ماده 19 قانون تجارت الکترونیکی

ماده 19 قانون تجارت الکترونیکی: «‌داده‌پیام»ی که براساس یکی از شروط زیر ارسال می‌شود مخاطب حق‌ دارد آن را ارسال شده محسوب کرده، و مطابق چنین فرضی (‌ارسال شده) عمل نماید:

‌الف - قبلاً به وسیله اصل‌ساز روشی معرفی و یا توافق شده باشد که معلوم کند آیا«‌داده پیام» همان است که اصل‌ساز ارسال کرده است،

ب - «‌داده پیام» دریافت شده توسط مخاطب از اقدامات شخصی ناشی شده که‌رابطه‌اش با اصل‌ ساز، یا نمایندگان وی باعث شده تا شخص مذکور به روش مورد استفاده‌ اصل‌ساز دسترسی یافته و «‌داده پیام» را به مثابه «‌داده پیام» خود بشناسد.

مواد مرتبط

توضیح واژگان

  • داده پیام: هر نمادی از واقعه، اطلاعات یا مفهوم است که با وسایل الکترونیکی، نوری یا فناوری های جدید اطلاعات تولید، ارسال، دریافت، ذخیره یا پردازش می شود.[۱]
  • شرط: در لغت، یعنی الزام به چیزی و پایبندی به آن[۲] و در اصطلاح حقوق، به التزام و تعهدی که ضمن عقد معین و در کنار تعهد اصلی، به وجود می‌آید، گفته می‌شود.[۳]
  • ارسال: به انتقال الکترونیکی اطلاعات از دستگاه فرستنده به دستگاه گیرنده را ارسال داده گویند. [۴]
  • مخاطب: شخصی است که اصل‌ساز قصد دارد وی «‌داده پیام»‌ را دریافت کند، اما شامل شخصی که در ارتباط با «‌داده پیام» به عنوان واسطه عمل می‌کند‌ نخواهد شد.[۵]
  • حق: امتیازی است که قانون برای افراد به رسمیت می شناسد مانند حق آزادی بیان، حق مالکیت و ...[۶]
  • اصل ساز: منشأ اصلی «‌داده پیام» است که «‌داده پیام» به‌ وسیله او یا از طرف او تولید یا ارسال می‌شود اما شامل شخصی که در خصوص «‌داده پیام»‌به عنوان واسطه عمل می‌کند نخواهد شد.[۷]
  • نماینده: به مفهوم نایب بودن برای شخص دیگر در امری یا دفاع از حقوق وی و یا انجام کاری معین می باشد.[۸]
  • شخص: در لغت به معنای انسان است. در اصطلاح حقوق، شخص موجودی است که دارای حق و تکلیف می‌باشد.[۹]

نکات توضیحی ماده 19 قانون تجارت الکترونیکی

شرایط مذکور در ماده فوق‌الذکر به عنوان اماره قانونی، صحت ارسال داده پیام را تایید می کنند، به عبارت دیگر در صورت انطباق با این شرایط، داده پیام ارسال شده، معتبر و قابل استناد تلقی می شود. این شرایط عبارت اند از:

  1. به روشی ارسال شود که مورد توافق طرفین است و حاکی از ارسال داده پیام توسط اصل ساز باشد؛ به طور مثال در صورتی که طرفین، طبق توافق خصوصی، ارسال پیام از آدرس پست الکترونیکی را دلیل بر انتساب سند به ارسال کننده بدانند، ارسال کننده نمی تواند به بهانه اینکه چنین روشی از اطمینان کافی برخوردار نیست، انتساب سند به خود را انکار کند.[۱۰]
  2. توسط شخص ثالثی که به روش مورد استفاده اصل ساز دسترسی دارد. ارسال شده باشد. در غیر این صورت و در مواردی که پیام از اصل ساز صادر نشده، یا اشتباها صادر شده باشد این فرض اعمال نمی گردد. یک استثنا بر این اماره قانونی وجود دارد و آن موردی است که طرفین، ترتیب آثار حقوقی بر داده پیام را، منوط به تصدیق دریافت آن کرده باشند. در چنین مواردی، عدم ارسال تصدیق از سوی مخاطب به منزله عدم ارسال داده پیام از سوی اصل ساز تلقی می گردد. حتی اگر مطابق شرایط فوق ارسال شده باشد. چنانچه در خصوص نحوه ارسال تصدیق داده پیام، بر روش خاصی توافق نشده باشد، هر نوع تدبیر مناسب از سوی مخاطب، که به نحو معقولی، اصل ساز را از دریافت داده پیام مطمئن کند، تصدیق دریافت داده پیام تلقی می گردد. این اماره های قانونی در خصوص محتوای داده پیام قابل استناد نیستند و صحت محتوای داده پیام و قابلیت استناد به آن محتوا تابع شرایطی است که در خصوص نگهداری داده پیام و ارزش اثباتی آن در سایر مواد این قانون بیان گردیده است.[۱۱]

با تحقق یکی از دو شرایط مذکور داده پیام منسوب به اصل ساز تلقی می‌ گردد و از جانب هر کدام از طرفین ایجاب و قبول، ارسال شده باشد او را متعهد می کند مگر اینکه خلاف آن ثابت شود. شایان ذکر است که امکان اثبات خلاف این شرایط و یا اشتباه اصل ساز وجود دارد که در صورت اشتباه قرارداد منعقد فرض نخواهد شد.[۱۲]

نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده 19 قانون تجارت الکترونیکی

  1. حق مخاطب: در شرایط خاصی، مخاطب حق دارد که داده‌پیام را ارسال شده فرض کرده و بر اساس آن اقدام نماید.
  2. روش معرفی شده یا توافق شده: اگر اصلی‌ساز روشی را معرفی کرده یا توافقی بر سر روشی صورت گرفته باشد که مشخص کند داده پیام همان است که اصلی‌ساز ارسال کرده، مخاطب می‌تواند آن را معتبر بداند.
  3. شناسایی داده‌پیام: در صورتی که داده‌پیام دریافت شده ناشی از اقدام شخصی باشد که به دلیل رابطه با اصلی‌ساز یا نمایندگان او به روش استفاده شده دسترسی یافته و داده‌پیام را به عنوان پیام خودش بشناسد، مخاطب می‌تواند آن را معتبر تلقی کند.
  4. تاکید بر رابطه با اصلی‌ساز: وجود رابطه بین شخصی که داده‌پیام را ارسال کرده و اصلی‌ساز یا نمایندگان او برای شناسایی و اعتبار پیام الزامی است.

مقالات مرتبط

منابع

  1. محبوبه عبدالهی. دلیل الکترونیکی در نظام ادله اثبات دعوی. چاپ 1. خرسندی، 1391.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6487048
  2. جلیل قنواتی، سیدحسن وحدتی شبیری و ابراهیم عبدی پور. حقوق قراردادها در فقه امامیه (جلد اول). چاپ 2. سمت، 1388.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 403400
  3. مسعود فقیه ایمانی. ماهیت و وضعیت شروط مندرج در نکاح نامه. دانشگاه آزاد اسلامی واحد خوراسگان، 1376.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 1591500
  4. محمدعلی نوری و رضا نخجوانی. حقوق حمایت داده ها. چاپ 1. گنج دانش، 1383.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4157532
  5. ماده 2 قانون تجارت الکترونیکی
  6. عباس زراعت و محمدرضا معین. مقدمه علم حقوق (کلیات). چاپ 1. جنگل، 1389.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6568808
  7. ماده 2 قانون تجارت الکترونیکی
  8. ناصر رسایی نیا. فرهنگ حقوقی (لغات و اصطلاحات) (جلد دوم). چاپ 1. دریچه، 1388.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6715088
  9. سیدابراهیم حسینی و احسان سامانی. وقف از سوی اشخاص حقوقی. فصلنامه اندیشه های حقوق عمومی (معرفت حقوقی سابق) شماره 3 بهار و تابستان 1391، 1391.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6655624
  10. محبوبه عبدالهی. دلیل الکترونیکی در نظام ادله اثبات دعوی. چاپ 1. خرسندی، 1391.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4347152
  11. محمدرضا زندی. تحقیقات مقدماتی در جرایم سایبری. چاپ 1. جنگل، 1389.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 1514944
  12. حسین خزاعی. حقوق تجارت بین الملل (جلد پنجم) جایگاه حقوق تجارت بین الملل و فروش بین المللی. چاپ 2. جنگل، 1392.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4574924