منع استمتاع از زوجه صغیره، با استناد به مخصّص لبّی
![]() | |
| عنوان | منع استمتاع از زوجه صغیره، با استناد به مخصّص لبّی |
|---|---|
| نویسنده | فاطمه منظمی مهدی موحدی محب |
| محور موضوعی | حقوق اطفال و نوجوانان |
| سال نشر | ۱۴۰۳ |
| منتشر شده در | نشریه مطالعات فقه و حقوق اسلامی |
| دوره | ۱۶ |
| شماره | ۳۵ |
| دانلود مقاله | دانلود از سایت نشریه |
منع استمتاع از زوجه صغیره، با استناد به مخصّص لبّی مقاله ای از فاطمه منظمی و مهدی موحدی محب که در شهریور 1403 و در شماره 35 فصلنامه نشریه علمی مطالعات فقه و حقوق اسلامی منتشر شده است.
چکیده
نکاح صغیره، از یکسو با مقوله نکاح و از دیگرسو با حوزه حقوق اطفال، مرتبط و از اینرو، مقتضی دقّت مضاعف است. در نکاح صغیره، در عین اجماع بر حرمت آمیزش، استمتاعات غیر وطی از قبیل تفخیذ، تقبیل و ... حتی درشیرخوار جایز شمرده شده است که چه بسا مصداق کودکآزاری هم دانسته شود. نوشتار حاضر، به روش توصیفی - تحلیلی، ضمن بررسی اقوال و ادله آنها بر این باور است که اساساً موضوع استمتاع جنسی، زوجه بالغ بوده، نه طفل؛ و علاوه بر ایراد صدمات روانی و تربیتی که از این رهگذر به طفل وارد شده و به حکم ادله نفی ضرر، مورد نهی است. عقل نیز به طور قطعی، حاکم به قبح آن بوده و در واقع، این قبیل استمتاعات، به وسیله مخصّص لبّی از حکم جواز، خارج و به حکم اوّلی، حرام است. اگرچه برخی برای پرهیز از معضلات یاد شده، نکاح صغیره را از اساس باطل دانستهاند که به نظر میرسد در صورتی که غرض عقلائیِ دیگری برای چنین نکاحی مطرح نباشد، باید آنرا پذیرفت وگرنه، به حکم قواعد عمومی باب معاملات و نکاح، عقد با رعایت موارد یادشده، صحیح است. از اهداف اصلی این نوشتار، که جنبه ابتکاری و انحصاری نوشتار حاضر نیز محسوب میشود بهره بردن از بحث مخصّص لبّی برای گرهگشائی از یک مسأله فقهی و حقوقی است (بررسی نتیجه إعمال مخصّص لبّی در خصوص استمتاعات غیر وطی از زوجه صغیره) چه تاکنون این بحث تنها در لابلای کتب اصولی و در قالب مثال های بسیط مطرح می شده و کمتر در مقام افتاء بدان استناد شده است.
کلیدواژه ها
- استمتاعات غیر وطی
- تفخیذ
- حقوق اطفال
- حقوق کودک
- مخصّص لبّی
