تأسیس نهاد مباشرت و تسبیب، ضرورت یا عدم ضرورت؟

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو
پژوهش حقوق خصوصی
عنوانتأسیس نهاد مباشرت و تسبیب، ضرورت یا عدم ضرورت؟
نویسندهاحمد حاجی ده آبادی
محور موضوعیحقوق خصوصی
حقوق مدنی
سال نشر۱۴۰۰
منتشر شده درنشریه پژوهش حقوق خصوصی
دوره۱۸
شماره۲
دانلود مقالهدانلود از سایت نشریه


تأسیس نهاد مباشرت و تسبیب، ضرورت یا عدم ضرورت؟ نام مقاله ای از احمد حاجی ده آبادی است که در شماره دوم (پاییز و زمستان 1400) فصلنامه حقوق خصوصی دانشگاه تهران منتشر شده است.

چکیده

در اکثر کتاب‌های فقهی در مبحث غصب و قصاص و دیات از دو نهاد مباشرت و تسبیب بحث شده و احکامی آمده است مثل اینکه در اجتماع سبب و مباشر مباشر ضامن است، مگر اینکه سبب اقوی باشد. این دو نهاد در قوانین نیز منعکس شده است. پیرامون تعریف این دو و اقسام تسبیب و ... بحث‌های زیادی شده است. در این میان برخی فقیهان بر آن‌اند که چون این دو واژه در قرآن و روایات به کار نرفته است و میان فقها در تعریف و مصادیق این دو اختلاف است، بحث از تسبیب و مباشرت زاید و لغوی  است و آنچه مهم است استناد تلف و جنایت به دیگری است؛ خواه به مباشرت باشد خواه به تسبیب. در این نوشتار به بررسی تفاوت‌های علمی و عملی که ممکن است میان این دو نهاد باشد و ارزیابی آن‌ها پرداخته می‌شود. اگر این تفاوت‌ها اثبات شود، تأسیس این دو نهاد و بحث از مباحث پیرامون این دو ضروری است؛ وگرنه باید با فقیهانی هم‌عقیده شد که بحث از این دو را زاید و آنچه لازم است را انتساب تلف یا جنایت به متلف یا جانی می‌دانند.

کلیدواژه ها

  • اتلاف
  • استناد
  • تسبیب
  • تقصیر
  • مباشرت

مواد مرتبط