چیستی هنجار در ساحت نظم اجتماعی و نظم حقوقی

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو
مطالعات حقوق عمومی
عنوانچیستی هنجار در ساحت نظم اجتماعی و نظم حقوقی
نویسندهسید عبادالله جهان‌بین
علی اکبر گرجی ازندریانی
محور موضوعیحقوق عمومی
سال نشر۱۳۹۸
منتشر شده درنشریه مطالعات حقوق عمومی
دوره۴۹
شماره۳
دانلود مقالهدانلود از سایت نشریه


چیستی هنجار در ساحت نظم اجتماعی و نظم حقوقی نام مقاله ای است از سید عبادالله جهان بین و علی اکبر گرجی ازندریانی که در شماره سه دوره چهل و نه (مهر 1398) فصلنامه مطالعات حقوق عمومی دانشگاه تهران منتشر شده است.

چکیده

هنجار در نظم‌های تنسیقی (نظم‌های اخلاقی، اجتماعی، حقوقی و سیاسی) معنای خاصی دارد که در فراگرد عینی، ضمن تکثر مفهومی و مصداقی، هر کدام تعریف ماهوی و شکلی و ضمانت اجرای خاصی دارند. جامعه‌شناسی و حقوق به‌عنوان دو دانش از علوم دستوری، نظم مخصوص به خود را دارند که در فرایند آنها «هنجار» معیار عمل و مبنای شکل‌گیری نظم اجتماعی و نظم حقوقی است. از آنجا ‌که گاهی نظم حقوقی به‌مثابۀ جامه‌ای دیده می‌شود که بر قامت نظم اجتماعی پوشانده می‌شود و نیازمند تعامل است، می‌بایست شناختی سنجیده از گزاره‌های این دو نظم ارائه شود. با توجه به اهمیت شناخت هنجار در هندسۀ نظم اجتماعی و حقوقی، تحلیل و مقایسۀ مؤلفه‌های ایجاد و پایایی هنجار در زمینه‌های متفاوت و نیز بررسی و انطباق آنها ضروری است. در این نوشتار با نگرشی تحلیلی-مقایسه‌ای، چیستی هنجار مطمح نظر است و ویژگی‌های هنجار در ساحت دو نظم اجتماعی و حقوقی مورد مداقه قرار می‌گیرد و نسبت این هنجارها با یکدیگر مشخص می‌شود.

کلیدواژه‌ها

  • گرامر اجتماعی
  • گرامر حقوقی
  • نظم
  • هنجار
  • هندسه هنجاری