مطالعه مبانی مسئولیت مدنی خسارات زیستمحیطی با نگاهی بر اصل استفاده غیر زیانبار از سرزمین
 | |
| عنوان | مطالعه مبانی مسئولیت مدنی خسارات زیستمحیطی با نگاهی بر اصل استفاده غیر زیانبار از سرزمین |
|---|---|
| نویسنده | محمد اسماعیل عاقل پور علیرضا شمشیری بختیار عباسلو |
| محور موضوعی | حقوق مدنی حقوق عمومی حقوق بین المللی |
| سال نشر | ۱۴۰۲ |
| منتشر شده در | نشریه دانش حقوق مدنی |
| دوره | ۱۲ |
| شماره | ۲۴ |
| دانلود مقاله | دانلود از سایت نشریه |
مطالعه مبانی مسئولیت مدنی خسارات زیستمحیطی با نگاهی بر اصل استفاده غیر زیانبار از سرزمین عنوان مقاله ای از محمد اسماعیل عاقل پور ، علیرضا شمشیری و بختیار عباسلو است که در مهر 1402 و شماره ی 24 نشریه علمی دانش حقوق مدنی منتشر شده است.
چکیده
مسئـولیت مدنی ناشـی از خسارت بـر محیط زیست، در طول تاریخ حیات بشر پیشینه ای طولانی و جنجال برانگیز دارد و در حقوق بیشتر کشورهای جهان مسئولیت مطلق در خصوص برخی از خسارات زیستمحیطی پذیرفته شده است. در این مطالعه که به صورت توصیفی- تحلیلی انجام شده است، مبانی مسئولیت مدنی ناشی از خسارتهای زیست محیطی در قانون ایران و اتحادیه اروپا بررسی و آرای صادره و رویههای قضایی بین المللی در دعاوی بین دولتها بر مبنای اصل استفاده غیر زیانبار از سرزمین ارزیابی میشود. از مهمترین دستاوردهای قانونگذاری جدید در سطح جهانی، تغییر مبنای مسئولیت مدنی در این زمینه است که اصولاً آن را تابع مسئولیت بدون اثبات تقصیر قرار داده اند. در قانون ایران با بهره گیری از اصل پنجاهم قانون اساسی، مسئولیت بدون تقصیر به عنوان اصلی مناسب در خسارات زیست محیطی مورد پذیرش است. بر اساس دستورالعمل مصوب اتحادیه اروپا میتوان گفت که قوانین مسئولیت مدنی سنتی در این مسیر ناکارامد است و در آن تنها حقوق و اموال خصوصی مورد بررسی و حمایت قرار گرفته و به حقوق عمومی بی اعتنا است. نتایج بررسیهای به دست آمده از آرا و رویه های قضایی بین المللی بیانگر آن است که آرای صادره توسط دیوان بین المللی دادگستری تا سال 1997، سیاست سنتی خود را که بر پایه اولویت قرار دادن حاکمیـت مطلق دولـت ها پیریزی شده بود، حفظ کرد و همچنین در مواجهه با موضوعات حقوق بین الملل محیط زیستی عکس العملی تردیدآمیز داشته است و از این رو میتوان گفت قدرت حاکمیت و اقتدار را در دعاوی بین المللی در حیطه محیط زیست از دست داده است.
کلید واژه ها
- مبانی مسئولیت مدنی
- مسئولیت بینالمللی دولتها
- خسارات زیستمحیطی
- اصل استفاده غیر زیانبار از سرزمین
- رویه قضایی بینالمللی
- دعاوی بین دولتها
مواد مرتبط
- ماده 1 قانون مسئولیت مدنی
- ماده 953 قانون مدنی
- ماده 728 قانون آیین دادرسی مدنی
- ماده 688 قانون مجازات اسلامی
- ماده 8 قانون رسیدگی به تخلفات اداری
- ماده 11 قانون حفاظت و بهسازی محیط زیست
- ماده 328 قانون مدنی
- ماده 331 قانون مدنی
- ماده 174 پیمان اروپا
- ماده 175 پیمان اروپا
- ماده 176 پیمان اروپا
- ماده 16 پیمان اروپا
- ماده 38 اساسنامه دیوان بین المللی دادگستری
- ماده 59 اساسنامه دیوان بین المللی دادگستری
- ماده 2 قطعنامه آلودگی رودخانه ها و دریاچه ها و حقوق بین الملل
- ماده 3 طرح پیش نویس مواد کمیسیون حقوق بین الملل
- ماده 4 طرح پیش نویس مواد کمیسیون حقوق بین الملل