نظریه شماره 2204/95/7 مورخ 1395/09/03 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره صلاحیت دادرس علی البدل در پرونده های دادگاه انقلاب و ترکیب دادگاه در موارد مطروحه در ماده 302 قانون آیین دادرسی کیفری

شماره نظریه	۲۲۰۴/۹۵/۷
شماره پرونده	۱۵۶۸–۱/۱۶۸–۹۵
تاریخ نظریه	۱۳۹۵/۰۹/۰۳
موضوع نظریه	حقوق جزا
محور نظریه	تشکیل دادگاه انقلاب

نظریه شماره ۲۲۰۴/۹۵/۷ مورخ ۱۳۹۵/۰۹/۰۳ اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره صلاحیت دادرس علی البدل در پروندههای دادگاه انقلاب و ترکیب دادگاه در موارد مطروحه در ماده ۳۰۲ قانون آیین دادرسی کیفری: در صورتی که قاضی دارای ابلاغ دادرس علی البدل دادگاه انقلاب باشد، تصدی دادگاه در مواردی که دادگاه انقلاب با یک قاضی تشکیل میشود و نیز عضویت وی در دادگاه انقلاب در مواردی که با تعدد قاضی تشکیل میشود، بلامانع است. اما عضویت دادرس علی البدل دادگاههای کیفری یک یا دو در دادگاه انقلاب با توجه به تفکیک دادگاههای کیفری به موجب ماده ۲۹۴ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲، فاقد وجاهت قانونی است.

استعلام

۱–با توجه به ماده ۲۹۴ قانون آیین دادرسی کیفری که محاکم کیفری به دادگاههای کیفری یک و دو و دادگاه انقلاب و اطفال و نوجوانان و دادگاههای نظامی تقسیم شده اند

۲–ماده ۲۹۷ قانون مذکور که ترکیب دادگاه انقلاب را در حالات مختلف معین نموده و مطابق آن در مواردی که دادگاه انقلاب در مقام رسیدگی به اتهامات مندرج در بندهای الف و ب و ت ماده ۳۰۲ قانون است ترکیب دادگاه یک رییس و دو مستشار تعیین شده و در سایر موارد با حضور رییس یا یک مستشار و یا دادرس علی البدل تشکیل می گردد

۳–تبصره ۲ ماده ۲۹۶ که در آن به اینکه دادرس علی البدل می تواند به جای رییس یا مستشار انجام وظیفه کند تصریح گردیده است

۴– تبصره ذیل ماده ۲۹۷ مبنی بر اجراء مقررات دادرسی دادگاههای کیفری یک در دادگاه انقلاب در مواردی که با تعدد قاضی رسیدگی می کند خواهشمند است اعلام فرمایید در مواردی که دادگاه انقلاب با تصدی دادرس علی البدل اداره می شود و پرونده ای که در آن جرایم موضوع بندها الف و ب و پ و ن ماده ۳۰۲ قانون آیین دادرسی کیفری مطرح است ارجاع می گردد آیا دادرس علی البدل متصدی شعبه می تواند به عنوان یکی از اعضاء دادگاه همراه با مستشار دیگری به پرونده رسیدگی نماید یا خیر به عبارت دیگر دادرس علی البدل که دارای ابلاغ دادرسی علی البدل دادگاه انقلاب است صالح به رسیدگی به جرایم موضوع ماده ۳۰۲ می باشد یا خیر؟/

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه

درصورتی که قاضی، دارای ابلاغ دادرس علی البدل دادگاه انقلاب باشد، تصدی دادگاه در مواردی که دادگاه انقلاب با یک قاضی تشکیل می شود و نیز عضویت وی در دادگاه انقلاب، در مواردی که با تعدد قاضی تشکیل می شود، بلامانع است، اما عضویت دادرس علی البدل دادگاه های کیفری یک یا دو در دادگاه انقلاب با توجه به تفکیک دادگاه های کیفری به موجب ماده ۲۹۴ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲، فاقد وجاهت قانونی است./