کارکردگرایی در موضوعات عرفیِ احکام شرعی
| عنوان | کارکردگرایی در موضوعات عرفیِ احکام شرعی |
|---|---|
| نویسنده | مسعود فیاضی |
| محور موضوعی | فقه |
| سال نشر | ۱۳۹۵ |
| منتشر شده در | نشریه حقوق اسلامی |
| دوره | ۱۳ |
| شماره | ۴۸ |
| دانلود مقاله | دانلود از سایت نشریه |
کارکردگرایی در موضوعات عرفیِ احکام شرعی عنوان مقاله ای از مسعود فیاضی است که در خرداد 1395 و در شماره 48 فصلنامه حقوق اسلامی منتشر شده است.
چکیده
مواردی که در قانونگذاری و در دلیل شرعی موضوع حکم قرار میگیرند، یا مخترع شارع یا عرفیاند. موضوعات عرفی که از عرف عام یا خاص پدید آمدهاند و شارع از آنها اصطلاح خاصی اراده نکرده است نیز به «عرفی مستنبط» و «عرفی ساده» تقسیم میشوند. مدعای مقاله این است که در موضوعات عرفی ساده به طور مطلق و در موضوعات عرفی مستنبط بسته به لسان دلیل، به طور قطع یا با احتمال عقلایی قابل توجه، «کارکردشان در مناسبات فردی و اجتماعی» وجه اصلی موضوعیت آنها برای احکامشان بوده است. از این رو، اگر با تغییرات زمان یا مکان، کارکرد اولیه آنها از میان برود، دیگر بر اساس ادله سابقه نمیتوان دوباره احکام قبلی را برایشان ثابت کرد؛ زیرا اگر دلیل ثابتکننده حکم، لفظی باشد، به دلیل مخدوششدن ظهورش قابل استناد نیست و اگر لبّی باشد، از دایره قدر متیقن آن خارج است؛ بنابراین برای تعیین حکم جدیدشان باید به دلایل دیگری مراجعه کرد.