اعتبار اثباتی بیّنه مدّعی‌علیه در دعاوی مدنی و کیفری

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو
مطالعات فقه و حقوق اسلامی
عنواناعتبار اثباتی بیّنه مدّعی‌علیه در دعاوی مدنی و کیفری
نویسندهروح الله اکرمی
عزیزاله فهیمی
محور موضوعیحقوق مجازات اسلامی
حقوق کیفری
سال نشر۱۴۰۰
منتشر شده درنشریه مطالعات فقه و حقوق اسلامی
دوره۱۳
شماره۲۵
دانلود مقالهدانلود از سایت نشریه


اعتبار اثباتی بیّنه مدّعی‌علیه در دعاوی مدنی و کیفری مقاله ای از روح الله اکرمی و عزیزاله فهیمی که در شماره 25 (آذر 1400) فصلنامه نشریه علمی مطالعات فقه و حقوق اسلامی منتشر شده است.

چکیده

در فقه امامیه، اقتضای قاعده «بیّنه و یمین» آن است که تکلیف به اقامه بیّنه، متوجّه مدّعی است و مدّعی­ علیه با سوگند می­تواند زمینه صدور حکم به نفع خویش را فراهم نماید. این قاعده در کنار برخی از روایات موجب شده است تا مشهور فقها بیّنه مدّعی ­علیه را بی­ اعتبار بدانند.

در پژوهش حاضر با روشی توصیفی تحلیلی، منابع فقهی مورد مطالعه قرار گرفته و این نتیجه حاصل شده است که بیّنه مدّعی­ علیه نیز معتبر می­ باشد و اقتضای قواعد و اخبار، اعتبار چنین بیّنه­ای است که بنابر ارتکاز عقلا کاشفیّت از واقع، از آن سلب نشده است. حتی در دعاوی ناظر بر جنایات علیه جسم اساساً تکلیف اولیه بر اقامه بیّنه، بر عهده مدّعی­علیه ثابت شده و در دعاوی حدّ و تعزیر نیز بیّنه مدّعی علیه به حکم قاعده درأ، موجب عروض شبهه نسبت به بیّنه مدّعی و به تبع بی­اعتباریِ آن خواهد شد. حقوق موضوعه کشور نسبت به این مسأله صراحتاً تعیین تکلیف ننموده است لکن از ماده 185 قانون مجازات اسلامی، تأیید نظریه مختار از سوی قانونگذار قابل استفاده است.

کلیدواژه ها

مواد مرتبط