معیار تشخیص غیرمنصفانه بودن شروط قرارداد
| عنوان | معیار تشخیص غیرمنصفانه بودن شروط قرارداد |
|---|---|
| نویسنده | رضا سیمبر تورج نبی دوست دولت آباد |
| محور موضوعی | حقوق خصوصی |
| سال نشر | ۱۴۰۲ |
| منتشر شده در | نشریه تحقیقات حقوقی |
| دوره | ۲۶ |
| شماره | ۱۰۳ |
| دانلود مقاله | دانلود از سایت نشریه |
معیار تشخیص غیرمنصفانه بودن شروط قرارداد عنوان مقاله ای از رضا سیمبر و تورج نبی دوست دولت آباد است که در سال 1402 و در دوره 26 و شماره 103 فصلنامه تحقیقات حقوقی منتشر شده است.
چکیده
با توجه به خلأ قانونی موجود در حقوق داخلی و سکوت قانونگذار در تبیین جنبههای حقوقی شروط غیرمنصفانه و معیار تشخیص آنها، این پژوهش به بررسی معیار تشخیص غیرمنصفانه بودن شروط قرارداد پرداخته است. معیار تشخیص غیرمنصفانه بودن شروط قرارداد ریشه در ویژگیهای شروط قراردادی غیرمنصفانه، شامل آثار، ضمانت اجرا، اثرات شروط قراردادی غیرمنصفانه و نیز در مبانی شروط غیرمنصفانه، مانند انصاف و عدالت و حسن نیت و نقش آنها در قرارداد و شروط قراردادی و نیز اصل آزادی قراردادی و تعارض اصل لزوم با نظریه غیرمنصفانه و نظریات شرط ضمنی، خلاف حسن نیت، نقض اساسی ، قاعده لاضرر، غبن فاحش و... دارد. برای ارزیابی غیرمنصفانه بودن یا نبودن شروط، مولفههایی دیگر مانند مورد مذاکره قرار نگرفتن شروط، قدرت معاملاتی نابرابر، عدم تعادل در حقوق و تعهدات طرفین قرارداد به زیان طرف ضعیفتر، میزان آزادی مشروط علیه در پذیرش و عدم پذیرش شروط و شفاف نبودن شروط از جمله معیارهای شناسایی شروط غیرمنصفانه میباشد. بر اساس قانون داوری تجاری بین المللی، ماده ی 456 قانون آئین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 قانون دریایی ایران (در ماده ی 179)، قانون تجارت الکترونیک مصوب 1382 کلیهی شروط غیرمنصفانه که به حقوق طرف مقابل ضرر آورد، فاقد اثر حقوقی میباشد. در نهایت علیرغم غنای فقهی در این زمینه، قوانین موجود در زمینهی «شرط غیرمنصفانه و معیارهای تشخیص آن» ناکارآمد میباشند.
کلیدواژه ها
- معیار تشخیص
- غیرمنصفانه بودن - شروط
- قرارداد