تأملی دربارۀ ارث در روابط بین الأدیانی با تأکید بر قاعدۀ «حجب»
 | |
| عنوان | تأملی دربارۀ ارث در روابط بین الأدیانی با تأکید بر قاعدۀ «حجب» |
|---|---|
| نویسنده | مصطفی دانش پژوه محمد مهدی دانش پژوه |
| محور موضوعی | ارث حقوق خصوصی |
| سال نشر | ۱۴۰۳ |
| منتشر شده در | نشریه مطالعات حقوق خصوصی |
| دوره | ۵۴ |
| شماره | ۳ |
| دانلود مقاله | دانلود از سایت نشریه |
تأملی دربارۀ ارث در روابط بین الأدیانی با تأکید بر قاعدۀ «حجب» عنوان مقاله ای از مصطفی دانش پژوه و محمد مهدی دانش پژوه است که در آبان 1403 و در شماره 3 دوره 54 نشریه مطالعات حقوق خصوصی منتشر شده است.
چکیده
در حقوق کنونی ایران، در خصوص احوال شخصیه ایرانیان و از جمله ارث آنان، چند قاعدة «حل تعارض» وجود دارد که بدون تعیین حکم ماهوی، صرفاً به تعیین قانون حاکم در روابط بینالمللی (مادة 6 قانون مدنی) و یا روابط بینالأدیانی (اصل 13 قانون اساسی و مادهواحدههای مصوب 1312 و 1372) میپردازد و یک قاعدة «مادی-بینالأدیانی» وجود دارد (مادة 881 مکرر قانون مدنی الحاقی 1370) که صرفاً دو حکم ماهوی مسئلة ارث میان مسلمان و غیرمسلمان را بیان میکند. مضمون این ماده در نگاه نخست، نوعی از تعارض با قواعد حل تعارض پیشگفته و نیز گونهای از تبعیض و مخالفت با حقوق بشر را تداعی میکند، ازاینرو برخی حقوقدانان در راستای رفع این شبهه، تحلیلی از اصول و مواد مذکور ارائه کردهاند که نتیجهاش عدم قابلیت استناد به مادة مکرر 881 قانون مدنی است. این مقاله با استفاده از شیوة توصیفی-تحلیلی به نقد و بررسی این دیدگاه پرداخته و عقیم بودن ادلة استنادی برای رد مادة 881 مکرر را مینمایاند و در پایان دو پیشنهاد اصلاحی را بر مبنای دو دیدگاه فقهی مشهور و نامشهور در مسئلة «حجب» مطرح میکند.
کلیدواژه ها
- ارث غیرمسلمان از مسلمان
- ارث مسلمان از غیرمسلمان
- قواعد حل تعارض
- قواعد مادی-بینالأدیانی
- قاعدة حجب