نظریه شماره 7/1401/514 مورخ 1401/07/04 اداره کل حقوقی قوه قضاییه

شماره نظریه	۷/۱۴۰۱/۵۱۴
شماره پرونده	۱۴۰۱-۸۸-۵۱۴ ح
تاریخ نظریه	۱۴۰۱/۰۷/۰۴
موضوع نظریه	حقوق تجارت
محور نظریه	ثبت چک در سامانه صیاد

نظریه شماره ۷/۱۴۰۱/۵۱۴ مورخ ۱۴۰۱/۰۷/۰۴ اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره الزام صادرکننده به ثبت چک صیادی در سامانه صیاد: براساس این نظریه، در صورتی که صادرکننده چک بدون ثبت آن در سامانه صیاد، چک را تنظیم و به دارنده تحویل دهد، دارنده نمی‌تواند دعوای الزام صادرکننده به ثبت چک در سامانه صیاد را اقامه کند. به عبارتی، طبق تبصره اصلاحی ماده ۲۱ مکرر قانون صدور چک، ثبت در سامانه صیاد از شرایط صدور چک است و عدم ثبت آن باعث خروج چک از شمول قانون صدور چک می‌شود. همچنین قید عبارت صدور و پشت نویسی چک بدون درج در سامانه یادشده فاقد اعتبار است و دارنده‌ای که چک را بدون رعایت این ترتیبات می‌پذیرد، از مزایای قانونی محروم می‌شود. در نتیجه دعوای دارنده مبنی بر الزام صادرکننده به ثبت در سامانه صیاد مسموع نخواهد بود.

استعلام

ثآیا ثبت چک صیادی در سیستم یکپارچه توسط صادرکننده پس از تحریر امضای کتبی ذیل آن، تشریفاتی تبعی است تا در صورت غفلت در آن یا ترک فعل عالمانه صادرکننده الزام آور باشد و یا آن که رکن است و در حکم عدم قصد در صورت عدم ثبت است؟ آیا دعوای الزام صادرکننده به ثبت چک صیادی در شبکه مسموع است؟

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه

۱ و ۲- در فرض سؤال که صادرکننده چک بدون ثبت آن در سامانه صیاد، چک را تنظیم و به دارنده تحویل داده است، دارنده نمی تواند دعوای الزام صادرکننده به ثبت چک در سامانه صیاد را اقامه کند؛ زیرا اولا، مستفاد از تبصره اصلاحی ماده ۲۱ مکرر (۲۹/۱/۱۴۰۰) قانون صدور چک، ثبت در سامانه صیاد از شرایط صدور چک است و لذا اگر در زمان صدور چک، در این سامانه ثبت نشده باشد، چک یادشده از شمول قانون صدور چک خارج است. ثانیا، برابر تبصره اصلاحی یادشده، قید عبارت صدور و پشت نویسی چک بدون درج در سامانه صیاد فاقد اعتبار است در متن چک الزامی است و دارنده ای که به رغم قید این عبارت در چک و بدون رعایت این ترتیبات چک را پذیرفته است، عملا خود را از مزایای قانونی محروم کرده است و لذا دعوای وی دایر بر الزام صادرکننده به ثبت چک در سامانه صیاد مسموع نیست.