فلسفه حقوق بین الملل (محبی): تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۲ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{جعبه اطلاعات کتاب|نویسنده=[[محسن محبی]]|کشور=ایران|زبان=فارسی|تعداد_صفحات=380|ناشر=[[انتشارات شهر دانش]]|محل ناشر فارسی=تهران|موضوع=[[حقوق بین الملل]]، [[فلسفه حقوق]]|تاریخ_نشر=1403|تصویر=فلسفه حقوق بین الملل (محبی).jpg|اندازه تصویر=200px|آخرین چاپ=1403}}
{{جعبه اطلاعات کتاب|نویسنده=[[محسن محبی]]|کشور=ایران|زبان=فارسی|تعداد_صفحات=380|ناشر=[[انتشارات شهر دانش]]|محل ناشر فارسی=تهران|موضوع=[[حقوق بین الملل]]، [[فلسفه حقوق]]|تاریخ_نشر=1402|تصویر=فلسفه حقوق بین الملل (محبی).jpg|اندازه تصویر=300px|آخرین چاپ=1402}}


'''فلسفه حقوق بین‌الملل''' عنوان کتابی پژوهشی در حوزه [[حقوق بین الملل عمومی|حقوق بین‌الملل عمومی]] است که به قلم فرناندو تسون نگاشته شده و با ترجمه [[محسن محبی]] به فارسی منتشر شده است. این اثر به واکاوی مبانی نظری، هنجاری و فلسفی حقوق بین‌الملل می‌پردازد و جایگاه این رشته را در تقابل با مطالعات انتقادی و فلسفه سیاسی بررسی می‌کند.<ref name=":0">محبی، محسن، ''فلسفه حقوق بین الملل''، انتشارات شهر دانش، چاپ چهارم</ref>
'''فلسفه حقوق بین‌الملل''' عنوان کتابی پژوهشی در حوزه [[حقوق بین الملل عمومی|حقوق بین‌الملل عمومی]] است که به قلم فرناندو تسون نگاشته شده و با ترجمه [[محسن محبی]] به فارسی منتشر شده است. این اثر به واکاوی مبانی نظری، هنجاری و فلسفی [[حقوق بین‌الملل]] می‌پردازد و جایگاه این رشته را در تقابل با مطالعات انتقادی و فلسفه سیاسی بررسی می‌کند.<ref name=":0">محبی، محسن، ''فلسفه حقوق بین الملل''، انتشارات شهر دانش، چاپ چهارم</ref>


== محتوا و مضامین ==
== ساختار و محتوا ==
این کتاب با هدف پاسخ‌گویی به نیازهای نظری در حقوق بین‌الملل تدوین شده و از دیدگاه نویسنده، بازتاب‌دهنده‌ی رشد مطالعات فلسفی در این رشته است. مباحث اصلی کتاب شامل تاریخ و نظریه حقوق بین‌الملل، مطالعات انتقادی (Critical Legal Studies)، نظریه‌های نوین دولت و رابطه میان دولت و «دیگری» است.<ref name=":0" />
کتاب '''فلسفه حقوق بین‌الملل''' اثر فرناندو تسون، با ترجمه دکتر محسن محبی، در چاپ چهارم خود از یک مقدمه مترجم، تشکر و قدردانی نویسنده، پنج فصل اصلی و یک نمایه تشکیل شده است. ساختار کتاب به‌گونه‌ای تنظیم شده که از مباحث بنیادین نظری آغاز می‌شود و سپس به مسائل مشخص‌تر در فلسفه و حقوق بین‌الملل، از جمله حاکمیت دولت، مداخله، اخلاق، نظریه بازی، نظریه رالز، حقوق بشر، حق تعیین سرنوشت و حقوق گروهی می‌رسد. این چینش نشان می‌دهد که کتاب صرفاً به توصیف قواعد حقوق بین‌الملل نمی‌پردازد، بلکه در پی بررسی مبانی فلسفی و هنجاری آن است.<ref name=":0" />


=== چرخش نظری در حقوق بین‌الملل ===
=== مقدمه و بخش‌های آغازین ===
مترجم در مقدمه کتاب، گرایش به مباحث فلسفی را ناشی از تحولات اجتماعی و سیاسی دانسته که علوم حقوق و سیاست را ناگزیر به خروج از محافظه‌کاری سنتی کرده است. وی با اشاره به دوره‌های آموزشی «آکادمی حقوق بین‌الملل لاهه»، تأکید می‌کند که طرح مباحث نظری توسط استادان برجسته (از جمله درس سلسله‌مراتب هنجاری جمشید ممتاز در سال ۲۰۱۴)، نشان‌دهنده‌ی تغییر پارادایم در مطالعات حقوق بین‌الملل است.<ref name=":0" />
کتاب با مقدمه مترجم آغاز می‌شود که در آن زمینه‌های انتشار فارسی اثر، اهمیت مطالعات فلسفی در حقوق بین‌الملل، و چرایی افزودن برخی مباحث در چاپ چهارم توضیح داده شده است. پس از آن، تشکر و قدردانی نویسنده آمده که بخشی از چارچوب آغازین اثر را تشکیل می‌دهد.<ref name=":0" />


=== فمینیسم و حقوق بین‌الملل ===
=== فصل اول: امانوئل کانت و حقوق بین‌الملل ===
در چاپ چهارم کتاب، فصلی با عنوان «فمینیسم و حقوق بین‌الملل» به اثر افزوده شده است. این فصل به بررسی سیر تحول فمینیسم از تمرکز بر حقوق مدنی و حق رأی در دهه‌های آغازین تا پرداختن به مسائل جنسیتی در محیط کار و خانواده می‌پردازد. تسون در این بخش با اتکا به آموزه‌های کانتی، به تحلیل حقوق بشر زنان پرداخته و از مواضع افراطی فمینیسم رادیکال فاصله می‌گیرد.<ref name=":0" />
فصل نخست به اندیشه‌های امانوئل کانت درباره حقوق بین‌الملل اختصاص دارد و در آن نسبت میان آزادی، صلح، دولت لیبرال‌دموکراتیک و امکان شکل‌گیری نظم حقوقی بین‌المللی بررسی می‌شود. در این فصل، نویسنده هم دلایل تجربی و هم دلایل هنجاریِ مبتنی بر فلسفه کانت را برای امکان و ضرورت حقوق بین‌الملل مطرح می‌کند و در ادامه به مسئله قدرت بین‌المللی، اجرا و ساختار رساله صلح پایدار می‌پردازد.<ref name=":0" />
 
=== فصل دوم: حاکمیت دولت و مداخله ===
فصل دوم به موضوع دولت‌سالاری، حاکمیت دولت و مداخله اختصاص دارد. در این فصل، نسبت میان دولت و فرد، تفسیرهای تازه از حاکمیت، و نیز مشروعیت اعمال بین‌المللی دولت‌ها در چارچوب رئالیسم سیاسی بررسی می‌شود. نویسنده سپس دیدگاه کانتی درباره مشروعیت مداخله را مطرح کرده و به این پرسش می‌پردازد که چه کسی و در چه شرایطی می‌تواند مداخله کند. در ادامه، انواع مداخله، از جمله مداخله علیه دولت مشروع، حکومت غیرمشروع و دولت غیرمشروع، و نیز اصول ضرورت، تناسب و رعایت ضوابط اخلاقی در مداخله بحث می‌شود.<ref name=":0" />
 
=== فصل سوم: حقوق بین‌الملل، نظریه بازی و اخلاق ===
فصل سوم رابطه میان حقوق بین‌الملل، نظریه بازی و اخلاق را بررسی می‌کند. در این فصل، منافع ملی، منطق نظریه بازی، و محدودیت‌های آن در توضیح انتخاب اخلاقی مطرح می‌شود. سپس نویسنده به نقش نظریه بازی در فهم معاهدات و عرف، اصل وفای به عهد، مفهوم اعتقاد حقوقی و نیز مسئله رضایت غیر اخلاقی و قاعده آمره می‌پردازد. در بخش پایانی این فصل، ضمیمه‌ای درباره الگوی معمای زندانی در روابط بین‌المللی آمده است.<ref name=":0" />
 
=== فصل چهارم: نظریه رالز درباره حقوق بین‌الملل ===
فصل چهارم به نظریه جان رالز درباره حقوق بین‌الملل اختصاص دارد. در این فصل، نویسنده ابتدا طرح کلی نظریه رالز را شرح می‌دهد و سپس به نقد آن می‌پردازد. از جمله محورهای نقد، نادیده گرفتن لیبرالیسم و ناسازگاری با حقوق بین‌الملل بشر است. این فصل همچنین مسئله جنگ را در چارچوب دیدگاه رالز بررسی می‌کند و در پایان به جمع‌بندی می‌رسد.<ref name=":0" />
 
=== فصل پنجم: حق تعیین سرنوشت، حقوق گروهی و حق جدایی‌طلبی ===
فصل پنجم به موضوع حق تعیین سرنوشت، حقوق گروهی و حق جدایی‌طلبی می‌پردازد. در این فصل، نارسایی‌های نظام حقوقی موجود در زمینه حق تعیین سرنوشت بررسی می‌شود و مفهوم حق گروهی توضیح داده می‌شود. سپس نظریه‌های مختلف درباره این حق، از جمله ناسیونالیسم، جمع‌گرایی معتدل، حق به سرزمین و اراده‌گرایی محض مطرح می‌شوند. بخش دیگری از فصل به این پرسش اختصاص دارد که چه نوع بی‌عدالتی‌هایی می‌تواند ملاک طرح حقوق گروهی باشد؛ از جمله نقض حقوق بشر، بی‌عدالتی سرزمینی و بازتوزیع تبعیض‌آمیز. فصل با نتیجه‌گیری درباره نسبت این مفاهیم با جدایی‌طلبی و نظم حقوقی بین‌المللی پایان می‌یابد.<ref name=":0" />


== اهمیت در زبان فارسی ==
== اهمیت در زبان فارسی ==
خط ۱۶: خط ۲۸:


== تاریخچه انتشار ==
== تاریخچه انتشار ==
این اثر تاکنون به چاپ‌های متعددی رسیده است. در مقدمه چاپ چهارم (مهر ۱۴۰۱)، مترجم ضمن اشاره به پیشینه انتشار، به تکمیل و بازنگری‌های صورت‌گرفته در متن (از جمله افزودن فصل فمینیسم) برای انطباق بیشتر با شرایط زمانه و وضعیت زنان در جهان اشاره کرده است.<ref name=":0" />
کتاب '''فلسفه حقوق بین‌الملل''' در ایران در چند نوبت چاپ شده و هر چاپ با ویژگی‌های محتوایی متفاوت همراه بوده است:
 
* چاپ اول: سال ۱۳۸۷
* چاپ دوم: سال ۱۳۹۴
* چاپ سوم: سال ۱۳۹۴
* چاپ چهارم (ویراست جدید): سال ۱۴۰۲، همراه با بازنگری‌های محتوایی و افزودن فصل هفتم با عنوان «فمینیسم و حقوق بین‌الملل» که در چاپ اول ترجمه نشده بود.<ref name=":0" />


== جستارهای وابسته ==
== جستارهای وابسته ==


* حقوق بین‌الملل عمومی
* [[حقوق بین‌الملل عمومی]]
* فلسفه حقوق
* [[فلسفه حقوق (ترجمه: انصاری و آقایی طوق)|فلسفه حقوق]]
* مطالعات انتقادی حقوق
* فرناندو تسون


==منابع==
==منابع==

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۸:۰۰

فلسفه حقوق بین الملل
فلسفه حقوق بین الملل (محبی).jpg
نویسنده(ها)محسن محبی
کشورایران
مکان ناشر فارسی: تهران
زبانفارسی
موضوع(ها)حقوق بین الملل، فلسفه حقوق
ناشرانتشارات شهر دانش
تاریخ نشر
1402
شمار صفحات380



فلسفه حقوق بین‌الملل عنوان کتابی پژوهشی در حوزه حقوق بین‌الملل عمومی است که به قلم فرناندو تسون نگاشته شده و با ترجمه محسن محبی به فارسی منتشر شده است. این اثر به واکاوی مبانی نظری، هنجاری و فلسفی حقوق بین‌الملل می‌پردازد و جایگاه این رشته را در تقابل با مطالعات انتقادی و فلسفه سیاسی بررسی می‌کند.[۱]

ساختار و محتوا

کتاب فلسفه حقوق بین‌الملل اثر فرناندو تسون، با ترجمه دکتر محسن محبی، در چاپ چهارم خود از یک مقدمه مترجم، تشکر و قدردانی نویسنده، پنج فصل اصلی و یک نمایه تشکیل شده است. ساختار کتاب به‌گونه‌ای تنظیم شده که از مباحث بنیادین نظری آغاز می‌شود و سپس به مسائل مشخص‌تر در فلسفه و حقوق بین‌الملل، از جمله حاکمیت دولت، مداخله، اخلاق، نظریه بازی، نظریه رالز، حقوق بشر، حق تعیین سرنوشت و حقوق گروهی می‌رسد. این چینش نشان می‌دهد که کتاب صرفاً به توصیف قواعد حقوق بین‌الملل نمی‌پردازد، بلکه در پی بررسی مبانی فلسفی و هنجاری آن است.[۱]

مقدمه و بخش‌های آغازین

کتاب با مقدمه مترجم آغاز می‌شود که در آن زمینه‌های انتشار فارسی اثر، اهمیت مطالعات فلسفی در حقوق بین‌الملل، و چرایی افزودن برخی مباحث در چاپ چهارم توضیح داده شده است. پس از آن، تشکر و قدردانی نویسنده آمده که بخشی از چارچوب آغازین اثر را تشکیل می‌دهد.[۱]

فصل اول: امانوئل کانت و حقوق بین‌الملل

فصل نخست به اندیشه‌های امانوئل کانت درباره حقوق بین‌الملل اختصاص دارد و در آن نسبت میان آزادی، صلح، دولت لیبرال‌دموکراتیک و امکان شکل‌گیری نظم حقوقی بین‌المللی بررسی می‌شود. در این فصل، نویسنده هم دلایل تجربی و هم دلایل هنجاریِ مبتنی بر فلسفه کانت را برای امکان و ضرورت حقوق بین‌الملل مطرح می‌کند و در ادامه به مسئله قدرت بین‌المللی، اجرا و ساختار رساله صلح پایدار می‌پردازد.[۱]

فصل دوم: حاکمیت دولت و مداخله

فصل دوم به موضوع دولت‌سالاری، حاکمیت دولت و مداخله اختصاص دارد. در این فصل، نسبت میان دولت و فرد، تفسیرهای تازه از حاکمیت، و نیز مشروعیت اعمال بین‌المللی دولت‌ها در چارچوب رئالیسم سیاسی بررسی می‌شود. نویسنده سپس دیدگاه کانتی درباره مشروعیت مداخله را مطرح کرده و به این پرسش می‌پردازد که چه کسی و در چه شرایطی می‌تواند مداخله کند. در ادامه، انواع مداخله، از جمله مداخله علیه دولت مشروع، حکومت غیرمشروع و دولت غیرمشروع، و نیز اصول ضرورت، تناسب و رعایت ضوابط اخلاقی در مداخله بحث می‌شود.[۱]

فصل سوم: حقوق بین‌الملل، نظریه بازی و اخلاق

فصل سوم رابطه میان حقوق بین‌الملل، نظریه بازی و اخلاق را بررسی می‌کند. در این فصل، منافع ملی، منطق نظریه بازی، و محدودیت‌های آن در توضیح انتخاب اخلاقی مطرح می‌شود. سپس نویسنده به نقش نظریه بازی در فهم معاهدات و عرف، اصل وفای به عهد، مفهوم اعتقاد حقوقی و نیز مسئله رضایت غیر اخلاقی و قاعده آمره می‌پردازد. در بخش پایانی این فصل، ضمیمه‌ای درباره الگوی معمای زندانی در روابط بین‌المللی آمده است.[۱]

فصل چهارم: نظریه رالز درباره حقوق بین‌الملل

فصل چهارم به نظریه جان رالز درباره حقوق بین‌الملل اختصاص دارد. در این فصل، نویسنده ابتدا طرح کلی نظریه رالز را شرح می‌دهد و سپس به نقد آن می‌پردازد. از جمله محورهای نقد، نادیده گرفتن لیبرالیسم و ناسازگاری با حقوق بین‌الملل بشر است. این فصل همچنین مسئله جنگ را در چارچوب دیدگاه رالز بررسی می‌کند و در پایان به جمع‌بندی می‌رسد.[۱]

فصل پنجم: حق تعیین سرنوشت، حقوق گروهی و حق جدایی‌طلبی

فصل پنجم به موضوع حق تعیین سرنوشت، حقوق گروهی و حق جدایی‌طلبی می‌پردازد. در این فصل، نارسایی‌های نظام حقوقی موجود در زمینه حق تعیین سرنوشت بررسی می‌شود و مفهوم حق گروهی توضیح داده می‌شود. سپس نظریه‌های مختلف درباره این حق، از جمله ناسیونالیسم، جمع‌گرایی معتدل، حق به سرزمین و اراده‌گرایی محض مطرح می‌شوند. بخش دیگری از فصل به این پرسش اختصاص دارد که چه نوع بی‌عدالتی‌هایی می‌تواند ملاک طرح حقوق گروهی باشد؛ از جمله نقض حقوق بشر، بی‌عدالتی سرزمینی و بازتوزیع تبعیض‌آمیز. فصل با نتیجه‌گیری درباره نسبت این مفاهیم با جدایی‌طلبی و نظم حقوقی بین‌المللی پایان می‌یابد.[۱]

اهمیت در زبان فارسی

بنا بر متن مقدمه مترجم، این کتاب یکی از تلاش‌های شاخص در راستای پر کردن خلأ منابع تخصصی در حوزه فلسفه حقوق بین‌الملل به زبان فارسی است. پیش از این، منابع در این حوزه محدود به آثار انگشت‌شماری (از جمله تألیفات هدایت‌الله فلسفی) بوده و ترجمه حاضر به دلیل همین کمبود منابع، مورد توجه محافل آکادمیک قرار گرفته است.[۱]

تاریخچه انتشار

کتاب فلسفه حقوق بین‌الملل در ایران در چند نوبت چاپ شده و هر چاپ با ویژگی‌های محتوایی متفاوت همراه بوده است:

  • چاپ اول: سال ۱۳۸۷
  • چاپ دوم: سال ۱۳۹۴
  • چاپ سوم: سال ۱۳۹۴
  • چاپ چهارم (ویراست جدید): سال ۱۴۰۲، همراه با بازنگری‌های محتوایی و افزودن فصل هفتم با عنوان «فمینیسم و حقوق بین‌الملل» که در چاپ اول ترجمه نشده بود.[۱]

جستارهای وابسته

منابع

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ ۱٫۴ ۱٫۵ ۱٫۶ ۱٫۷ ۱٫۸ ۱٫۹ محبی، محسن، فلسفه حقوق بین الملل، انتشارات شهر دانش، چاپ چهارم