وظیفه مراقبت در گفت‌وگوهای پیش‌قراردادی

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو
دانش حقوق مدنی
عنوانوظیفه مراقبت در گفت‌وگوهای پیش‌قراردادی
نویسندهحبیب طالب احمدی
حمید حمیدیان
محور موضوعیحقوق خصوصی
حقوق مدنی
سال نشر۱۳۹۹
منتشر شده درنشریه دانش حقوق مدنی
دوره۹
شماره۲
دانلود مقالهدانلود از سایت نشریه


وظیفه مراقبت در گفت‌وگوهای پیش‌قراردادی نام مقاله ای از حبیب طالب احمدی و حمید حمیدیان است که در شماره هجدهم (مهر ۱۳۹۹) دوفصلنامه علمی دانش حقوق مدنی منتشر شده است.

چکیده

گفت­وگوهای پیش­قراردادی، به عنوان اصلی­ترین بستر ایجاد تعهدات حقوقی، می­تواند متضمن مخاطراتی برای طرفین باشد و منجر به عدم انعقاد قرارداد، صرف هزینه­های مقدماتی توسط یک طرف و یا انعقاد قراردادی متزلزل و ناقض شود. دو طرف باید مراقب هرگونه گفتار و کردار خود در دوره پیش­قراردادی باشند؛ زیرا ممکن است حسب آنها اقدامی از سوی دیگری صورت گیرد و در نتیجه طرف مقابل عقد، زیان ببیند. وظیفه مراقبت، تعهدی حقوقی است که به منظور احتراز از بروز چنین زیانی که به جهت تقصیر یک طرف به طرف مقابل وارد می­گردد. این وظیفه به عنوان یک شرط یا توافق ضمنی در ورود به مرحله پیش­قراردادی قابل توجیه است. وظیفه مراقبت، موجب رشد اقتصادی، جلوگیری از شکست بازار و گسترش اعتماد معاملاتی می­شود. در باب ماهیت این وظیفه اختلاف نظر وجود دارد. براساس رویکرد کلاسیک به مسئولیت غیرقراردادی نزدیک­تر است. لیکن به نظر می­رسد براساس یک رویکرد نوین بتوان ورود به مذاکره را نوعی توافق یا شرط ضمنی مبنی بر رعایت وظیفه مراقبت در طی مذاکرات و نوعی مسئولیت قراردادی تلقی کرد. در صورت تخطی از این وظیفه، بر حسب موقعیت تضمیناتی چون، الزام به بازگشت به مذاکره، جبران خسارت، الزام به انعقاد قرارداد و فسخ یا ابطال قرارداد قابل بررسی و تحلیل است. این وظیفه در حقوق ایران و فقه اسلامی ناشناخته مانده  است؛ با این حال، وظیفه مراقبت را می­توان مبتنی بر قواعد عام مسئولیت مدنی و یا استنباط قرارداد ضمنی مبتنی بر رعایت وظیفه مراقبت و همچنین  ماده 35 قانون تجارت الکترونیک برداشت و ضمانت اجرای آن را تعیین کرد.

کلیدواژه ها

  • وظیفه مراقبت
  • گفت‌وگوهای پیش‌قراردادی
  • نظریه قرارداد اجتماعی
  • اصل حسن نیت
  • دوره پیش‌قراردادی

مواد مرتبط