مسئولیت مدنی مدافع در دفاع مشروع
 | |
| عنوان | مسئولیت مدنی مدافع در دفاع مشروع |
|---|---|
| نویسنده | حمید ابهری سمیه احسانی کرسیکلا |
| محور موضوعی | حقوق کیفری حقوق خصوصی |
| سال نشر | ۱۳۹۸ |
| منتشر شده در | نشریه حقوق اسلامی |
| دوره | ۱۶ |
| شماره | ۶۳ |
| دانلود مقاله | دانلود از سایت نشریه |
مسئولیت مدنی مدافع در دفاع مشروع عنوان مقاله ای از حمید ابهری و سمیه احسانی کرسیکلا است که در شماره 63 (دی 1398) فصلنامه حقوق اسلامی منتشر شده است.
چکیده
یکی از عوامل رافع مسئولیت مدنی و کیفری، دفاع مشروع است.برای تحقق دفاع مشروع، اجتماع شرایطی لازم است که قانون مجازات اسلامی مورد اشاره قرار گرفته و نبود آنها موجب مسئولیت خواهد بود.فقها مبنای مشروعیت دفاع را اصل احسان، حکم فطرت و بنای عقلا نام می برند و حقوقدانان مبنای چنین اباحه ای را با توجه به اضطرار مدافع در ارتکاب عمل و طبیعی بودن این رفتار در وضعیت حمله، زدوده شدن وصف تقصیر از عمل انجام شده می دانند. در دفاع مشروع امکان ورود ضرر به سه شخص متجاوز، مدافع و ثالث وجود دارد که می توان آن را در دو فرض دفاع از خود و دفاع از دیگری تصور نمود. در حالت دفاع از خود این امکان وجود داردکه مدافع در دفاع از خود مباشر در ایجاد ضرر به ثالث شده باشد یا سبب آن، در فرض مباشرت ثالث حق رجوع به هر یک از مدافع یا مهاجم را با استناد به قواعد اتلاف و تسبیب خواهد داشت لیکن در فرض تسبیب ثالث حق رجوع به هر یک از مدافع یا مهاجم را با استناد به قواعد تسبیب خواهد داشت. در حالت دفاع از دیگری اگر دفاع موجب ضرر مدافع گردد مدافع علاوه بر امکان رجوع به متجاوز از باب تسبیب با استناد به ماده306 قانون مدنی و قاعده احسان حق رجوع به شخص دفاع شونده را خواهد داشت اما اگر چنین دفاعی موجب ضرر ثالث گردد با استناد به قاعده احسان ثالث صرفا حق رجوع به متجاوز را خواهد داشت و نمی تواند به مدافع به عنوان عامل زیان مراجعه کند