نظریه شماره 2623/95/7 مورخ 1395/10/14 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره نقش دادستان در فرآیند سرپرستی کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بدسرپرست و تأثیر رضایت والدین بر واگذاری سرپرستی

شماره نظریه	۲۶۲۳/۹۵/۷
شماره پرونده	۱۸۱۶–۷/۹–۹۵
تاریخ نظریه	۱۳۹۵/۱۰/۱۴
موضوع نظریه	حقوق مدنی
محور نظریه	سرپرستی کودکان و نوجوانان

نظریه شماره ۲۶۲۳/۹۵/۷ مورخ ۱۳۹۵/۱۰/۱۴ اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره نقش دادستان در فرآیند سرپرستی کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بدسرپرست و تاثیر رضایت والدین بر واگذاری سرپرستی: نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه مشخص میکند که تقاضای سرپرستی کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بدسرپرست نیازی به اقامه دعوی و دادخواست ندارد و دادستان به واسطه وظایف و اختیارات خود، بر اساس امور حسبی عمل میکند. همچنین، با اشاره به ماده ۸ قانون مذکور، مشخص میشود که رضایت والدین یا اجداد پدری به تنهایی کافی برای واگذاری سرپرستی نیست، بلکه صلاحیت آنها و انجام تکالیف مربوطه نیز مهم است. لذا حتی اگر والدین یا جد پدری صلاحیت لازم را داشته باشند اما از انجام تکالیف سرپرستی خودداری کنند، صرف اظهارنظر رضایت آنها مجوزی برای واگذاری سرپرستی به دیگری نخواهد بود.

استعلام

مطابق مواد ۱۱ و۱۳ قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بد سرپرست مصوب ۱۳۹۲ قرار سرپرستی آزمایشی شش ماهه و حکم سرپرستی به دادستان ابلاغ می شود که این امر مستلزم مداخله دادستان در طی مراحل رسیدگی است آیا از مواد مذکور می توان چنین استنباط نمود که در دادخواست متقاضیان سرپرستی دادستان باید طرف دعوی قرار گیرد ؟

شرایط واگذاری سرپرستی افراد موضوع قانون مذکور در ماده ۸ و طی ۴ بند تعیین شده است حال در صورتی که کودک بنا به دلایلی در بهزیستی نگهداری شود و پدر ، مادر یا جد پدری صلاحیت نگهداری را داشته باشند ولیکن الزام والدین با عنایت به ماده ۱۱۶۸ قانون مدنی ممکن نگردد و اشخاص مزبور رضایت خود را به واگذاری طفل اعلام نمایند آیا اعلام رضایت مجوزی برای واگذاری سرپرستی می باشد؟

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه

۱) تقاضای درخواست سرپرستی موضوع ماده ۱۱ قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بد سرپرست مصوب ۳۱/۶/۱۳۹۲ مستلزم اقامه دعوی و تقدیم دادخواست نمی باشد تا طرفیت قرار دادن دادستان در آن، موضوعیت داشته باشد و در هر صورت دادستان به اقتضای وظایف و اختیاراتی که در امور حسبی دارد، حسب مورد باید اقدام لازم را معمول و چنانچه نیاز به اعلام مواردی به دادگاه ذی ربط باشد، آن را اعلام دارد.

۲) با توجه به ماده ۸ قانون صدرالذکر که شرایط مربوط به کودکان و نوجوانانی که سپردن سرپرستی آنان مجاز شمرده شده، اعلام گردیده و عنایتا به مفاد بند د ماده ۲۵ قانون موردنظر که مشخص شدن پدر یا مادر یا جد پدری یا وصی منصوب از سوی ولی قهری را در صورت وجود صلاحیت لازم از موارد فسخ حکم سرپرستی دانسته است، بنابراین، چنانچه پدر یا مادر یا جد پدری مشخص باشد و صلاحیت نگهداری داشته باشند ولی از انجام تکلیف مزبور خودداری نمایند، صرف رضایت ایشان مجوز واگذاری سرپرستی طفل یا نوجوان به دیگری نیست.