ماده ۳۳۸ قانون مدنی: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| (۴۷ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۱۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''ماده ۳۳۸ قانون مدنی''': [[بیع]] عبارت است از [[تملیک]] [[عین]] به [[عوض]] معلوم. | '''ماده ۳۳۸ قانون مدنی''': [[بیع]] عبارت است از [[تملیک]] [[عین]] به [[عوض]] معلوم. | ||
*{{زیتونی|[[ماده ۳۳۷ قانون مدنی|مشاهده ماده قبلی]]}} | * {{زیتونی|[[ماده ۳۳۷ قانون مدنی|مشاهده ماده قبلی]]}} | ||
*{{زیتونی|[[ماده ۳۳۹ قانون مدنی|مشاهده ماده بعدی]]}} | * {{زیتونی|[[ماده ۳۳۹ قانون مدنی|مشاهده ماده بعدی]]}} | ||
== مواد مرتبط == | |||
* [[ماده ۳۳۹ قانون مدنی]] | |||
* [[ماده ۳۴۱ قانون مدنی]] | |||
* [[ماده ۳۴۴ قانون مدنی]] | |||
== توضیح واژگان == | == توضیح واژگان == | ||
* «بیع» در '''ماده ۳۳۸ قانون مدنی'''، یعنی خرید و فروش،<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق مدنی (جلد ششم) عقد بیع-عقد اجاره|ترجمه=|جلد=|سال=1392|ناشر=نگاه بینه|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4020664|صفحه=|نام۱=بهرام|نام خانوادگی۱=بهرامی|چاپ=4}}</ref> و تبادل [[مال|مالی]] در مقابل مالی دیگر،<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=فرهنگ فقه (جلد دوم)|ترجمه=|جلد=|سال=1388|ناشر=مؤسسه دایرةالمعارف فقه اسلامی|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=3363988|صفحه=|نام۱=آیت اله سیدمحمود|نام خانوادگی۱=هاشمی شاهرودی|چاپ=2}}</ref> به عبارت دیگر به [[معامله]] مالی با مال دیگر، «بیع» گویند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=ترمینولوژی فقه اصطلاحشناسی فقه امامیه|ترجمه=|جلد=|سال=1391|ناشر=پیک کوثر|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4086564|صفحه=|نام۱=حمید|نام خانوادگی۱=مسجدسرایی|چاپ=1}}</ref> | |||
* «تملیک» به معنای [[انتقال]] [[حق]] [[مالکیت]] از شخصی به شخص دیگر میباشد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق مدنی عقود معین (قسمت اول) (معاملات معوض، عقود تملیکی، بیع، معاوضه، اجاره، قرض)|ترجمه=|جلد=|سال=1374|ناشر=مدرس|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6655764|صفحه=|نام۱=ناصر|نام خانوادگی۱=کاتوزیان|چاپ=6}}</ref> | |||
* «عین» به مالی اطلاق میشود که قابل لمس و احساس بوده و وجود خارج داشته باشد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=بازداشت ملک ثبت شده|ترجمه=|جلد=|سال=1391|ناشر=جنگل|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=3031108|صفحه=|نام۱=حسین|نام خانوادگی۱=سالاری|چاپ=2}}</ref> | |||
* در [[عقد معوض|معاملات معوض]]، هر یک از دو موضوع [[مورد معامله]] را «عوض» مینامند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=قرارداد با عوض شناور از دیدگاه اصول حقوقی|ترجمه=|جلد=|سال=1392|ناشر=دادگستر|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6655560|صفحه=|نام۱=حسین|نام خانوادگی۱=طاهرخانی|چاپ=1}}</ref> | |||
== مطالعات تطبیقی == | == مطالعات تطبیقی == | ||
== نکات | * در حقوق فرانسه، بیع [[غیرمنقول|مال غیرمنقول]]، در دو مرحله انجام میپذیرد؛ اول [[تراضی]] طرفین، و مرحله دیگر تنظیم [[سند رسمی]].<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=تاریخ حقوق تعهدات|ترجمه=|جلد=|سال=1386|ناشر=مهر و ماه نو|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1404984|صفحه=|نام۱=رسول (ترجمه)|نام خانوادگی۱=رضایی|چاپ=1}}</ref> | ||
ماهیت بیع، عبارت است از تبادل دو | |||
== نکات تفسیری دکترین ماده ۳۳۸ قانون مدنی == | |||
ماهیت بیع، عبارت است از تبادل دو مال با یکدیگر، که لازمه تبادل، تبادل دو ملکیت است، برخلاف برخی [[عقد|عقود]] نظیر [[هبه]] که به دلیل وحدت مال، تبادل در آن، معنایی ندارد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=کلیات حقوق اسلامی|ترجمه=|جلد=|سال=1381|ناشر=رهام|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=3570332|صفحه=|نام۱=محمد|نام خانوادگی۱=بروجردی عبده|چاپ=1}}</ref> [[عقد تملیکی|تملیکی]] بودن بیع، دلالت بر انتقال هر یک از عوضین به طرف دیگر، به محض وقوع تراضی بین طرفین دارد، بدون اینکه نیازی به تشریفات دیگر و [[تسلیم]] باشد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=برمنهج عدل (مقالات اهدا شده به استاد دکتر ناصر کاتوزیان)|ترجمه=|جلد=|سال=1388|ناشر=دانشگاه تهران|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=2723144|صفحه=|نام۱=حسن|نام خانوادگی۱=جعفریتبار|چاپ=1}}</ref> | |||
یکی از آثار معاوضی بودن بیع، این است که اگر تملیک به یکی از عوضین، [[باطل]] باشد؛ [[تعهد]] در برابر تسلیم عوض دیگر نیز، از بین میرود، به عنوان مثال، اگر معلوم گردد که [[مبیع]]، [[مستحق للغیر|متعلق به غیر]] بوده و [[بایع]]، حق فروش آن را نداشته است؛ در این صورت تعهد [[مشتری]] نسبت به [[تادیه|تأدیه]] [[ثمن]] نیز، از بین میرود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق مدنی عقود معین (قسمت اول) (معاملات معوض، عقود تملیکی، بیع، معاوضه، اجاره، قرض)|ترجمه=|جلد=|سال=1374|ناشر=مدرس|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=3643776|صفحه=|نام۱=ناصر|نام خانوادگی۱=کاتوزیان|چاپ=6}}</ref> | |||
[[ | گفتنی است از نظر [[عرف]]، بین بیع و [[معاوضه]] تفاوت وجود دارد و آن در این است که برخلاف معاوضه، یکی از عوضین بیع، باید [[وجه]] نقد باشد،<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق مدنی عقود معین (قسمت اول) (معاملات معوض، عقود تملیکی، بیع، معاوضه، اجاره، قرض)|ترجمه=|جلد=|سال=1374|ناشر=مدرس|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=3643936|صفحه=|نام۱=ناصر|نام خانوادگی۱=کاتوزیان|چاپ=6}}</ref> در حالی که قانونگذار، در رابطه با ثمن، قائل به [[اطلاق]] گردیده است؛ بنابراین ثمن میتواند عین، [[منفعت]]، یا حق باشد، ولی عرف، ثمن را منحصر به پول دانسته؛ و به مبادلات کالا به کالا، عنوان معاوضه را اختصاص میدهد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=دوره مقدماتی حقوق مدنی (جلد اول) (درسهایی از عقود معین) (بیع، اجاره، قرض، جعاله، شرکت، صلح)|ترجمه=|جلد=|سال=1388|ناشر=گنج دانش|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=2877188|صفحه=|نام۱=ناصر|نام خانوادگی۱=کاتوزیان|چاپ=13}}</ref> | ||
== نکات توضیحی ماده ۳۳۸ قانون مدنی == | |||
به نظر برخی از حقوقدانان، بیع، تنها ناظر به [[مبیع شخصی]] بوده؛ و به نظر برخی دیگر، با اینکه [[مال غیرمادی|اموال غیرمادی]]، نظیر [[سرقفلی]] در قالب عقودی همچون بیع نمیگنجد؛ اما عرف، عنوان فروش را به [[انتقال]] این گونه اموال اعطا مینماید.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=ماهنامه کانون سال 49 شماره 72 شهریور 1386|ترجمه=|جلد=|سال=1386|ناشر=صفیه|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1889620|صفحه=|نام۱=کانون سردفتران|دفتریاران|نام خانوادگی۱=|چاپ=}}</ref> | |||
== نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده ۳۳۸ قانون مدنی == | |||
{{هوش مصنوعی (ماده)}} | |||
# بیع به معنای انتقال مالکیت یک مال مشخص به دیگری است. | |||
# در بیع، مفهوم تملیک به معنای انتقال حقوق مالکیت از فروشنده به خریدار مطرح است. | |||
# عین در بیع به معنای کالا یا مال ملموس و مشخصی است که معامله میشود. | |||
# در بیع، عوض معلوم به معنای اینکه قیمت یا ارزش مورد معامله باید بهطور واضح و مشخص باشد. | |||
# در تنظیم قرارداد بیع، اهمیت زیادی به تعیین شرایط و مقدار عوض داده میشود. | |||
# قرارداد بیع یکی از انواع معاملات معین در [[حقوق مدنی]] است. | |||
# بیع میتواند به صراحت در یک توافقنامه نوشته شود یا به صورت شفاهی انجام گیرد. | |||
== | == انتقادات == | ||
به | قانون مدنی ایران در '''ماده ۳۳۸ قانون مدنی''' بیع را به «تملیک عین به عوض معلوم» تعریف کرده و به پیروی از قول مشهور، تنها اعیان را مبیع دانسته است. به همین دلیل، پذیرش [[بیع حق]] در حقوق ایران با دشواریهایی مواجه است و در قوانین مختلف غالباً از واژه «انتقال حق» به جای بیع استفاده میشود (مانند انتقال سرقفلی در قانون روابط موجر و مستأجر). با وجود این، نیازهای اقتصادی و گسترش معاملات مربوط به حقوق مالی موجب شده است که در عمل، بیع حق جایگاه ویژهای پیدا کند و بسیاری از حقوقدانان بر ضرورت اصلاح و توسعه تعریف قانونی بیع تأکید کنند.<ref>{{Cite journal|title=چالش های نظری بیع حق (تأملی بر امکان وقوع حق به عنوان مبیع یا ثمن در بیع)|url=https://jls.shirazu.ac.ir/article_3211.html|journal=مطالعات حقوقی|date=2015-09-21|issn=2008-7926|pages=1–26|volume=7|issue=2|doi=10.22099/jls.2015.3211|language=fa|first=محمد مهدی|last=الشریف|first2=نصر اله|last2=جعفری خسرو آبادی}}</ref> | ||
== مطالعات فقهی == | == مطالعات فقهی == | ||
=== مستندات فقهی === | |||
* با استناد به [[آیه ۲۷۵ سوره بقره]]، و و آیات [[آیه ۶۹ سوره توبه|۶۹]] و [[آیه ۱۱۱ سوره توبه|۱۱۱ سوره توبه]]، بیع بهطور مطلق، معاوضات مالی را در بر میگیرد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=مجموعه محشای قانون مدنی|ترجمه=|جلد=|سال=1387|ناشر=گنج دانش|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1712628|صفحه=|نام۱=محمدجعفر|نام خانوادگی۱=جعفری لنگرودی|چاپ=3}}</ref> | |||
با استناد به [[آیه ۲۷۵ سوره بقره]]، و و آیات [[آیه ۶۹ سوره توبه|۶۹]] و [[آیه ۱۱۱ سوره توبه|۱۱۱]] | |||
=== سوابق فقهی === | === سوابق فقهی === | ||
طی [[استفتاء|استفتایی]] از [[مرجع تقلید|مراجع تقلید]]، چنین پاسخ داده | * بیع، توأم با معاوضه و تبادل مبیع و ثمن است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=ترمینولوژی فقه اصطلاحشناسی فقه امامیه|ترجمه=|جلد=|سال=1391|ناشر=پیک کوثر|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4086564|صفحه=|نام۱=حمید|نام خانوادگی۱=مسجدسرایی|چاپ=1}}</ref> | ||
* طی [[استفتاء|استفتایی]] از [[مرجع تقلید|مراجع تقلید]]، چنین پاسخ داده شدهاست که: [[بیع زمانی]]، صحیح است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=ماهنامه کانون سال 50 شماره 89 بهمن 1387|ترجمه=|جلد=|سال=1387|ناشر=صفیه|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=3187720|صفحه=|نام۱=کانون سردفتران|دفتریاران|نام خانوادگی۱=|چاپ=}}</ref> | |||
== رویههای قضایی == | == رویههای قضایی == | ||
* به موجب [[نظریه مشورتی]] شماره ۸۲۴۱ مورخه | *به موجب [[نظریه مشورتی]] شماره ۸۲۴۱ مورخه ۱۳۸۵/۱۰/۳۰ [[اداره حقوقی قوه قضاییه]]، اصطلاح «عین» مندرج در '''ماده ۳۳۸ قانون مدنی'''، دلالت بر خروج [[اجاره]] از تعریف بیع دارد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=مجموعه نظریات مشورتی اداره حقوقی قوه قضائیه در مسائل قانون مدنی|ترجمه=|جلد=|سال=1390|ناشر=معاونت آموزش و تحقیقات قوه قضائیه|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=5479524|صفحه=|نام۱=معاونت آموزش|تحقیقات قوه قضاییه|نام خانوادگی۱=|چاپ=1}}</ref> | ||
* به موجب [[دادنامه]] شماره ۲۸۰ مورخه | * به موجب [[دادنامه]] شماره ۲۸۰ مورخه ۱۳۷۳/۵/۲۵ شعبه ۴ [[دیوان عالی کشور]]، امتناع فروشنده از تسلیم مبیع به مشتری، یا [[بیع موجل|مؤجل بودن مبیع]]، منجر به سلب عنوان بیع از قرارداد موضوع [[دعوی|دعوا]]، نخواهد شد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=قانون مدنی در آیینه آرای دیوانعالی کشور (در بیع و احکام راجع به آن) (مواد 338 الی 395)|ترجمه=|جلد=|سال=1379|ناشر=فردوسی|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=5514092|صفحه=|نام۱=یداله|نام خانوادگی۱=بازگیر|چاپ=1}}</ref> | ||
* [[رای شعبه حقوقی دیوان عالی کشور درباره مصداق تغییر کاربری اراضی و مرجع تشخیص آن]] | |||
* [[رای دادگاه درباره مطالبه ارزش روز مبیع از بایع (دادنامه شماره ۹۳۰۹۹۷۰۲۲۰۷۰۰۳۲۱)]] | |||
* [[رای دادگاه درباره دلالت تفویض وکالت نامه تعویض پلاک و تحویل مدارک اتومبیل بر وقوع بیع (دادنامه شماره ۹۱۰۹۹۷۰۲۲۱۷۰۱۵۲۳)]] | |||
* [[رای دادگاه درباره آثار شرط ابتدایی (دادنامه شماره ۹۲۰۹۹۷۰۲۲۰۷۰۰۱۴۵)]] | * [[رای دادگاه درباره آثار شرط ابتدایی (دادنامه شماره ۹۲۰۹۹۷۰۲۲۰۷۰۰۱۴۵)]] | ||
* [[رای دادگاه درباره آثار وکالت در تعویض پلاک خودرو (دادنامه شماره ۹۴۰۹۹۷۰۲۲۴۶۰۰۲۰۹)]] | * [[رای دادگاه درباره آثار وکالت در تعویض پلاک خودرو (دادنامه شماره ۹۴۰۹۹۷۰۲۲۴۶۰۰۲۰۹)]] | ||
* [[رای دادگاه درباره اسقاط فعلی شرط فاسخ (دادنامه شماره ۹۳۰۹۹۷۰۲۲۱۲۰۰۱۶۱)]] | * [[رای دادگاه درباره اسقاط فعلی شرط فاسخ (دادنامه شماره ۹۳۰۹۹۷۰۲۲۱۲۰۰۱۶۱)]] | ||
* [[رای دادگاه درباره اعتبار مبایعه نامه فاقد کد رهگیری (دادنامه شماره ۹۵۰۹۹۷۰۲۲۳۳۰۰۰۵۲)]] | * [[رای دادگاه درباره اعتبار مبایعه نامه فاقد کد رهگیری (دادنامه شماره ۹۵۰۹۹۷۰۲۲۳۳۰۰۰۵۲)]] | ||
* [[نظریه شماره 7/1400/35 مورخ 1400/03/09 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره صلاحیت دادگاه خانواده در رسیدگی به عقد صلح زوجين و دعاوی با منشا مهریه]] | * [[نظریه شماره 7/1400/35 مورخ 1400/03/09 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره صلاحیت دادگاه خانواده در رسیدگی به عقد صلح زوجين و دعاوی با منشا مهریه|نظریه شماره ۷/۱۴۰۰/۳۵ مورخ ۱۴۰۰/۰۳/۰۹ اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره صلاحیت دادگاه خانواده در رسیدگی به عقد صلح زوجین و دعاوی با منشأ مهریه]] | ||
* [[رای دادگاه درباره اثر معاوضی بودن تعهدات در عقد بیع (دادنامه شماره ۹۳۰۹۹۷۰۲۲۱۲۰۰۲۳۶)]] | * [[رای دادگاه درباره اثر معاوضی بودن تعهدات در عقد بیع (دادنامه شماره ۹۳۰۹۹۷۰۲۲۱۲۰۰۲۳۶)]] | ||
* [[رای دادگاه درباره اعطای وکالت در نقل و انتقال عین مرهونه (دادنامه شماره ۹۳۰۹۹۷۰۲۲۱۸۰۱۱۷۵)]] | * [[رای دادگاه درباره اعطای وکالت در نقل و انتقال عین مرهونه (دادنامه شماره ۹۳۰۹۹۷۰۲۲۱۸۰۱۱۷۵)]] | ||
| خط ۴۵: | خط ۷۰: | ||
* [[رای دادگاه درباره انتقال مال غیر با سند رسمی به دیگری پس از انتقال آن با سند عادی (دادنامه شماره ۹۴۰۹۹۷۰۲۲۴۲۰۰۹۰۱)]] | * [[رای دادگاه درباره انتقال مال غیر با سند رسمی به دیگری پس از انتقال آن با سند عادی (دادنامه شماره ۹۴۰۹۹۷۰۲۲۴۲۰۰۹۰۱)]] | ||
== | == پایاننامه و رسالههای مرتبط == | ||
* [[موضوعیت نداشتن عین بودن مبیع]] | |||
* [[تملیک مبیع کلی در حقوق ایران و فقه امامیه]] | |||
* [[بیع سهام در نظام حقوقی ایران]] | |||
* [[بیع حق در فقه امامیه و نظام حقوقی ایران]] | |||
* [[تصرفات حقوقی انسان بر اعضای بدن خود با مطالعه تطبیقی در حقوق ایران و مصر]] | |||
== مقالات مرتبط == | == مقالات مرتبط == | ||
* [[ماهیت حقوقی و شرایط ارکان اوراق بهادار اجاره]] | |||
* [[بررسی ماهیت قواعدعمومی عقود اذنی در نظام حقوقی ایران و فقه شافعیه]] | * [[شرط اجرای تکلیف بایع به تسلیم توسط خریدار]] | ||
* [[ماهیت تملیکی بیع کلی بر ذمه و دین]] | |||
* [[مطالعه تطبیقی وضعیت حقوقی معاملات درون بازیهای مجازی]] | |||
* [[موارد غیرقابل انجام شدن تعهدات در قراردادها]] | |||
* [[معامله با حق استرداد و شرط حفظ مالکیت در حقوق ایران و حقوق انگلیس]] | |||
* [[عدالت معاوضی در عقود معاوضی در حقوق ایران ومصر]] | |||
* [[بررسی ماهیت قواعدعمومی عقود اذنی در نظام حقوقی ایران و فقه شافعیه|بررسی ماهیت قواعد عمومی عقود اذنی در نظام حقوقی ایران و فقه شافعیه]] | |||
* [[قرارداد اختیار معامله در حقوق ایران و فقه امامیه]] | * [[قرارداد اختیار معامله در حقوق ایران و فقه امامیه]] | ||
* [[بیع مال غیر موجود (موضوع ماده 361 قانون مدنی)]] | * [[بیع مال غیر موجود (موضوع ماده 361 قانون مدنی)|بیع مال غیر موجود (موضوع ماده ۳۶۱ قانون مدنی)]] | ||
* [[انتقال مالکیت مبیع در بیع کلی فی الذمه درفقه امامیه, حقوق ایران و انگلیس]] | * [[انتقال مالکیت مبیع در بیع کلی فی الذمه درفقه امامیه, حقوق ایران و انگلیس|انتقال مالکیت مبیع در بیع کلی فی الذمه در فقه امامیه، حقوق ایران و انگلیس]] | ||
* [[ضمان درک در حوزه آرای قضایی]] | * [[ضمان درک در حوزه آرای قضایی]] | ||
* [[امکانسنجی انتقال حقوق مالکیت صنعتی در بستر قرارداد ائتلاف]] | * [[امکانسنجی انتقال حقوق مالکیت صنعتی در بستر قرارداد ائتلاف]] | ||
* [[شرط عینیت در قرارداد خریدوفروش، مطالعهٔ فقه و حقوق ایران: با نگاهی به داده ها و اطلاعات]] | * [[شرط عینیت در قرارداد خریدوفروش، مطالعهٔ فقه و حقوق ایران: با نگاهی به داده ها و اطلاعات|شرط عینیت در قرارداد خرید و فروش، مطالعهٔ فقه و حقوق ایران: با نگاهی به دادهها و اطلاعات]] | ||
* [[پیش فروش ساختمان به مثابه بیع مال معین اعتباری]] | * [[پیش فروش ساختمان به مثابه بیع مال معین اعتباری]] | ||
* [[خرید و فروش نرم افزار در رویه قضایی انگلستان]] | * [[خرید و فروش نرم افزار در رویه قضایی انگلستان|خرید و فروش نرمافزار در رویه قضایی انگلستان]] | ||
* [[استرداد مبیع در اثر افلاس مشتری در پرتو اصول موازنه]] | * [[استرداد مبیع در اثر افلاس مشتری در پرتو اصول موازنه]] | ||
* [[تحلیل انتقادی تعریف عقد مرابحه در حقوق بانکی ایران]] | * [[تحلیل انتقادی تعریف عقد مرابحه در حقوق بانکی ایران]] | ||
| خط ۶۴: | خط ۹۹: | ||
* [[قانون حاکم بر تعیین ارز قرارداد در داوری تجاری بینالمللی]] | * [[قانون حاکم بر تعیین ارز قرارداد در داوری تجاری بینالمللی]] | ||
* [[ماهیت قرارداد استفاده از رحم جایگزین]] | * [[ماهیت قرارداد استفاده از رحم جایگزین]] | ||
* [[مبانی مسئولیت مدنی اشخاص ثالث در حوادث رانندگی]] | * [[مبانی مسئولیت مدنی اشخاص ثالث در حوادث رانندگی|مبانی مسئولیت مدنی اشخاص ثالث در حوادث رانندگی]] | ||
* [[ماهیت و اوصاف قراردادهای سوآپ]] | * [[ماهیت و اوصاف قراردادهای سوآپ]] | ||
* [[ماهیّت حقوقی قرارداد واگذاری حقّ اختراع]] | * [[ماهیّت حقوقی قرارداد واگذاری حقّ اختراع]] | ||
| خط ۷۲: | خط ۱۰۷: | ||
* [[حق موضوع بیع]] | * [[حق موضوع بیع]] | ||
* [[تعارض تعریف قانونی عقد با بیع با رویکردی به فقه و حقوق غرب]] | * [[تعارض تعریف قانونی عقد با بیع با رویکردی به فقه و حقوق غرب]] | ||
* [[بازگشت از ایجاب در حقوق ایران و کنوانسیون بیع بین المللی کالا]] | * [[بازگشت از ایجاب در حقوق ایران و کنوانسیون بیع بین المللی کالا|بازگشت از ایجاب در حقوق ایران و کنوانسیون بیع بینالمللی کالا]] | ||
* [[چالش های نظری بیع حق (تأملی بر امکان وقوع حق به عنوان مبیع یا ثمن در بیع)]] | * [[چالش های نظری بیع حق (تأملی بر امکان وقوع حق به عنوان مبیع یا ثمن در بیع)|چالشهای نظری بیع حق (تأملی بر امکان وقوع حق به عنوان مبیع یا ثمن در بیع)]] | ||
* [[قراردادهای خرید و فروش برق در چارچوب قانون مدنی]] | * [[قراردادهای خرید و فروش برق در چارچوب قانون مدنی]] | ||
* [[تحلیل شرط تقدیم انتقال مالکیت مبیع و آثار آن در حقوق ایران]] | * [[تحلیل شرط تقدیم انتقال مالکیت مبیع و آثار آن در حقوق ایران]] | ||
* [[مبانی و تشکیل قراردادهای الکترونیکی آتی نفت]] | * [[مبانی و تشکیل قراردادهای الکترونیکی آتی نفت]] | ||
* [[جنبههای حقوقی قراردادهای سرمایهگذاری بیع متقابل (Buy Back) مفهوم، ماهیت و تشریفات انعقاد]] | * [[جنبههای حقوقی قراردادهای سرمایهگذاری بیع متقابل (Buy Back) مفهوم، ماهیت و تشریفات انعقاد|جنبههای حقوقی قراردادهای سرمایهگذاری بیع متقابل (Buy Back) مفهوم، ماهیت و تشریفات انعقاد]] | ||
* [[روابط حقوقی اطراف و ابزارهای تأمین مالی در قرارداد فورفیتینگ؛ مطالعۀ موردی برات]] | * [[روابط حقوقی اطراف و ابزارهای تأمین مالی در قرارداد فورفیتینگ؛ مطالعۀ موردی برات]] | ||
* [[بررسی مبانی و ارکان مسئولیت مدنی موتورهای جستوجوگر در سوءاستفاده از دادههای کاربران]] | * [[بررسی مبانی و ارکان مسئولیت مدنی موتورهای جستوجوگر در سوءاستفاده از دادههای کاربران]] | ||
* [[تعیین ثمن و تأثیر آن بر بیع در حقوق ایران و کنوانسیون بیع]] | * [[تعیین ثمن و تأثیر آن بر بیع در حقوق ایران و کنوانسیون بیع]] | ||
* [[بررسی تطبیقی ایجاب عام در بیع]] | * [[بررسی تطبیقی ایجاب عام در بیع|بررسی تطبیقی ایجاب عام در بیع]] | ||
* [[بیع اموال فکری]] | * [[بیع اموال فکری]] | ||
* [[زمان و ملزومات انتقال مالکیت در تملّک قهری دولت]] | |||
* [[مناقشات فقهی حقوقی قرارداد اختیار معامله]] | |||
* [[بررسی مسئولیت مدنی ناشی از نقص نرمافزار در خودروهای خودران با نگاهی به حقوق امریکا|بررسی مسئولیت مدنی ناشی از نقص نرمافزار در خودروهای خودران با نگاهی به حقوق آمریکا]] | |||
* [[مسئولیت مدنی در حوادث ناشی از یادگیری عمیق هوش مصنوعی (مطالعه موردی: خودروهای تمامخودران)]] | |||
* [[تحلیلی بر ابعاد ویژه لیسانس علائم تجاری در ورزش]] | |||
* [[نقض کارآمد قرارداد در حقوقی ایران]] | |||
* [[غرامات ناشی از مستحق للغیر درآمدن مبیع|غرامات ناشی از مستحق للغیر درآمدن مبیع]] | |||
* [[ماهیت معاملات مربوط به محصولات دیجیتالی در حقوق امریکا با رویکردی تطبیقی به فقه اسلامی و حقوق ایران|ماهیت معاملات مربوط به محصولات دیجیتالی در حقوق آمریکا با رویکردی تطبیقی به فقه اسلامی و حقوق ایران]] | |||
* [[زمان انتقال مالکیت در قانون پیش فروش ساختمان مصوب سال 1389|زمان انتقال مالکیت در قانون پیش فروش ساختمان مصوب سال ۱۳۸۹]] | |||
* [[بررسی فقهی- حقوقی طرق انتقال ارادی طلب با نگاهی تطبیقی به حقوق فرانسه]] | |||
* [[ماهیت و آثار «ملک اَنیملک» در فقه امامیه و حقوق موضوعۀ ایران|ماهیت و آثار «ملک اَنیملک» در فقه امامیه و حقوق موضوعۀ ایران]] | |||
* [[ماهیت توکنهای غیرقابل تعویض هنری و چالشهای حقوقی آن با تأکید بر جنبههای حقوق مالکیت فکری|ماهیت توکنهای غیرقابل تعویض هنری و چالشهای حقوقی آن با تأکید بر جنبههای حقوق مالکیت فکری]] | |||
* [[اثر تسلیم مبیع در زمان انتقال مالکیت اموال غیر منقول از منظر ماده 62 قانون برنامههای دائمی احکام توسعه کشور|اثر تسلیم مبیع در زمان انتقال مالکیت اموال غیرمنقول از منظر ماده ۶۲ قانون برنامههای دائمی احکام توسعه کشور]] | |||
* [[نقد و بررسی دستورالعمل اجرایی صدور و راهبری کارت خرید اعتباری]] | |||
* [[مطالعه تطبیقی زمان انتقالی مالکیت در عقد بیع]] | |||
* [[شیوهها و آثار تعیین دین در فرض عدمدسترسی به حاکم|شیوهها و آثار تعیین دین در فرض عدم دسترسی به حاکم]] | |||
* [[بررسی حقوقی اوراق اختیار معامله در بازار بورس اوراق بهادار]] | |||
* [[بازتعریف فقهی حقوقی ماهیت قرارداد سرمایهگذاری خطرپذیر؛ کاوشی در شبهات غرری و سفهی بودن آن]] | |||
* [[بیع اسکناس]] | |||
* [[واکاوی انتساب نظریة صحت و لزوم بیع معاطاتی به شیخ مفید|واکاوی انتساب نظریه صحت و لزوم بیع معاطاتی به شیخ مفید]] | |||
* [[مطالعه تطبیقی ماهیت حقوقی قراردادهای بیع متقابل و جایگاه قانونی آن]] | |||
* [[بررسی انتقادی تعریف عقد در حقوق ایران با تمرکز بر تفسیر ماده 183 قانون مدنی، بر اساس ماهیت عقد در فقه امامیه، حقوق انگلیس و حقوق فرانسه|بررسی انتقادی تعریف عقد در حقوق ایران با تمرکز بر تفسیر ماده ۱۸۳ قانون مدنی، بر اساس ماهیت عقد در فقه امامیه، حقوق انگلیس و حقوق فرانسه]] | |||
* [[کنکاشی در قرارداد آتی سکه بهار آزادی مورد معامله در بورس کالای ایران]] | |||
* [[ثمن نامعیّن در قراردادهای پیشفروش موانع حقوقی و فقهی- راهکارها]] | |||
* [[ماهیت قرارداد پیش فروش واحدهای مسکونی با نگرشی به حقوق مدنی فرانسه (اصلاحیه2016)|ماهیت قرارداد پیش فروش واحدهای مسکونی با نگرشی به حقوق مدنی فرانسه (اصلاحیه۲۰۱۶)]] | |||
* [[تحلیل فقهی و حقوقی قرارداد پیشفروش آپارتمان با تاملی بر انواع بیع|تحلیل فقهی و حقوقی قرارداد پیشفروش آپارتمان با تأملی بر انواع بیع]] | |||
* [[مبانی و قلمرو «حق حبس» در حقوق ایران و فقه امامیه و مقایسه آن با حقوق کامن لا، فرانسه و آلمان]] | |||
* [[بررسی وضعیت حقوقی شرط تأخیر در انتقال مالکیت مبیع در فقه و حقوق ایران]] | |||
* [[مطالعه تطبیقی واژه «تعهد» در ماده 183 قانون مدنی ایران و سایر نظام های حقوقی معاصر|مطالعه تطبیقی واژه «تعهد» در ماده ۱۸۳ قانون مدنی ایران و سایر نظامهای حقوقی معاصر]] | |||
== انتقادات == | |||
قانونگذار در '''ماده ۳۳۸ قانون مدنی'''، با تصریح به لزوم عین بودن مبیع، [[بیع متقابل]] را از تعریف بیع خارج نموده است، در حالی که ارائه تجهیزات و فناوری یا استقرار کارخانه و تأسیسات مربوط به آن به عنوان مبیع، در بیع متقابل مطرح هستند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=اندیشههای فقهی (حقوقی-اقتصادی) (جلد اول)|ترجمه=|جلد=|سال=1390|ناشر=جنگل|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=2824200|صفحه=|نام۱=علی اکبر|نام خانوادگی۱=ایزدی فرد|چاپ=1}}</ref> | |||
== منابع == | == منابع == | ||
| خط ۹۲: | خط ۱۵۹: | ||
[[رده:بیع]] | [[رده:بیع]] | ||
[[رده:احکام بیع]] | [[رده:احکام بیع]] | ||
{{ترتیبپیشفرض:ماده ۱۶۹۵}} | |||
نسخهٔ کنونی تا ۲۵ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۰۳:۰۰
ماده ۳۳۸ قانون مدنی: بیع عبارت است از تملیک عین به عوض معلوم.
مواد مرتبط
توضیح واژگان
- «بیع» در ماده ۳۳۸ قانون مدنی، یعنی خرید و فروش،[۱] و تبادل مالی در مقابل مالی دیگر،[۲] به عبارت دیگر به معامله مالی با مال دیگر، «بیع» گویند.[۳]
- «تملیک» به معنای انتقال حق مالکیت از شخصی به شخص دیگر میباشد.[۴]
- «عین» به مالی اطلاق میشود که قابل لمس و احساس بوده و وجود خارج داشته باشد.[۵]
- در معاملات معوض، هر یک از دو موضوع مورد معامله را «عوض» مینامند.[۶]
مطالعات تطبیقی
- در حقوق فرانسه، بیع مال غیرمنقول، در دو مرحله انجام میپذیرد؛ اول تراضی طرفین، و مرحله دیگر تنظیم سند رسمی.[۷]
نکات تفسیری دکترین ماده ۳۳۸ قانون مدنی
ماهیت بیع، عبارت است از تبادل دو مال با یکدیگر، که لازمه تبادل، تبادل دو ملکیت است، برخلاف برخی عقود نظیر هبه که به دلیل وحدت مال، تبادل در آن، معنایی ندارد.[۸] تملیکی بودن بیع، دلالت بر انتقال هر یک از عوضین به طرف دیگر، به محض وقوع تراضی بین طرفین دارد، بدون اینکه نیازی به تشریفات دیگر و تسلیم باشد.[۹]
یکی از آثار معاوضی بودن بیع، این است که اگر تملیک به یکی از عوضین، باطل باشد؛ تعهد در برابر تسلیم عوض دیگر نیز، از بین میرود، به عنوان مثال، اگر معلوم گردد که مبیع، متعلق به غیر بوده و بایع، حق فروش آن را نداشته است؛ در این صورت تعهد مشتری نسبت به تأدیه ثمن نیز، از بین میرود.[۱۰]
گفتنی است از نظر عرف، بین بیع و معاوضه تفاوت وجود دارد و آن در این است که برخلاف معاوضه، یکی از عوضین بیع، باید وجه نقد باشد،[۱۱] در حالی که قانونگذار، در رابطه با ثمن، قائل به اطلاق گردیده است؛ بنابراین ثمن میتواند عین، منفعت، یا حق باشد، ولی عرف، ثمن را منحصر به پول دانسته؛ و به مبادلات کالا به کالا، عنوان معاوضه را اختصاص میدهد.[۱۲]
نکات توضیحی ماده ۳۳۸ قانون مدنی
به نظر برخی از حقوقدانان، بیع، تنها ناظر به مبیع شخصی بوده؛ و به نظر برخی دیگر، با اینکه اموال غیرمادی، نظیر سرقفلی در قالب عقودی همچون بیع نمیگنجد؛ اما عرف، عنوان فروش را به انتقال این گونه اموال اعطا مینماید.[۱۳]
نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده ۳۳۸ قانون مدنی
 | محتوای مندرج در این قسمت توسط هوش مصنوعی تولید شده است. |
- بیع به معنای انتقال مالکیت یک مال مشخص به دیگری است.
- در بیع، مفهوم تملیک به معنای انتقال حقوق مالکیت از فروشنده به خریدار مطرح است.
- عین در بیع به معنای کالا یا مال ملموس و مشخصی است که معامله میشود.
- در بیع، عوض معلوم به معنای اینکه قیمت یا ارزش مورد معامله باید بهطور واضح و مشخص باشد.
- در تنظیم قرارداد بیع، اهمیت زیادی به تعیین شرایط و مقدار عوض داده میشود.
- قرارداد بیع یکی از انواع معاملات معین در حقوق مدنی است.
- بیع میتواند به صراحت در یک توافقنامه نوشته شود یا به صورت شفاهی انجام گیرد.
انتقادات
قانون مدنی ایران در ماده ۳۳۸ قانون مدنی بیع را به «تملیک عین به عوض معلوم» تعریف کرده و به پیروی از قول مشهور، تنها اعیان را مبیع دانسته است. به همین دلیل، پذیرش بیع حق در حقوق ایران با دشواریهایی مواجه است و در قوانین مختلف غالباً از واژه «انتقال حق» به جای بیع استفاده میشود (مانند انتقال سرقفلی در قانون روابط موجر و مستأجر). با وجود این، نیازهای اقتصادی و گسترش معاملات مربوط به حقوق مالی موجب شده است که در عمل، بیع حق جایگاه ویژهای پیدا کند و بسیاری از حقوقدانان بر ضرورت اصلاح و توسعه تعریف قانونی بیع تأکید کنند.[۱۴]
مطالعات فقهی
مستندات فقهی
- با استناد به آیه ۲۷۵ سوره بقره، و و آیات ۶۹ و ۱۱۱ سوره توبه، بیع بهطور مطلق، معاوضات مالی را در بر میگیرد.[۱۵]
سوابق فقهی
- بیع، توأم با معاوضه و تبادل مبیع و ثمن است.[۱۶]
- طی استفتایی از مراجع تقلید، چنین پاسخ داده شدهاست که: بیع زمانی، صحیح است.[۱۷]
رویههای قضایی
- به موجب نظریه مشورتی شماره ۸۲۴۱ مورخه ۱۳۸۵/۱۰/۳۰ اداره حقوقی قوه قضاییه، اصطلاح «عین» مندرج در ماده ۳۳۸ قانون مدنی، دلالت بر خروج اجاره از تعریف بیع دارد.[۱۸]
- به موجب دادنامه شماره ۲۸۰ مورخه ۱۳۷۳/۵/۲۵ شعبه ۴ دیوان عالی کشور، امتناع فروشنده از تسلیم مبیع به مشتری، یا مؤجل بودن مبیع، منجر به سلب عنوان بیع از قرارداد موضوع دعوا، نخواهد شد.[۱۹]
- رای شعبه حقوقی دیوان عالی کشور درباره مصداق تغییر کاربری اراضی و مرجع تشخیص آن
- رای دادگاه درباره مطالبه ارزش روز مبیع از بایع (دادنامه شماره ۹۳۰۹۹۷۰۲۲۰۷۰۰۳۲۱)
- رای دادگاه درباره دلالت تفویض وکالت نامه تعویض پلاک و تحویل مدارک اتومبیل بر وقوع بیع (دادنامه شماره ۹۱۰۹۹۷۰۲۲۱۷۰۱۵۲۳)
- رای دادگاه درباره آثار شرط ابتدایی (دادنامه شماره ۹۲۰۹۹۷۰۲۲۰۷۰۰۱۴۵)
- رای دادگاه درباره آثار وکالت در تعویض پلاک خودرو (دادنامه شماره ۹۴۰۹۹۷۰۲۲۴۶۰۰۲۰۹)
- رای دادگاه درباره اسقاط فعلی شرط فاسخ (دادنامه شماره ۹۳۰۹۹۷۰۲۲۱۲۰۰۱۶۱)
- رای دادگاه درباره اعتبار مبایعه نامه فاقد کد رهگیری (دادنامه شماره ۹۵۰۹۹۷۰۲۲۳۳۰۰۰۵۲)
- نظریه شماره ۷/۱۴۰۰/۳۵ مورخ ۱۴۰۰/۰۳/۰۹ اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره صلاحیت دادگاه خانواده در رسیدگی به عقد صلح زوجین و دعاوی با منشأ مهریه
- رای دادگاه درباره اثر معاوضی بودن تعهدات در عقد بیع (دادنامه شماره ۹۳۰۹۹۷۰۲۲۱۲۰۰۲۳۶)
- رای دادگاه درباره اعطای وکالت در نقل و انتقال عین مرهونه (دادنامه شماره ۹۳۰۹۹۷۰۲۲۱۸۰۱۱۷۵)
- رای دادگاه درباره احراز مالکیت خواهان در دعوی مطالبه اجرت المثل ایام تصرف (دادنامه شماره ۹۵۰۹۹۷۰۲۲۳۲۰۰۰۹۹)
- رای دادگاه درباره انتقال مال غیر با سند رسمی به دیگری پس از انتقال آن با سند عادی (دادنامه شماره ۹۴۰۹۹۷۰۲۲۴۲۰۰۹۰۱)
پایاننامه و رسالههای مرتبط
مقالات مرتبط
- ماهیت حقوقی و شرایط ارکان اوراق بهادار اجاره
- شرط اجرای تکلیف بایع به تسلیم توسط خریدار
- ماهیت تملیکی بیع کلی بر ذمه و دین
- مطالعه تطبیقی وضعیت حقوقی معاملات درون بازیهای مجازی
- موارد غیرقابل انجام شدن تعهدات در قراردادها
- معامله با حق استرداد و شرط حفظ مالکیت در حقوق ایران و حقوق انگلیس
- عدالت معاوضی در عقود معاوضی در حقوق ایران ومصر
- بررسی ماهیت قواعد عمومی عقود اذنی در نظام حقوقی ایران و فقه شافعیه
- قرارداد اختیار معامله در حقوق ایران و فقه امامیه
- بیع مال غیر موجود (موضوع ماده ۳۶۱ قانون مدنی)
- انتقال مالکیت مبیع در بیع کلی فی الذمه در فقه امامیه، حقوق ایران و انگلیس
- ضمان درک در حوزه آرای قضایی
- امکانسنجی انتقال حقوق مالکیت صنعتی در بستر قرارداد ائتلاف
- شرط عینیت در قرارداد خرید و فروش، مطالعهٔ فقه و حقوق ایران: با نگاهی به دادهها و اطلاعات
- پیش فروش ساختمان به مثابه بیع مال معین اعتباری
- خرید و فروش نرمافزار در رویه قضایی انگلستان
- استرداد مبیع در اثر افلاس مشتری در پرتو اصول موازنه
- تحلیل انتقادی تعریف عقد مرابحه در حقوق بانکی ایران
- مفهوم قرارداد دانش فنی و ماهیت حقوقی آن
- قانون حاکم بر تعیین ارز قرارداد در داوری تجاری بینالمللی
- ماهیت قرارداد استفاده از رحم جایگزین
- مبانی مسئولیت مدنی اشخاص ثالث در حوادث رانندگی
- ماهیت و اوصاف قراردادهای سوآپ
- ماهیّت حقوقی قرارداد واگذاری حقّ اختراع
- تعهدات تبعی قراردادی در حقوق مدنی ایران و فرانسه
- شرط حفظ مالکیت در قراردادهای بیع ( بررسی تطبیقی در حقوق انگلستان و ایران)
- توجیه آرای مدنی و ضمانت اجرای عدم رضایت آن
- حق موضوع بیع
- تعارض تعریف قانونی عقد با بیع با رویکردی به فقه و حقوق غرب
- بازگشت از ایجاب در حقوق ایران و کنوانسیون بیع بینالمللی کالا
- چالشهای نظری بیع حق (تأملی بر امکان وقوع حق به عنوان مبیع یا ثمن در بیع)
- قراردادهای خرید و فروش برق در چارچوب قانون مدنی
- تحلیل شرط تقدیم انتقال مالکیت مبیع و آثار آن در حقوق ایران
- مبانی و تشکیل قراردادهای الکترونیکی آتی نفت
- جنبههای حقوقی قراردادهای سرمایهگذاری بیع متقابل (Buy Back) مفهوم، ماهیت و تشریفات انعقاد
- روابط حقوقی اطراف و ابزارهای تأمین مالی در قرارداد فورفیتینگ؛ مطالعۀ موردی برات
- بررسی مبانی و ارکان مسئولیت مدنی موتورهای جستوجوگر در سوءاستفاده از دادههای کاربران
- تعیین ثمن و تأثیر آن بر بیع در حقوق ایران و کنوانسیون بیع
- بررسی تطبیقی ایجاب عام در بیع
- بیع اموال فکری
- زمان و ملزومات انتقال مالکیت در تملّک قهری دولت
- مناقشات فقهی حقوقی قرارداد اختیار معامله
- بررسی مسئولیت مدنی ناشی از نقص نرمافزار در خودروهای خودران با نگاهی به حقوق آمریکا
- مسئولیت مدنی در حوادث ناشی از یادگیری عمیق هوش مصنوعی (مطالعه موردی: خودروهای تمامخودران)
- تحلیلی بر ابعاد ویژه لیسانس علائم تجاری در ورزش
- نقض کارآمد قرارداد در حقوقی ایران
- غرامات ناشی از مستحق للغیر درآمدن مبیع
- ماهیت معاملات مربوط به محصولات دیجیتالی در حقوق آمریکا با رویکردی تطبیقی به فقه اسلامی و حقوق ایران
- زمان انتقال مالکیت در قانون پیش فروش ساختمان مصوب سال ۱۳۸۹
- بررسی فقهی- حقوقی طرق انتقال ارادی طلب با نگاهی تطبیقی به حقوق فرانسه
- ماهیت و آثار «ملک اَنیملک» در فقه امامیه و حقوق موضوعۀ ایران
- ماهیت توکنهای غیرقابل تعویض هنری و چالشهای حقوقی آن با تأکید بر جنبههای حقوق مالکیت فکری
- اثر تسلیم مبیع در زمان انتقال مالکیت اموال غیرمنقول از منظر ماده ۶۲ قانون برنامههای دائمی احکام توسعه کشور
- نقد و بررسی دستورالعمل اجرایی صدور و راهبری کارت خرید اعتباری
- مطالعه تطبیقی زمان انتقالی مالکیت در عقد بیع
- شیوهها و آثار تعیین دین در فرض عدم دسترسی به حاکم
- بررسی حقوقی اوراق اختیار معامله در بازار بورس اوراق بهادار
- بازتعریف فقهی حقوقی ماهیت قرارداد سرمایهگذاری خطرپذیر؛ کاوشی در شبهات غرری و سفهی بودن آن
- بیع اسکناس
- واکاوی انتساب نظریه صحت و لزوم بیع معاطاتی به شیخ مفید
- مطالعه تطبیقی ماهیت حقوقی قراردادهای بیع متقابل و جایگاه قانونی آن
- بررسی انتقادی تعریف عقد در حقوق ایران با تمرکز بر تفسیر ماده ۱۸۳ قانون مدنی، بر اساس ماهیت عقد در فقه امامیه، حقوق انگلیس و حقوق فرانسه
- کنکاشی در قرارداد آتی سکه بهار آزادی مورد معامله در بورس کالای ایران
- ثمن نامعیّن در قراردادهای پیشفروش موانع حقوقی و فقهی- راهکارها
- ماهیت قرارداد پیش فروش واحدهای مسکونی با نگرشی به حقوق مدنی فرانسه (اصلاحیه۲۰۱۶)
- تحلیل فقهی و حقوقی قرارداد پیشفروش آپارتمان با تأملی بر انواع بیع
- مبانی و قلمرو «حق حبس» در حقوق ایران و فقه امامیه و مقایسه آن با حقوق کامن لا، فرانسه و آلمان
- بررسی وضعیت حقوقی شرط تأخیر در انتقال مالکیت مبیع در فقه و حقوق ایران
- مطالعه تطبیقی واژه «تعهد» در ماده ۱۸۳ قانون مدنی ایران و سایر نظامهای حقوقی معاصر
انتقادات
قانونگذار در ماده ۳۳۸ قانون مدنی، با تصریح به لزوم عین بودن مبیع، بیع متقابل را از تعریف بیع خارج نموده است، در حالی که ارائه تجهیزات و فناوری یا استقرار کارخانه و تأسیسات مربوط به آن به عنوان مبیع، در بیع متقابل مطرح هستند.[۲۰]
منابع
- ↑ بهرام بهرامی. حقوق مدنی (جلد ششم) عقد بیع-عقد اجاره. چاپ 4. نگاه بینه، 1392. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4020664
- ↑ آیت اله سیدمحمود هاشمی شاهرودی. فرهنگ فقه (جلد دوم). چاپ 2. مؤسسه دایرةالمعارف فقه اسلامی، 1388. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 3363988
- ↑ حمید مسجدسرایی. ترمینولوژی فقه اصطلاحشناسی فقه امامیه. چاپ 1. پیک کوثر، 1391. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4086564
- ↑ ناصر کاتوزیان. حقوق مدنی عقود معین (قسمت اول) (معاملات معوض، عقود تملیکی، بیع، معاوضه، اجاره، قرض). چاپ 6. مدرس، 1374. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6655764
- ↑ حسین سالاری. بازداشت ملک ثبت شده. چاپ 2. جنگل، 1391. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 3031108
- ↑ حسین طاهرخانی. قرارداد با عوض شناور از دیدگاه اصول حقوقی. چاپ 1. دادگستر، 1392. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6655560
- ↑ رسول (ترجمه) رضایی. تاریخ حقوق تعهدات. چاپ 1. مهر و ماه نو، 1386. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 1404984
- ↑ محمد بروجردی عبده. کلیات حقوق اسلامی. چاپ 1. رهام، 1381. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 3570332
- ↑ حسن جعفریتبار. برمنهج عدل (مقالات اهدا شده به استاد دکتر ناصر کاتوزیان). چاپ 1. دانشگاه تهران، 1388. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 2723144
- ↑ ناصر کاتوزیان. حقوق مدنی عقود معین (قسمت اول) (معاملات معوض، عقود تملیکی، بیع، معاوضه، اجاره، قرض). چاپ 6. مدرس، 1374. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 3643776
- ↑ ناصر کاتوزیان. حقوق مدنی عقود معین (قسمت اول) (معاملات معوض، عقود تملیکی، بیع، معاوضه، اجاره، قرض). چاپ 6. مدرس، 1374. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 3643936
- ↑ ناصر کاتوزیان. دوره مقدماتی حقوق مدنی (جلد اول) (درسهایی از عقود معین) (بیع، اجاره، قرض، جعاله، شرکت، صلح). چاپ 13. گنج دانش، 1388. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 2877188
- ↑ ماهنامه کانون سال 49 شماره 72 شهریور 1386. صفیه، 1386. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 1889620
- ↑ الشریف, محمد مهدی; جعفری خسرو آبادی, نصر اله (2015-09-21). "چالش های نظری بیع حق (تأملی بر امکان وقوع حق به عنوان مبیع یا ثمن در بیع)". مطالعات حقوقی. 7 (2): 1–26. doi:10.22099/jls.2015.3211. ISSN 2008-7926.
- ↑ محمدجعفر جعفری لنگرودی. مجموعه محشای قانون مدنی. چاپ 3. گنج دانش، 1387. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 1712628
- ↑ حمید مسجدسرایی. ترمینولوژی فقه اصطلاحشناسی فقه امامیه. چاپ 1. پیک کوثر، 1391. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4086564
- ↑ ماهنامه کانون سال 50 شماره 89 بهمن 1387. صفیه، 1387. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 3187720
- ↑ مجموعه نظریات مشورتی اداره حقوقی قوه قضائیه در مسائل قانون مدنی. چاپ 1. معاونت آموزش و تحقیقات قوه قضائیه، 1390. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 5479524
- ↑ یداله بازگیر. قانون مدنی در آیینه آرای دیوانعالی کشور (در بیع و احکام راجع به آن) (مواد 338 الی 395). چاپ 1. فردوسی، 1379. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 5514092
- ↑ علی اکبر ایزدی فرد. اندیشههای فقهی (حقوقی-اقتصادی) (جلد اول). چاپ 1. جنگل، 1390. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 2824200