واکاوی نظام حقوقی تابعیت- شهروندی در حقوق ایران

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو
مطالعات حقوق تطبیقی معاصر
عنوانواکاوی نظام حقوقی تابعیت- شهروندی در حقوق ایران
نویسندهنوربخش ریاحی
حسین علائی
خدیجه کریمی اصفهانی
محور موضوعیحقوق اساسی
حقوق بشر
سال نشر۱۴۰۱
منتشر شده درنشریه مطالعات حقوق تطبیقی معاصر
دوره۱۳
شماره۲۹
دانلود مقالهدانلود از سایت نشریه


واکاوی نظام حقوقی تابعیت- شهروندی در حقوق ایران عنوان مقاله ای از نوربخش ریاحی، حسین علائی و خدیجه کریمی اصفهانی است که در شماره 29 (دی 1401) نشریه مطالعات حقوق تطبیقی معاصر منتشر شده است.

چکیده

جهانی شدن حقوق، کرامت انسانی، مبانی مردم‌سالاری، شکوفایی فناوری اطلاعات و استعدادها، انقلاب دانش و دیجیتال، امروزه مبحث شهروندی را به یکی از گفتمان‌های پرطرف‌دار در عرصۀ حقوق و سیاست جهانی تبدیل کرده است. دنیای امروزی شهروندی را ورای مرز، نژاد، زبان، دین، مذهب، سلطه، قدرت، قومیت، ملیت، تابعیت و حتی اقامت معنا و مطالبه می‌کند. اصطلاح شهروندی به مفهوم مدرن از حدود دو دهۀ پیش وارد ادبیات سیاسی و حقوقی کشورمان شده و کلیدواژۀ تعدادی از قوانین و مقررات گردیده است. لیکن این پرسش مطرح می باشد آیا فهم درستی از مفهوم شهروندی در متون رسمی و میان جامعۀ حقوقی کشورمان وجود دارد؟. پژوهش حاضر با روش توصیفی- تحلیلی این فرضیه ‏را مطرح می‌سازد که در کشور ما درک عمیق و دقیقی از شهروندی و الگوی روشنی از این مفهوم وجود ندارد. لذا بازکاوی در مفهوم شهروندی و ارائۀ یک الگوی منتخب در حقوق ایران هدف اصلی این مقاله بوده و به این نتیجه دست می‌یاید که جمهوری اسلامی از یک طرف، ناگزیر از تجدیدنظر در مفهوم و الگوی نظام شهروندی است. از طرف دیگر، درگیر منطق دوگانۀ حکومت اسلامی و حکومت جمهوری است. بنابراین، قانون‌گذار اساسی بایستی در این خصوص چاره‌اندیشی کند.

کلیدواژه‌ها

  • الگوی منتخب 
  • دولت اسلامی 
  • شهروند تبعه 
  • شهروند غیرتبعه

مواد مرتبط