مفهوم شناسی حسن نیت در حقوق عمومی
مفهوم شناسی حسن نیت در حقوق عمومی عنوان مقاله ای از علی ولایی و محمد جلالی است که در زمستان 1402 شماره 17 فصلنامه پژوهش های نوین حقوق اداری منتشر شده است.
| عنوان | مفهوم شناسی حسن نیت در حقوق عمومی |
|---|---|
| نویسنده | علی ولایی محمد جلالی |
| محور موضوعی | حقوق عمومی |
| سال نشر | ۱۴۰۲ |
| منتشر شده در | نشریه پژوهش های نوین حقوق اداری |
| دوره | ۵ |
| شماره | ۱۷ |
| دانلود مقاله | دانلود از سایت نشریه |
چکیده
حسن نیت مفهومی است که تا کنون در حوزههای مختلف حقوقی مطرح گردیده، اما در حقوق عمومی مفهومی تازه محسوب میشود. در حالی که حقوق عمومی در برداشتهای مدرن حقوق بشری، بر پایه حسن نیت استوار است تا حاکمان نگاهی مبتنی بر اعتماد به شهروندان داشته و در عملکرد خود، به ادارهشوندگان وفادار باشند؛ چنانکه حسن نیت شهروندان نسبت به حاکمان نیز باعث ساماندهی بهتر امور جامعه میگردد. حسن نیت گاهی به مفهوم صداقت، وفاداری و اقدام منصفانه و گاهی به مفهوم اشتباه موجه و جهل قابل حمایت است. تعریف مفهوم ذهنی و نسبی حسن نیت، همانند مفاهیم عدالت و انصاف و اخلاق حسنه دشوار و همراه با ابهام میباشد؛ از این رو توصیف آن از طریق مفاهیم متضادی چون سوء نیت، سوء استفاده از اختیار و تقلب و در کنار توجه به کاربردهای آن ممکن میگردد. حسن نیت در برخی کارکردها، فرض حقوقی در نظر گرفته میشود و بار اثبات بر عهده مدعی خلاف آن است اما گاهی هم به اصل حقوقی و معیار رفتاری تعبیر میگردد. این مقاله در پی آن است که به چیستی مفهوم حسن نیت در حقوق عمومی بپردازد و با توجه به کاربرد آن در قوانین و رویه قضایی اداری، ورود این مفهوم به حیطه حقوق عمومی را امکانسنجی نماید. بر اساس یافته این پژوهش، معانی حسن نیت در حقوق عمومی تفاوت چندانی با سایر حوزههای حقوقی ندارد ولی کاربرد آن متفاوت میباشد. در نتیجه طرح چنین مفهومی میتواند به تدریج خلأ آن در قوانین و رویه قضایی اداری ایران را تکمیل کند.