رای شعبه کیفری دیوان عالی کشور درباره (۱)تخفیف مجازات در تکرار جرایم مواد مخدر(۲)قابلیت تخفیف مجازات اعدام در تکرار جرایم مواد مخدر
 | |
| شماره دادنامه | ۹۴۰۹۹۷۰۹۱۴۵۰۰۰۶۰ |
|---|---|
| تاریخ دادنامه | ۱۳۹۴/۰۱/۳۱ |
| نوع رأی | رأی شعبه |
| نوع مرجع | شعبه دیوان عالی کشور |
| شعبه | شعبه ۱ دیوانعالی کشور |
| گروه رأی | رای کیفری |
| موضوع | (۱)تخفیف مجازات در تکرار جرایم مواد مخدر(۲)قابلیت تخفیف مجازات اعدام در تکرار جرایم مواد مخدر |
| قاضی | حسین کریمی |
رای شعبه کیفری دیوان عالی کشور درباره (۱)تخفیف مجازات در تکرار جرایم مواد مخدر(۲)قابلیت تخفیف مجازات اعدام در تکرار جرایم مواد مخدر: (۱)در تکرار جرایم مواد مخدر، چنانچه دادگاه تکلیف به تشدید مجازات دارد، نمی تواند به تخفیف آن نظر دهد. (۲)امکان تخفیف مجازات در تکرار جرم، ناظر به مجازات های قابل تقلیل و تنصیف است و قابل تسری به مجازات اعدام که از عداد مجازات های تعزیری درجه یک خارج می باشد، نیست.
رأی خلاصه جریان پرونده
مشارالیه به جرم حمل مقدار سی و نه کیلو و نهصدگرم (۳۹/۹۰۰کیلوگرم) تریاک مستندا به قسمت اخیر بند ۵ ماده ۵ قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر و با رعایت ماده ۳۸ همان قانون به مجازات اعدام با تقاضای یک درجه تخفیف و مصادره اموال ناشی از همان جرم محکوم گردیده است و خودرو حامل به شماره انتظامی... به نفع دولت دراجرای ماده۳۰ قانون مذکور ضبط شده است (ص۵۱-۵۲) خلاصه اعتراض و جهات قانونی آن خانم الف. به وکالت از محکوم علیه طی لایحه ای در اعتراض به رأی صادره اعلام نموده، موکلش از سر ناچاری و فقر به این بزه پرداخته است و مورد سوء استفاده قاچاقچیان کلان قرار گرفته ولی در هرصورت مرتکب بزه شده است و فقط به لحاظ معیل بودن تقاضای رأفت اسلامی را دارد. (ص۵۷) خلاصه جریان پرونده: مأمورین نیروی انتظامی حوزه د. به هنگام کنترل خودرو های عبوری به یک دستگاه خودروی سواری ال ۹۰ با شماره انتظامی فوق به رانندگی محکوم علیه و سرنشینی خانم ب. مشکوک که پس از بازرسی خودرو مقدار ۱۶/۲۰۰ کیلوگرم تریاک از داخل رکاب های خودرو و مقدار ۲۳/۷۰۰ کیلوگرم تریاک از پشت داشبورد سمت شاگرد کشف می نمایند که برای سیر مراحل به مقر فرماندهی دلالت می شوند. (ص۱) محکوم علیه در بیان موضوع چنین اعلام می دارد: یک ماه قبل در شهرستان م. فردی به نام ر. به من پیشنهاد حمل مواد از شهرستان ش. به م. را داده که با قبول پیشنهاد مذکور، وی شماره تلفن شخصی به نام س. را به من داده و گفت مواد را از ایشان ابتیاع و در داخل خودرو جاسازی نمایم و آن را به م. حمل و در اینجا تحویل بدهید. سه روز قبل از دستگیری من در ش. با آقای س. ملاقات کرده که وی خودروام را گرفته و گفت بیشتر از ۱۶ کیلوگرم مواد ندارم و جمعه شب در فلکه گ. خودرو را به من تحویل نمود وگفت که در رکاب های خودرو، مواد جاسازی شده است. من با خودرو حامل به طرف م. حرکت کردم که در ایست و بازرسی د. دستگیر شدیم. وی می افزاید همسرش به هیچ وجه از وجود مواد مخدر در خودرو مطلع نبوده است. (ص۲-۳) نامبرده در دادسرا نیز حمل مقدار ۳۹/۹۰۰ کیلوگرم تریاک را قبول داشته است و گفته مواد را س. در ش. در رکاب های خودرو جاسازی کرده و بیان داشت که فقط ۱۶ کیلوگرم تریاک می باشد. (ص۸-۹) مشارالیه در جلسه دادرسی مورخ ۱۳۹۳/۱۲/۱۴ به جرم ارتکابی اقرار صریح نموده و می گوید آقای ر. پس از جاسازی مواد در خودرو گفت که ۱۵ یا ۱۶ کیلوگرم تریاک در رکاب ها جاسازی گردیده است. در ازای این کار قرار بود که مبلغ یک و نیم میلیون تومان به من بدهند که سیصدهزار تومان آن را نقدا پرداخت کردند. (ص۲۲)، وی در مورد سوابق کیفری اش می گوید، سه فقره سابقه در امر مواد مخدر دارد که یکی استعمال تریاک، دیگری نگهداری مقدار ۵۸ کیلو گرم حشیش درسال ۸۰ که به محکومیت انجامید و سومی حمل مقدار ۴۸ کیلوگرم تریاک در سال ۱۳۹۰ است که به تحمل پانزده سال حبس، جزای نقدی و شلاق محکوم شده ام و این درحالی است که وی دارای هفت فقره سابقه کیفری در امر مواد مخدر می باشد. (ص۲۳)، در آخرین دفاعیه اش نیز اتهام انتسابی را پذیرفته و تقاضای بخشش و رأفت اسلامی را نموده است. (ص۲۳-۴۱تا۴۳) بررسی سوابق مشاارلیه: ۱- طی دادنامه شماره ۰۰۹۹۷۷۱۹۵۰۰۰۴۲۳-۱۳۹۰/۰۹/۰۷ به جرم حمل مقدار ۵۷/۴۸ کیلوگرم تریاک به پانزده سال حبس، پرداخت دویست و پنجاه و هفت میلیون ریال جزای نقدی و تحمل هفتاد و چهار ضربه شلاق محکوم شده است. (ص۴-۱۴-۱۵-۲۳) نظریه عضو معاون با توجه به مراتب فوق و محتویات پرونده و نظر به صورت جلسه نحوه دستگیری و کشف و توزین مواد مکشوفه (ص۱-۶)، گزارش پلیس مبارزه با مواد مخدر (ص۷)، اقاریر صریح محکوم علیه در تمامی مراحل مختلف تحقیق و دادرسی (ص۲-۳-۸-۹-۲۲-۲۳-۴۱تا۴۳) مفاد قرار مجرمیت و کیفرخواست صادره از سوی دادسرای عمومی و انقلاب د. (ص۱۶-۱۷)، سوابق کیفری مشارالیه که مؤثر در بزه اخیر است (ص۴-۱۴-۱۵-۳۲) و سایر امارات و قرائن موجود، مجرمیت وی را محرز ساخته ولیکن با توجه به برگ انگشت نگاری، نامبرده دارای هفت فقره سابقه کیفری است که فقط یک فقره آن مورد بررسی واقع شده و ضرورت دارد که ما بقی سوابق نیز مورد بررسی و احکام صادره اخذ و ضمیمه پرونده شود و همچنین در پرونده راجع به پیگیری اظهارات محکوم علیه در خصوص آقایان ر. در م. و س. در ش. هیچ مطلبی نیامده است که این پیگیری ها نیز ضرورت دارد. علی هذا بنا به نقص تحقیقاتی، عقیده به نقض دادنامه مذکور داشته تا در همان شعبه به رفع نقص پرداخته شود و متعاقبا انشاء رأی مناسب و قانونی صورت گیرد. عضو معاون دیوان عالی کشور نظریه عضو معاون نظربه این که اتهام محکوم علیه، حمل مواد مخدر از نوع تریاک می باشد و فرض صحت ادعای وی مبنی براینکه مواد در ش. از فردی به نام س. تحویل گرفته و با تحریک و ترغیب شخصی به نام ر. مرتکب شده تأثیری درمجازات او نخواهد بود. به جای نقض دادنامه به نظر می رسد به دادگاه صادرکننده و دادسرای محل تذکر داده شود در تعقیب و دستگیری متهمان مذکور اقدام نمایند. بنابراین عقیده بر تأیید دادنامه شماره ۹۳۰۹۹۷۸۶۶۷۰۰۰۰۸۴ - ۱۳۹۳/۰۴/۰۹ صادره از دادگاه انقلاب اسلامی د. بنا برکیفیت منعکس در آن محرز بودن اتهام انتسابی بنابر اقرار و اعتراف محکوم علیه و کشف مواد و نتیجه مثبت آزمایش و گزارش دارم. موضوع مورد اختلاف همکاران محترم بررسی سوابق دیگر محکوم علیه و نیز تعقیب متهمان دیگر می باشد که تأثیری در مجازات محکوم علیه ندارد، عدم تعقیب متهمان دیگر خللی بر دادنامه وارد نمی کند، رأی دادگاه با موازین قانونی انطباق دارد، در اجرای ماده ۳۲ قانون مواد مخدر از قابلیت تأیید برخوردار است ، اظهارنظر نسبت به متهمان دیگر را می توان به دادسرا تذکر داد. عضومعاون دیوان عالی کشور معاون قضائی محترم رئیس دیوان عالی کشور با سلام و عرض تحیت، پیرو ارجاع مورخ ۱۳۹۳/۱۱/۰۸پرونده کلاسه ۳۲/۲۷۷۵/۹۳ مورد بررسی قرار گرفت و نظر همکاران محترم قضایی نیز مطالبه شد. گزارش پرونده مکتوب گردیده و تکرار آن فاقد ضرورت بوده و با وصف مراتب ذیلا اظهار عقیده می نماید. نظریه عضو معاون محکوم علیه با دارا بودن سابقه ارتکاب جرم مواد مخدر با سبق تصمیم و با استفاده از مرخصی از زندان خارج شده و از مراجعه به زندان غیبت کرده و مرتکب بزه موضوع پرونده شده است. ارزش مالی مقدار ۳۹/۹۰۰ کیلوگرم تریاک و اقدام به حمل مواد در پوشش مسافرت خانوادگی و اقرار به مالکیت خودروی ال۹۰ با تنظیم سند آن به نام خواهر همسرش مشعر بر این واقعیت است که چنانچه مواد متعلق به خودش نباشد، قطعا مورد اعتماد کامل فردی بوده که باید مواد به او تحویل داده می شد و در نتیجه تشکیک در مقدار مواد با پذیرفتن حمل ۱۶/۲۰۰ کیلوگرم و اظهاربی اطلاعی از ۲۳/۹۰۰ کیلوگرم که از پشت داشبورد خودرو کشف شده است، صرفا به منظور القاء شبهه ادعا شده تا از مجازات قانونی جرم درحاشیه امن قرار بگیرد. در برگ انگشت نگاری، نامبرده تعداد هفت فقره سابقه اتهامی مرتبط با موادمخدر اعلام شده (ص۴) که از میان آنها شماره ۴و۳ به لحاظ مقدار، فاقد تأثیر است. شماره های ۵و۶ از حیث نوع و مقدار مواد و حصول محکومیت، دارای ابهام است. ولی مع الوصف شماره ۲ مبنی بر نگهداری ۵۶ کیلوگرم حشیش در سال ۱۳۸۱ و شماره ۷ مبنی بر حمل ۵۷/۴۸ کیلوگرم تریاک مربوط به سال ۱۳۹۱ در صورت محکومیت در مجازات فعلی تأثیر تمام خواهد داشت. با عنایت به اقدامات به عمل آمده و به دلالت تصویر دادنامه شماره ۴۲۳/۹۰- ۱۳۹۰/۹/۰۷دادگاه انقلاب اسلامی ل. به واسطه حمل۵۷/۴۸ کیلوگرم تریاک به ۱۵سال حبس و... محکوم شده است (ص۳۲) و با لحاظ سابقه مزبور (سوابق دیگری نیز دارد) حکم اعدام د. از حیث انطباق با قسمت اخیر بند ۵ ماده ۵ قانون مبارزه با مواد مخدر، قابل تنفیذ می باشد. دادگاه یک درجه تخفیف در مجازات را پیشنهاد کرده و موافقت با آن در صلاحیت کمیسون عفو و بخشودگی قرار دارد و مع الوصف به پیشنهاد مزبور اشکال وارد است. زیرا به موجب ماده ۳۹ قانون مبارزه با مواد مخدر سوابق بعد از اجرای قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب ۱۳۶۷ مناط اعتبار فرض شده و در فرض سابقه تکرار جرم، دادگاه مکلف به تشدید مجازات است در حالی که اعمال تخفیف جنبه الزامی نداشته و در جایی که دادگاه تکلیف به تشدید مجازات دارد، نمی تواند به تخفیف آن نظر داده و خلاف تکلیف مشی نماید. ماده ۱۳۹ قانون مجازات اسلامی نیز که در تکرار جرم نیز تخفیف را پیش بینی کرده با موضوع مانحن فیه انطباق ندارد زیرا مجازات اعدام از عداد مجازات تعزیری درجه یک خارج است و ماده مزبور مفادا ناظر به مجازات های قابل تقلیل و تنصیف بوده و قابل تسری به اعدام نمی باشد، در هرحال دادنامه در قسمت مربوط به تخفیف مجازات واجد اشکال است. عضو معاون دیوان عالی کشور
رأی شعبه دیوان عالی کشور
اعتراض وکیل محکوم علیه نسبت به دادنامه شماره ۷۰۰۰۰۸۴- ۱۳۹۳/۰۴/۰۹ صادرشده از شعبه دادگاه انقلاب اسلامی حوزه قضایی د. که طی آن محکوم علیه به اتهام حمل مقدار ۳۹/۹۰۰ کیلوگرم تریاک به اعدام با یک درجه تخفیف و مصادره اموال ناشی از همان جرم و ضبط خودرو محکوم شده، با عنایت به نظر مشورتی قضات دیوان عالی کشور که رسیدگی دادگاه با نقص تحقیقات همراه بوده است و از سویی با موازین قانونی نیز انطباق ندارد، مستندا به ماده ۳۲ قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر، با نقض دادنامه موصوف رسیدگی مجدد را به شعبه صادرکننده رأی ارجاع می دهد.
رئیس شعبه اول دیوان عالی کشور
حسین کریمی