عیسی صدیق
عیسی صدیق | |
|---|---|
| زادهٔ | ۱۲۷۳ تهران |
| درگذشت | ۱۳۵۷ تهران |
| ملیت | ایرانی |
| تحصیلات | دکترای علوم تربیتی، کارشناسی ریاضیات |
| محل تحصیل | دانشگاه کلمبیا، دانشگاه پاریس |
| پیشه(ها) | استاد دانشگاه، سیاستمدار، مدیر فرهنگی |
| شناختهشده برای | بنیانگذاری دانشگاه تهران، وزارت فرهنگ، تدریس در مدرسه عالی حقوق |
عیسی صدیق (۱۲۷۳ خورشیدی در تهران – ۱۵ آذر ۱۳۵۷ خورشیدی در تهران) استاد دانشگاه، سیاستمدار و مدیر فرهنگی ایرانی بود که در تأسیس دانشگاه تهران و گسترش نظام آموزشی نوین ایران نقش مهمی ایفا کرد. او از مدرسان مدرسه عالی حقوق و از چهرههای اثرگذار در تاریخ آموزش و فرهنگ ایران در سده اخیر به شمار میآید.[۱]
زندگینامه
عیسی صدیق تحصیلات ابتدایی را در مدارس ادب و کمالیه و متوسطه را در دارالفنون تهران به پایان رساند. در سال ۱۲۹۰ خورشیدی به فرانسه رفت و در دانشگاه ورسای تحصیل کرد. سپس از دانشگاه پاریس کارشناسی ریاضیات گرفت و مدتی در دانشگاه کمبریج انگلستان به تحصیل و تدریس پرداخت.
در سال ۱۲۹۷ خورشیدی به ایران بازگشت و در وزارت فرهنگ مسئولیتهایی همچون بازرسی مدارس متوسطه و عالی، ریاست فرهنگ استان گیلان، ریاست تعلیمات عالیه، تدریس در دبیرستان دارالفنون و دارالمعلمین مرکزی و مدرسه عالی حقوق را برعهده گرفت. او در این دوره تاریخ سیاسی، اصول تشکیلات اداری ایران، قوانین استخدام و حقوق اساسی ایران را تدریس میکرد.[۱]
تحصیلات تکمیلی و مأموریت دانشگاه تهران
در سال ۱۳۰۹ خورشیدی به دعوت دانشگاه کلمبیا برای مطالعه نظام آموزشی آمریکا به نیویورک رفت و با ارائه پایاننامهای درباره «سیستم جدید آموزش و پرورش در ایران» دکترای خود را دریافت کرد. همزمان، دولت ایران او را مأمور تهیه طرح تأسیس دانشگاه تهران کرد. پس از بازگشت به ایران، با همکاری علیاصغر حکمت، راهاندازی دانشگاه تهران را آغاز کرد.[۱]
فعالیتهای علمی و مدیریتی
عیسی صدیق تا سال ۱۳۱۹ خورشیدی ریاست و استادی دانشسرای عالی، دانشکده ادبیات و دانشکده علوم را برعهده داشت. از سال ۱۳۱۴ خورشیدی عضو پیوسته و نایبرئیس فرهنگستان ایران بود. بین سالهای ۱۳۲۰ تا ۱۳۴۰ خورشیدی شش بار به وزارت فرهنگ منصوب شد و در دوره نخست وزارت، ریاست دانشگاه تهران را نیز عهدهدار بود.
او تا سال ۱۳۵۳ خورشیدی به عنوان استاد دانشگاه تهران فعالیت کرد و در دورههای مختلف بهعنوان نماینده مجلس موسسان و مجلس سنا برگزیده شد. در سال ۱۳۵۵ خورشیدی عنوان استاد ممتاز دانشگاه تهران به او اعطا شد.[۱]
خدمات فرهنگی
از مهمترین خدمات عیسی صدیق میتوان به تأسیس نخستین مدارس نوین گیلان، پیشنهاد اعزام دانشجو به اروپا، اصلاح ساختار و برنامه مدارس کشور، تهیه طرح و قانون تأسیس دانشگاه تهران، ورود روشهای نوین آموزشی به دانشسرای عالی، تربیت هزاران دبیر، تأسیس دانشگاه تبریز و ایجاد نزدیک به دو هزار مدرسه اشاره کرد.[۱]
آثار
برخی از آثار تألیفی و ترجمههای عیسی صدیق عبارتند از:
- اصول تدریس حساب و حل فکری
- صد مسئله حلشده حساب
- سه سخنرانی در اصول تعلیم علمی
- صنایع ایران در گذشته و آینده (ترجمه)
- اصول عملی علم تربیت
- ایران نوین و دستگاه تربیتی آن (به انگلیسی)
- یک سال در آمریکا
- روش نوین در آموزش و پرورش
- سیر فرهنگ در ایران و مغربزمین
- دور مختصر فرهنگ ایران
- تاریخ فرهنگ ایران
- تاریخ فرهنگ اروپا
- یادگار عمر (۳ جلد)
- برخی از معضلات فرهنگی ایران در حال حاضر[۱]
درگذشت
عیسی صدیق در ۱۵ آذر ۱۳۵۷ خورشیدی در تهران درگذشت و در بهشت زهرا به خاک سپرده شد.[۱]