رژیم حقوقی بین المللی عبور ناوگان جنگی از تنگه های بین المللی بررسی تطبیقی با قانون مناطق دریایی ایران ناظر برتنگه هرمز

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو
رژیم حقوقی بین المللی عبور ناوگان جنگی از تنگه های بین المللی بررسی تطبیقی با قانون مناطق دریایی ایران ناظر برتنگه هرمز
عنوانرژیم حقوقی بین المللی عبور ناوگان جنگی از تنگه های بین المللی بررسی تطبیقی با قانون مناطق دریایی ایران ناظر برتنگه هرمز
رشتهحقوق بین الملل
دانشجومهسا محمدزاده خادم
استاد راهنماحسین سلیمانی
مقطعکارشناسی ارشد
سال دفاع۱۳۹۵
دانشگاهدانشگاه آزاد اسلامی واحد دامغان



رژیم حقوقی بین المللی عبور ناوگان جنگی از تنگه های بین المللی بررسی تطبیقی با قانون مناطق دریایی ایران ناظر برتنگه هرمز عنوان پایان نامه ای است که توسط مهسا محمدزاده خادم، با راهنمایی حسین سلیمانی در سال ۱۳۹۵ و در مقطع کارشناسی ارشد دانشگاه آزاد اسلامی واحد دامغان دفاع گردید.

چکیده

تنگه ها و گذرگاه های طبیعی دریایی، موقعیت هایی هستند که هم در قدرت ملی و سیاست خارجی کشورها تاثیر دارند و هم در استراتژی های نظامی بری و بحری مورد توجه قرار می گیرند.قدرتهای دریایی بر لزوم شناسایی حق عبور آزادانه از تنگه ها تاکید داشته و کشورهای ساحلی تنگه ها متمایل به گسترش حاکمیت خود بر تنگه ها بودند علاوه برآن مساله حاکمیت دولتها بر دریاهای مجاور بویژه در مناطقی که همواره دستخوش تهدید و رقابت بوده است .کشور ایران نیز از سالها پیش در صدد اعمال حاکمیت در خلیج فارس برآمده که با وجود قدرتهای استعمارگر خارجی، همواره این کوششها قرین موفقیت نبوده و حقوق ایران در خلیج فارس، تنگه هرمزو دریای عمان همیشه دستخوش تهاجم و تهدید بیگانگان بوده است به همین منظور بین ایران و عمان جهت برقراری نظم امنیت بیشتر در تنگه هرمز موافقتنامه ای برای تعیین مرز دریایی براساس مبانی حقوق بین المللی و اصول عدل و انصاف تعیین گردید عبور از تنگه ها به منظور کشتیرانی بین المللی طی سه دهه اخیر تحولات مهمی را پشت سر گذاشته است که مهمترین دلیل این تغییر اصرار اکثر دولتهای ساحلی بر افزایش محدوده دریای سرزمینی از حدود ۳ مایل به ۱۲ مایل بود که اولین نتیجه آن قرار گرفتن مسیر عبور از تنگه ها در محدوده دریای سرزمینی است ؛ همین امر عاملی برای بررسی جامع تر و دقیق تر نحوه ی عبور و مرور از تنگه ها شد .این قسمت از دریاها علاوه بر نقش تجاری و اقتصادی نقش راهبردی و نظامی هم دارند و به مانند سایر مناطق دریایی در هنگام بروز جنگ، درگیری و بحران مانند سایر مناطق دریایی تحت تاثیر شرایط قرار می گیرند.این امر جرقه ای بود تا بصورت جزیی کیفیت و چگونگی عبور و مرور ناوگان جنگی از تنگه ها را مورد بحث قرار دهم. عبور از تنگه ها یک حق است برای دولتها و به تبع تکلیفی هم برای کشورهای صاحب کشتی.عبور از تنگه های بین المللی بالاخص برای کشتی های دولتی و جنگی که مظهر حاکمیت و استقلال یک کشور محسوب میشوند ،مطابق کنوانسیون ۱۹۸۲ عبور ترانزیتی است مشروط به شرایطی.دولت ایران عضو کنوانسیون ۱۹۸۲ حقوق دریاها نیست و فقط امضاء کننده ی آن بوده و طبق قانون مناطق دریایی جمهوری اسلامی ایران فقط مجوز قبلی را برای کشتی های جنگی و کشتی های حامل سوخت هسته ای قبول دارد . تحقیق پیشرو ماحصل مطالعه ی کتابها و مقالات مربوط به تنگه های بین المللی است البته با نگاه موشکافانه ای به تنگه هرمز. مطابق نتایج بدست آمده و ماده نه قانون مناطق دریایی ایران و در تعیین دیدگاه دولت ایران در اعلامیه تفسیری ،عبور شناورهای جنگی ،زیردریایی ها ،شناورهای با سوخت هسته ای و هرنوع وسیله ی غوطه ور دیگر و همچنین شناورها و زیر دریایی های حامل مواد اتمی و خطرناک و زیان آور برای حفظ محیط زیست و شناورهای تحقیقاتی خارجی ،ازدریای سرزمینی منوط به موافقت قبلی مقامات صالحه جمهوری اسلامی ایران خواهد بود.دولتهایی چون امریکا ،اتحادیه ی اروپا،عربستان صعودی،کویت،قطر،امارات و بحرین نسبت به بخش هایی از قانون مناطق دریایی اعتراض نموده که در مقابل ایران نیز پاسخ خود را در سازمان ملل به این کشور به ثبت رساند.

ساختار و فهرست پایان نامه

فهرست مطالبعنوان صفحه چکیده ۱مقدمه ۲بیان مسیله ۴ضرورت تحقیق ۵پیشینه تحقیق ۵سوالات تحقیق ۷فرضیه های تحقیق ۷اهداف تحقیق ۷ابعاد کاربردی ۷سازماندهی تحقیق ۸فصل اول : رژیم حقوقی بین المللی ناظر بر تنگه های بین المللی ۹ مبحث اول : حقوق آبراه های بین المللی

گفتار اول: رودخانه های بین المللی ۹ گفتار دوم : کانال های بین المللی ۱۱ گفتار سوم : تنگه های بین المللی ۱۱بند اول :موقعیت جغرافیایی تنگه های بین المللی ۱۲ بند دوم : موقعیت حقوقی تنگه های بین المللی ۱۲ بند سوم : تنگه های استراتژیک جهان ۱۲ مبحث دوم : تنگه ها در حقوق بین الملل ۱۴ گفتار اول: رژیم حقوقی تنگه های بین المللی ۱۴ گفتار دوم : سیر تحول مبانی حقوقی تنگه های بین المللی ۱۵ بند اول : رژیم حقوقی عبور ۱۵ ۱–۱: نظام عام عبور ۱۶ ۱–۱–۱: رژیم عبور بی ضرر ۱۶۲–۱–۱ :عبور ترانزیت ۱۸ ۳–۱–۱: حقوق و تکالیف کشتی ها در تنگه ها ۲۰ ۱–۲: نظام خاص عبور ۲۰ ۱–۲–۱ : رژیم عبور از ابهای مجمع الجزایری ۲۰ مبحث سوم : بررسی حقوقی عبور ناوهای جنگی از تنگه های بین المللی ۲۱ گفتار اول : مفهوم حقوقی ناوهای جنگی ۲۲ گفتار دوم : نحوه عبور و مرور ناوگان جنگی در تنگه ها ۲۳ گفتار سوم: بررسی مفاد کنوانسیون ها ی دریایی ۲۳ بند اول : حقوق بین الملل عرفی ۲۴ بند دوم : مقررات معاهده ای ۲۴ ۲–۱: نظام حقوقی تنگه ها در کنوانسیون ۱۹۵۸ ۲۴ ۲–۲: نظام حقوقی تنگه ها در کنوانسیون ۱۹۸۲ ۲۵فصل دوم : تنگه ی هرمز و حقوق بین الملل دریاها ۲۶مبحث اول : چگونگی پیدایش تنگه هرمز ۲۶مبحث دوم :بررسی ابعاد مختلف تنگه هرمز ۲۶ گفتار اول : موقعیت تاریخی تنگه هرمز ۲۷ گفتار دوم : موقعیت جغرافیایی تنگه هرمز ۲۷ بند اول:موقعیت تنگه ی هرمز درخلیج فارس ۲۸گفتار سوم : موقعیت حقوقی تنگه هرمز ۲۹بند اول :موضع ایران در قبال موقعیت حقوقی تنگه هرمز ۲۹گفتار چهارم: موقعیت سیاسی و نظامی تنگه هرمز ۳۰ مبحث اول: اهمیت ژیوپلیتیکی تنگه هرمز ۳۰ مبحث دوم : اهمیت ژیواستراژی تنگه هرمز ۳۲گفتار پنجم : موقعیت اقتصادی و ژیواکونمیک تنگه هرمز ۳۳مبحث سوم : قابلیتهای دفاعی و امنیتی تنگه هرمز ۳۴گفتار اول: قابلیت نظامی تنگه هرمز برای کشورهای ساحلی ۳۵گفتار دوم : قابلیت نظامی تنگه هرمز برای قدرتهای برون مرزی ۳۵مبحث چهارم : تنگه ی هرمز در حقوق بین الملل دریاها ۳۶گفتار اول : مناطق دریایی در تنگه هرمز ۳۷گفتار دوم : عبور از تنگه ی هرمز ۳۸مبحث پنجم : رژیم حقوقی عبور از تنگه ی هرمز ۴۱گفتار اول: رژیم حقوقی عبور و مرور از تنگه هرمز در زمان صلح ۴۱گفتار دوم : رژیم حقوقی عبور و مرور از تنگه هرمز در زمان جنگ ۴۲فصل سوم : رویه دولتها در خصوص رژیم حقوقی بین المللی ناظر بر تنگه های بین المللی ۴۴فصل چهارم : قانون مناطق دریایی ایران و رژیم حقوقی ناظر بر تنگه هرمز ۴۹ گفتار اول : ایران و کنوانسیون ۱۹۸۲ ۴۹گفتار دوم : بررسی پیشینه ی قانون مناطق دریایی ایران ۵۱گفتار سوم : بررسی تطبیقی عبور ناوهای جنگی از تنگه ها با نگاه به قانون مناطق دریایی ایران و کنوانسیون۱۹۸۲ ۵۲نتیجه گیری ۵۷پیشنهادات ۵۹فهرست منابع ۶۱

کلیدواژه ها

  • رژیم حقوقی تنگه های بین المللی ،تنگه ی هرمز،
  • عبور ترانزیت،قانون مناطق دریایی