بررسی عنصر عدالت جنایی در پرتو محاکم کیفری بین المللی
بررسی عنصر عدالت جنایی در پرتو محاکم کیفری بین المللی عنوان رساله ای است که توسط اشکان فامیل مدبران، با راهنمایی محمدحسن جوادی و رضا نیکخواه سرنقی در سال ۱۴۰۲ و در مقطع دکتری دانشگاه ارومیه دفاع گردید.
 | |
| عنوان | بررسی عنصر عدالت جنایی در پرتو محاکم کیفری بین المللی |
|---|---|
| رشته | حقوق جزا و جرم شناسی |
| دانشجو | اشکان فامیل مدبران |
| استاد راهنما | محمدحسن جوادی، رضا نیکخواه سرنقی |
| مقطع | دکتری |
| سال دفاع | ۱۴۰۲ |
| دانشگاه | دانشگاه ارومیه |
چکیده
دیوان بین المللی کیفری نخستین نهاد دائمی است که در راستای تحقق عدالت کیفری و مبارزه با بیکیفرمانی تشکیل شده است و وظیفه خطیر تعقیب و محاکمه مرتکبان شنیعترین جنایات بینالمللی را بر عهده دارد. اساسنامه رم که از اول ژوییه سال ۲۰۰۲ لازم الاجرا شده است، سند اساسی این دیوان است که با هدف تضمین کارایی و کارآمدی این نهاد مهم بینالمللی تدوین و تصویب شده است. یکی از بخشهای مهم اساسنامه، مواد مربوط به صلاحیت دیوان است که از زمان مذاکرات پیش از انعقاد اساسنامه در کنفرانس رم تا پس از تاسیس دیوان و در حال حاضر موضوعهای بحث برانگیز متعددی را در پی داشته است. یکی از این موضوعها، بحث پیش شرطهای اعمال صلاحیت دیوان بینالمللی کیفری و خلاهای صلاحیتی آن در مواجهه با جنایات بینالمللی موضوع اساسنامه است. تاسیس دیوان بینالمللی کیفری به عنوان یک محکمه دائمی و جهانی در سال ۱۹۹۸ گامی مهم در روند مبارزه با بیکیفری میباشد. دیوان از طریق ایجاد پیوند بین صلح و امنیت بینالمللی و عدالت کیفری، با مقوله حقوق بشر ارتباط یافته است. در پرتو اساسنامه دیوان، دیوان میتواند نقشی مهم در پیشبرد سیاستهای حقوق بشری داشته باشد. تفسیر قواعد اساسنامه بر اساس حقوق بشر، ماهیت حقوق بشری جنایات بینالمللی مشمول صلاحیت دیوان و... همگی دال بر تحول و تکامل حقوق بینالملل کیفری به سمت حمایت قضایی سازمان یافته از حقوق بشر و برخورد کیفری با نقضهای بنیادین حقوق بشر میباشد. البته دیوان در زمینه توسعه حقوق بشر با محدودیتهایی مانند عدم امکان تفسیر موسع از حقوق بشر به خاطر اصل قانونی بودن جرایم و مجازاتها نیز مواجه است. رویه آتی دیوان، میزان تحقق ملاحظات حقوق بشری مندرج در اساسنامه را نشان داده و نقش دیوان را در توسعه حقوق بشر واضح تر خواهد نمود. عدالت کیفری بینالمللی به عنوان یکی از اهداف بنیادین جامعه بینالمللی مطرح است که در سطوح مختلف بینالمللی، منطقهای و ملی در جهت تحقق آن اهتمام میگردد. البته در سطح منطقهای قدری جدیدتر، تحرکاتی برای مقابله با بیکیفری دیده میشود که این روند درآفریقا در مقایسه با آسیا و آمریکا، با تاسیس دیوان کیفری آفریقایی سرعت بیشتری داشته است. نکته مهم ارزیابی ضرورت و تاثیرگذاری اقدامات منطقهای برای مقابله با بیکیفری است و اینکه آیا الگوی سازوکارهای منطقهای در مورد نظارت بر هجارهای حقوق بشری، در اجرای عدالت کیفری بینالمللی نیز میتواند کاربرد داشته باشد یا خیر. همچنین نحوه تعامل و ارتباط مراجع قضایی(یا شبه قضایی) منطقهای با سایر محاکم کیفری به خصوص دیوان بین المللی کیفری به عنوان یک چالش حقوقی جدی مطرح است، زیرا اصل صلاحیت تکمیلی در اساسنامه رم، ناظر بر اعمال صلاحیت دیوان در صورت عدم تمایل یا ناتوانی دادگاههای ملی در تعقیب جرایم مشمول صلاحیت دیوان است.
ساختار و فهرست رساله
عنوان: بررسی عنصر عدالت جنایی در محاکم کیفری بینالمللی فصل اول: مقدمه ۱ ۱ معرفی موضوع ۱ ۲ اهمیت تحقیق ۱ ۳ هدف تحقیق ۱ ۴ روش تحقیق فصل دوم: مفهوم و تعریف عدالت جنایی ۲ ۱ تعریف عدالت جنایی ۲ ۲ ابعاد عدالت جنایی ۲ ۳ ارتباط عدالت جنایی با سایر عناصر حقوقی فصل سوم: نقش عدالت جنایی در محاکم کیفری بینالمللی ۳ ۱ عدالت جنایی و تحقق عدالت در محاکم کیفری بینالمللی ۳ ۲ اهمیت عدالت جنایی در رسیدگی به جرایم بینالمللی ۳ ۳ تاثیر عدالت جنایی بر قابلیت اجرای حکمهای محاکم بینالمللی فصل چهارم: عوامل موثر بر عدالت جنایی در محاکم کیفری بینالمللی ۴ ۱ قوانین و آییننامههای بین المللی مرتبط با عدالت جنایی ۴ ۲ نقش قضات و وکلای دفاع در تحقق عدالت جنایی ۴ ۳ تاثیر عوامل سیاسی و اقتصادی بر عدالت جنایی فصل پنجم: چالشها و راهکارهای تقویت عدالت جنایی در محاکم کیفری بینالمللی ۵ ۱ چالشهای موجود در تحقق عدالت جنایی ۵ ۲ راهکارهای تقویت عدالت جنایی در محاکم کیفری بینالمللی ۵ ۳ نقش سازمانهای بین المللی در تقویت عدالت جنایی مطالعه موردی ۶ ۱ معرفی محاکم کیفری بینالمللی ۶ ۲ بررسی عنصر عدالت جنایی در محاکم کیفری بینالمللی ۶ ۳ تجزیه و تحلیل دادهها و نتایج نتیجه گیری ۷ ۱ مروری بر نتایج تحقیق ۷ ۲ پیشنهادات برای تقویت عدالت جنایی در محاکم کیفری بینالمللی ۷ ۳ محدودیتها و پیشنهادات برای تحقیقهای آتی فهرست منابع
کلیدواژه ها
- حقوق کیفری بینالمللی
- عدالت جنایی
- سزادهی و نظام کیفری
- محاکم کیفری بینالمللی
- عدالت ترمیمی