حق بر اقناع؛ چشماندازی از منظر مطالعات تطبیقی فقه و حقوق شهروندی
 | |
| عنوان | حق بر اقناع؛ چشماندازی از منظر مطالعات تطبیقی فقه و حقوق شهروندی |
|---|---|
| نویسنده | سید محسن قائمی خرق محمد لری نژاد |
| محور موضوعی | حقوق عمومی فقه فقه سیاسی |
| سال نشر | ۱۴۰۳ |
| منتشر شده در | نشریه مطالعات حقوق تطبیقی معاصر |
| دوره | ۱۵ |
| شماره | ۳۴ |
| دانلود مقاله | دانلود از سایت نشریه |
حق بر اقناع؛ چشماندازی از منظر مطالعات تطبیقی فقه و حقوق شهروندی عنوان مقاله ای از سید محسن قائمی خرق و محمد لری نژاد است که در شماره 34، فروردین 1403 نشریه مطالعات حقوق تطبیقی معاصر منتشر شده است.
چکیده
دوگانۀ همگرا و واگرای «مشروعیت» و«پذیرش زمینۀ اجتماعی»، الزام حکمی و حقوقی و یا حداقل، الزام اخلاقی را بر اقناع درونی استوار میسازد. در واقع، عمل بر پایة دلایل موجه، چیزی غیر از اجبار بیرونی یا ترس از مجازاتهای قانونی و فشار اجتماعی در اجرای برنامهها و رویکردهای حکمرانی است و در این میان، حقی را برای شهروندان و تکلیفی را بر ذمۀ حاکمیت صورتبندی مینماید. این نوشتۀ توصیفی- تحلیلی مبتنی بر مطالعات کتابخانهای، به تحکیم و تقویت مبانی و ادلۀ حق بر اقناع در حقوق عمومی بهعنوان حق حاکم و مقدمۀ (معلقعلیه) شکلگیری تکالیف در نسبت حکومت و شهروندان ازجمله در حوزۀ تقنین و قضا میپردازد. این حق، مقولهای والاتر از حق دسترسی به اطلاعات بوده، میتواند بهعنوان حقی پیامدگرا الزامآوری قوانین و احکام قضایی را بر امری غیر از قوۀ قهریه و بر اساس قدرت نرم استوار سازد؛ همچنانکه لزوم اقناع در بهکارگیری اصول تفسیری مانند برائت و استصحاب در حوزۀ حکمرانی (برخلاف حوزۀ فردی و عبادی)، بهعنوان اصلی محدودکننده، رتبه و گسترۀ اعمال اصول لفظیه و عملیه را تنظیم مینماید. افزون بر این، حق بر اقناع میتواند کارآمدی عینی حکومت را در آستان افکار عمومی نشان دهد.
کلیدواژهها
- اقناع
- حق بر اقناع
- حقوق عمومی
- شفافیت
- فقه سیاسی