههای حقوقی، سخن به میان آمده است. این مفهوم از استنادناپذیری که نوعی ضمانت اجرای حقوقی محسوب میشود، با وجود انعکاس و استفاده در حقوق داخلی، همچنان مبهم مانده و مفهومشناسی دقیقی از آن صورت نگرفته است. بهعلاوه جایگاه این ضمانت اجرا در کنار سایر ضمانت اجراهای حقوقی موجود در نظام داخلی نیز مشخص نیست و در نتیجه این ابهام، کارایی و کاربرد این ضمانت اجرا در حقوق داخلی، بهدلیل خلط این مفهوم با مفاهیم موجود، گاه مورد تردید و بعضاً رد قرار گرفته است. این پژوهش درصدد است از سویی با مفهومشناسی استنادناپذیری در خاستگاه خود یعنی حقوق فرانسه، اجمال و ابهام این مفهوم در حقوق ایران را مرتفع سازد و از سوی دیگر، با مقایسۀ این نهاد حقوقی با مفاهیم مشابه و تمیز مرزهای مفاهیم، جایگاه این ضمانت اجرا در حقوق داخلی را تبیین و از خلط مفاهیم موجود در این زمینه جلوگیری کند.
کلیدواژه ها
- بطلان نسبی
- عدم قابلیت استناد
- عدم نفوذ نسبی
- فقدان اثر نسبی
- مراعی