سازوکارهای اجرای قاعدة «التعزیر لکل عمل محرم»

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو
مطالعات حقوق تطبیقی معاصر
عنوانسازوکارهای اجرای قاعدة «التعزیر لکل عمل محرم»
نویسندهعلی غلامی
محور موضوعیحقوق کیفری
فقه
سال نشر۱۳۹۰
منتشر شده درنشریه مطالعات حقوق تطبیقی معاصر
دوره۳
شماره۴
دانلود مقالهدانلود از سایت نشریه


سازوکارهای اجرای قاعدة «التعزیر لکل عمل محرم» عنوان مقاله ای از علی غلامی است که در تیر 1390 و در شماره 4 نشریه مطالعات حقوق تطبیقی معاصر منتشر شده است.

چکیده

قاعدة «التعزیر لکل عمل محرم» یکی از قواعد مهم فقهی- حقوقی است که چگونگی اجرای آن از حیث مجری و مصادیق اِعمال، مورد اختلاف فقها و دارای اثر مستقیم اجرایی در نظام حقوقی اسلام و جمهوری اسلامی ایران می‌باشد و دو سؤال اساسی مطرح در مورد آن عبارت است از: یک، مجری این قاعده و حق یا تکلیف بودن نسبت به مجری آن و دو، چگونگی اجرای آن.

در مورد مجری تعزیرات، عملاً دو گزینة حاکم و قاضی در مظانّ بحث می‌باشند که، نظرات فقها در مورد مجری تعزیر به سوی حاکم می‌باشد و اگر در جایی از قاضی نام برده شده، ناظر به آن است که، قضاوت از شئون حکومت و حاکم اسلامی دانسته شده است. در عین حال اجرای تعزیر، حقّ حاکم و اختیار اوست نه وظیفه و تکلیف او و در عین حال، اگر وظیفة حاکم باشد، تشخیص چگونگی آن بر عهدة حاکم خواهد بود.

در ارتباط با مصادیق اِعمال تعزیر در نظام فقهی- حقوقی اسلام علیرغم اعتقاد برخی فقها مبنی بر انحصار تعزیر در تازیانه، استدلالات، شواهد و قرائن متعددی وجود دارد، که حاکی از عدم انحصار تعزیر در تازیانه است و نشان می‌دهد، تعزیر از یک موعظه و توبیخ ساده تا زندان، تازیانه و... را شامل می‌شود و وجهی برای انحصار آن در تازیانه وجود ندارد و با توجّه به هدف قاعده و نوع اختیارات حاکم اسلامی در برقراری نظم و امنیت، مصادیق آن قابل احصاء نیست.

کلیدواژه‌ها