نظریه شماره 7/95/3310 مورخ 1395/12/19 اداره کل حقوقی قوه قضاییه

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو



نظریه مشورتی ۷/۹۵/۳۳۱۰
شماره نظریه۷/۹۵/۳۳۱۰
شماره پرونده۹۵-۶۶-۸۴۸
تاریخ نظریه۱۳۹۵/۱۲/۱۹
موضوع نظریهآیین دادرسی مدنی
محور نظریهکمیسیون ماده ۷۷ قانون شهرداری

نظریه شماره ۷/۹۵/۳۳۱۰ مورخ ۱۳۹۵/۱۲/۱۹ اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره صلاحیت دادگاه‌های دادگستری در رسیدگی به اعتراضات نسبت به آرای کمیسیون ماده ۷۷ قانون شهرداری: این نظریه به بررسی صلاحیت دادگاه‌های حقوقی در رسیدگی به اعتراضات مرتبط با آرای کمیسیون ماده ۷۷ قانون شهرداری می‌پردازد. بر اساس اصل ۱۵۹ قانون اساسی و رأی وحدت رویه شماره ۶۹۹ هیأت عمومی دیوان عالی کشور، دادگاه‌های دادگستری صلاحیت نظارتی بر آرای این کمیسیون را دارند و می‌توانند به اعتراضات شکلی برخلاف صلاحیت رسیدگی ماهوی آن پرداخته و در صورت تخلف یا نقض قوانین، حکم به بطلان رأی صادره و بایگانی یا ارجاع به مرجع ذی‌صلاح دهند. همچنین نظریه مذکور به چگونگی نحوه ارجاع پرونده‌ها در صورت نبودن بیش از یک کمیسیون هم‌عرض در امور مربوط می‌پردازد.

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه

۱- با در نظر داشتن این مهم که مطابق اصل ۱۵۹ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران اصلاحی ۱۳۶۸، مرجع رسمی رسیدگی به دعاوی، تظلمات و شکایات دادگستری است که بر اساس اصل ۶۱ به وسیله دادگاه­های دادگستری صورت می­پذیرد و یکی از وظایف ذاتی قوه قضائیه به موجب بند ۳ اصل ۱۵۶ «نظارت بر حسن اجرای قوانین است» و با لحاظ رأی وحدت رویه شماره ۶۹۹ مورخ ۲۲/۳/۱۳۸۶ هیأت عمومی دیوان عالی کشور که دادگاه­های دادگستری را صالح به رسیدگی به اعتراضات نسبت به آرای صادره از سوی کمیسیون ماده ۷۷ قانون شهرداری از حیث نقض قوانین یا مقررات و مخالفت با آن­ها دانسته است، بنابراین منع رسیدگی دادگاه­های حقوقی نسبت به اعتراض نسبت به رأی کمیسیون یاد شده تنها ناظر به رسیدگی ماهوی است که در صلاحیت ذاتی کمیسیون ماده ۷۷ قانون شهرداری است و به رسیدگی شکلی (نظارت قوه قضائیه بر آرای کمیسیون مزبور) قابل تسری نمی­باشد؛ اگر دادگاه حقوقی در رسیدگی به اعتراض به این نتیجه رسید که این مراجع (کمیسیون ماده ۷۷ قانون شهرداری) خارج از صلاحیت خود مبادرت به رسیدگی نموده و یا رسیدگی کمیسیون همراه با نقض قوانین باشد؛ حکم به بطلان رأی معترض­عنه و حسب مورد دستور بایگانی (نقض بلاارجاع) و یا ارسال پرونده به مرجع ذی­صلاح یا عودت آن به کمیسیون ذی­ربط جهت رسیدگی ماهوی را صادر می­نماید. ضمناً صدور رأی ماهوی از سوی دادگاه در فرض سؤال، از نظر نحوه و مرجع اجرای رأی نیز می­تواند موجد اشکال شود.


۲- صرف­نظر از آن­که در فرض سؤال از قوانین و قواعد مربوط لزوم ارجاع پرونده بعد از نقض رأی از سوی دادگاه به کمیسیون هم­عرض استنباط نمی­شود؛ ولی اگر دادگاه به این امر اعتقاد داشته باشد و در حوزه مربوط بیش از یک کمیسیون هم­عرض نباشد، پرونده باید در کمیسیون هم­عرض نزدیک­ترین حوزه مربوط مطرح شود./

مواد مرتبط