نظریه شماره 7/96/2859 مورخ 1396/11/17 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره تناسب مجازات در جرایم مواد مخدر و تأثیر اعاده حیثیت در آنها
 | چکیده این نظریه توسط هوش مصنوعی تولید شده است و هنوز توسط پژوهشگران ویکی حقوق بررسی نشده است. |
 | |
| شماره نظریه | ۷/۹۶/۲۸۵۹ |
|---|---|
| شماره پرونده | ۹۶–۵۴–۱۹۷۸ |
| تاریخ نظریه | ۱۳۹۶/۱۱/۱۷ |
| موضوع نظریه | حقوق جزا |
| محور نظریه | تناسب مجازات در جرایم مواد مخدر |
نظریه شماره ۷/۹۶/۲۸۵۹ مورخ ۱۳۹۶/۱۱/۱۷ اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره تناسب مجازات در جرایم مواد مخدر و تاثیر اعاده حیثیت در آنها: در پرسشهایی مطرحشده توسط استعلامکننده، اولا، آیا قانونگذار در تعیین مجازات جرایم مربوط به مواد مخدر از رعایت تناسب مجازات با میزان مواد مکشوفه صرفنظر کرده یا خیر؟ و ثانیا، در صورت گذشت مدت زمانهای معین در ماده ۲۵ قانون مجازات اسلامی و اعاده حیثیت، آیا سابقه جرمهای قبلی همچنان موثر است؟ نظریه ارایهشده تصریح میکند که دادگاه باید با توجه به میزان مواد مکشوفه، مجازاتی بین حداقل و حداکثر تعیین کند و رعایت تناسب به صورت عرفی است و تصمیمگیری نهایی با قاضی رسیدگیکننده است. همچنین، مقررات عام ماده ۲۵ قانون مجازات اسلامی در خصوص اعاده حیثیت در جرایم مواد مخدر حاکم است و سوابق قبل از قانون مبارزه با مواد مخدر سال ۱۳۶۷ تاثیری در تکرار جرم ندارند.
استعلام
۱– با توجه به تبصره ماده واحده الحاق یک ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر ماده ۴۵ آیا مقنن از رعایت تناسب مجازات یا میزان مواد تناسب ریاضی عدول نموده است؟ به عبارت دیگر از عبارت اگر حکم به حد اقل مجازات قانونی صادر شود استنباط می شود که دادگاه بین حد اقل و حد اکثر مجازات مقرر در هر بند اختیار دارد؟ به عنوان مثال برای یک گرم تریاک می تواند ۳ میلیون ریال جزای نقدی و ۵۰ ضربه شلاق تعزیری صادر کند ۲– با توجه به اینکه در مواد ۶ و ۹ قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر برای تعیین مجازات در فرض تکرار جرم ضابطه تعیین شده است در فرض که نسبت به سابقه قبلی مدت های ماده ۲۵ قانون مجازات اسلامی گذشته و مشمول اعاده حیثیت شده آیا سابقه موثر بوده و قاضی ملزم به تشدید می باشد یا به علت گذشت مدتهای مقرر در ماده ۲۵ قانون پیش گفته موثر محسوب نمی شود؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه
۱– اولا: رعایت تناسب در تعیین مجازات مرتکب که در مواد ۴ ، ۵ و ۸ قانون مبارزه با مواد مخدر و روان گردان با اصلاحات و الحاقات بعدی آمده است، به این معنا است که دادگاه با توجه به میزان مواد مکشوفه در هر بند از سه ماده مذکور، مجازاتی بین حداقل و حداکثر تعیین نماید و این امر بدان معنی نیست که مجازات کسی که مرتکب حمل و نگهداری یک گرم تریاک شده، طبق بند ۱ ماده پنج قانون مزبور، لزوما یک ضربه شلاق باشد؛ چه اینکه ملاک رعایت تناسب، عرف بوده و در نهایت، اتخاذ تصمیم در این خصوص حسب مورد با قاضی رسیدگی کننده است. ثانیا: مفاد تبصره ماده واحده قانون الحاق یک ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب ۱۲/۷/۱۳۹۶ دلالتی بر نسخ یا عدول مقنن از لزوم رعایت تناسب در تعیین مجازات مرتکبین جرایم مذکور در مواد ۴، ۵ و ۸ قانون مبارزه با مواد مخدر و روان گردان با اصلاحات و الحاقات بعدی آمده است، ندارد.
۲– با توجه به این که درخصوص تکرار جرم موضوع مواد ۲، ۵، ۶، ۹ و ۱۴ قانون مبارزه با مواد مخدر با اصلاحات و الحاقات بعدی، حکم خاصی راجع به حصول یا عدم حصول اعاده حیثیت مقرر نشده است، در این باره مقررات عام ماده ۲۵ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ حکم فرما است، ضمنا ماده ۳۹ قانون صدرالذکر تنها مفید این معنی است که محکومیت ها یا سوابق قبل از اجرای قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب ۱۳۶۷ ملاک تکرار جرم محسوب نمی شود.