بررسی فقهی و حقوقی اختصاص تغلیظ دیه به قتل عمد

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو
حقوق اسلامی
عنوانبررسی فقهی و حقوقی اختصاص تغلیظ دیه به قتل عمد
نویسندهمحمد امین بزرگمهر
حسین صابری
محور موضوعیحقوق کیفری
سال نشر۱۴۰۰
منتشر شده درنشریه حقوق اسلامی
دوره۱۸
شماره۷۱
دانلود مقالهدانلود از سایت نشریه


بررسی فقهی و حقوقی اختصاص تغلیظ دیه به قتل عمد عنوان مقاله ای از محمد امین بزرگمهر و حسین صابری است که در بهمن 1400 و در شماره 71 فصلنامه حقوق اسلامی منتشر شده است.

چکیده

اصل تغلیظ دیه قتل در ماههای حرام مورد اتفاق فقهای اسلامی است، اما در خصوص دامنه شمول آن نسبت به تمامی انواع قتل و نیز نسبت به جنایات مادون قتل اختلاف نظراتی وجود دارد که قانون مجازات اسلامی در این خصوص، نظریه تعمیم تغلیظ دیه بر همه اقسام قتل را مورد پذیرش قرار داده است. پرسش اصلی در خصوص این اقدام قانونگذار، آن است که «آیا از منظر فقه امامیه، حکم تغلیظ دیه در ماه‌های حرام شامل تمامی انواع قتل می‌گردد یا اینکه به قتل‌های عمد محدود است؟». تحقیق حاضر با هدف بیان مستندات فقهی و حقوقی مسأله جهت استفاده نهاد قانونگذاری در اصلاح قوانین موضوعه انجام شده است؛ با ابتنای بر این فرضیه که «تغلیظ دیه از منظر فقهی تنها به قتل‌های عمدی اختصاص دارد». بررسی نظرات موافقان و مخالفان تعمیم حکم تغلیظ دیه بر همه اقسام قتل نشان داد که دیدگاه اختصاص تغلیظ دیه به قتل های عمد مستند به دلایل فقهی و حقوقی شایان توجه بوده و از طرف دیگر، در جوامع امروزی که با ماه های حرام بیگانه تر هستند، کارآمدتر از نظریه تعمیم می باشد. بر این اساس، رویکرد قانون مجازات اسلامی ایران در پذیرش نظریه تعمیم، به لحاظ فراتقنینی مورد انتقاد به نظر می رسد.

کلیدواژه‌ ها

مواد مرتبط