نظریه شماره 1376/96/7 مورخ 1396/06/15 اداره کل حقوقی قوه قضاییه

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو



نظریه مشورتی ۱۳۷۶/۹۶/۷
شماره نظریه۱۳۷۶/۹۶/۷
شماره پرونده۵۹-۶۸۱/۱-۲۲۵
تاریخ نظریه۱۳۹۶/۰۶/۱۵
موضوع نظریهحقوق جزا
محور نظریهجرایم علیه تمامیت جسمانی افراد

نظریه شماره ۱۳۷۶/۹۶/۷ مورخ ۱۳۹۶/۰۶/۱۵ اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره بررسی تفاوت‌های فقهی و قانونی بین دامغه و مأمومه: متن نظریه به توضیح تفاوت‌های فقهی و قانونی بین اصطلاحات دامغه و مأمومه در آسیب‌های جسمانی پرداخته است. ابتدا به تاریخچه تغییرات قانونی در تعریف مأمومه اشاره شده که در اثر ایرادات شورای نگهبان، کلمه "صدمه" از آن حذف شده است. مأمومه به عنوان جراحتی که از سطح پوست به کیسه مغز می‌رسد بدون اینکه آن را پاره کند، تعریف شده و درنتیجه نمی‌توان تصور غیر از جراحت برای آن داشت. در مقابل، دامغه به عنوان صدمه یا جراحتی تعریف شده که موجب پاره شدن کیسه مغز می‌شود. بنابراین، اگر پارگی کیسه مغز ناشی از جراحتی باشد که از سطح سر وارد شده، دیه مأمومه به علاوه ارش برای پارگی کیسه مغز محاسبه می‌شود؛ اما اگر بدون جراحت در سطح پوست کیسه مغز پاره شود، تنها ارش برای پارگی در نظر گرفته می‌شود. این نظریه تاکید می‌کند که در چنین مواردی، شکستگی استخوان جمجمه لزوماً رخ نمی‌دهد.

استعلام

۱-چرا در تعریف مامومه فقط جراحت آمده است ولی در تعریف دامغه صدمه یا جراحت درج شده است؟آیا می توان چنین استنتاج نمود که دامغه بدون جراحت در پوست جمجمه ( مجموعه استخوانهای سرو صورت) امکان حدوث دارد ولی در مامومه حتما باید جراحت پوست سر در محل آسیب جمجمه اتفاق افتاده باشد؟

آیا مامومه و دامغه بدون شکستگی استخوان جمجمه می تواند مصداق داشته باشد یا اینکه حتما باید استخوان جمجمه هم در آن ناحیه شکسته شده باشد؟ به بیان دیگر در مصدومی که کیسه مغز پاره شده و مغز آسیب دیده است ولی جراحتی در پوست سر و شکستگی در جمجمه ایجاد نشده باشد آیا باید آن را مصداق دامغه دانست یا اینکه صرفا باید برای پارگی کیسه مغز و آسیب مغز ارش تعیین نمود؟

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه

اولا تعریف مأمومه در متن اولیه "صدمه یا جراحتی که به کیسه مغز برسد"، بوده ولی به لحاظ ایراد شورای نگهبان، کلمه صدمه از این تعریف حذف و به صورت فعلی تصویب شده است. ثانیا مأمومه، عمق جراحت وارده بر سر و صورت را نشان می دهد؛ یعنی شامل قسمت سطحی پوست تا کیسه مغز می باشد، بدون اینکه کیسه مغز را پاره کند. بنابراین، در مورد مأمومه مطلقا نمی توان تصوری غیر از جراحت داشت. ثالثا در تعریف دامغه نیز علیرغم ایراد شورای نگهبان به متن اولیه قانون مبنی بر حذف کلمه "صدمه" در متن قانون (بند خ ماده ۷۰۹ قانون مجازات اسلامی ۱۳۹۲)، هر دو کلمه صدمه یا جراحت در کنار هم آمده است؛ بنابراین می توان نتیجه گیری کرد که اگر پارگی کیسه مغز ناشی از جراحتی باشد که از سطح سر و صورت وارد شده و به کیسه مغز رسیده و آن را پاره کرده است، موجب دیه مأمومه به علاوه ارش پارگی کیسه مغز است ولی چنانچه بدون آنکه جراحتی به سر یا صورت وارد شود، صدمه موجب پاره شدن کیسه مغز گردد، فقط ارش پارگی کیسه مغز را دارد. در چنین فرضی، شکستگی استخوان جمجمه قابل تصور نیست.

مواد مرتبط