نظریه شماره 7/93/1312 مورخ 1393/06/08 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره نحوه احضار و جلب شاهد در فرآیند دادرسی کیفری

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو



نظریه مشورتی ۷/۹۳/۱۳۱۲
شماره نظریه۷/۹۳/۱۳۱۲
شماره پرونده۹۱۹۰–۱/۱۶۸–۹۳
تاریخ نظریه۱۳۹۳/۰۶/۰۸
موضوع نظریهآیین دادرسی کیفری
محور نظریهاحضار و جلب شاهد


نظریه شماره ۷/۹۳/۱۳۱۲ مورخ ۱۳۹۳/۰۶/۰۸ اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره نحوه احضار و جلب شاهد در فرآیند دادرسی کیفری: شاهد ممکن است برای وقت معین احضار و یا با تعیین مهلت از تاریخ ابلاغ احضاریه، موظف به حضور در مرجع قضایی گردد. با توجه به قسمت اخیر ماده ۲۰۴ قانون آیین دادرسی کیفری ۱۳۹۲، احضار شاهد باید برابر مقررات صورت پذیرد و ماده ۱۷۱ همان قانون که فاصله میان ابلاغ اوراق احضاریه برای متهم و زمان حضور نزد بازپرس را کمتر از ۵ روز نمیداند، شامل احضار شاهد نیز میشود. طبق تبصره ۱ ماده ۲۰۴، اگر شاهد با وجود صحت ابلاغ و بدون عذر موجه حاضر نشود، بازپرس حق دارد دستور جلب وی را صادر کند و ارسال احضاریه مجدد لازم نیست. علت جلب شاهد عدم حضور با ابلاغ قبلی و نبود عذر موجه است و هدف از حضور وی، تحقیق و روشن شدن موضوع مورد رسیدگی است؛ بنابراین، در شرایطی که امکان تحقیق از شاهد وجود ندارد، شاهد باید به فوریت آزاد شود و معرفی وی به زمان مناسب موکول گردد تا منجر به بازداشت و بلاتکلیفی نشود.

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه

۱– شاهد ممکن است برای وقت معین احضار و یا با تعیین مهلت از تاریخ ابلاغ احضاریه، موظف به حضور در مرجع قضایی گردد. اما با توجه به قسمت اخیر ماده ۲۰۴ قانون آیین دادرسی کیفری ۱۳۹۲، احضار شاهد می باید برابر مقررات صورت پذیرد و با توجه به ماده ۱۷۱ قانون مارالذکر که فاصله میان ابلاغ اوراق احضاریه در مورد متهم و زمان حضور نزد بازپرس را تصریح نموده که نباید کمتر از ۵ روز باشد، لذا قدر متیقن در خصوص احضار شاهد نیز رعایت حداقل ۵ روز فاصله میان ابلاغ احضاریه و زمان حضور نزد بازپرس است.


۲– مستفاد از تبصره ۱ ماده ۲۰۴ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ این است که چنانچه شاهد با وجود صحت امر ابلاغ بدون عذر موجه حاضر نگردد، بازپرس می تواند دستور جلب وی را صادر نماید و ارسال احضاریه مجدد ضرورتی ندارد.


۳– علت صدور دستور جلب شاهد از سوی بازپرس، عدم حضور شاهد با وجود ابلاغ قبلی احضاریه و فقدان عذر موجه است و از سوی دیگر فلسفه حضور شاهد در بازپرسی، ضرورت تحقیق از وی به منظور روشن شدن موضوع مورد رسیدگی است و شاهد باید برای حضور نزد بازپرس و انجام تحقیق، جلب گردد و لذا جلب شاهد به نحوی باید صورت پذیرد که امکان حضور وی نزد بازپرس فراهم آید و چنانچه به هر دلیلی امکان تحقیق از شاهد وجود نداشته باشد، مانند عدم دسترسی به پرونده و یا عدم حضور بازپرس، می باید به فوریت نسبت به آزادی شاهد مجلوب اقدام و نسبت به معرفی وی در زمان مناسب و به صورتی که منتهی به بازداشت و بلاتکلیفی شاهد نگردد، اقدام گردد.