ماده 13 قانون اجرای احکام مدنی

ماده ۱۳ قانون اجرای احکام مدنی: اگر دادگاه دادورز (مأمور اجرا) نداشته باشد یا دادورز (مأمور اجرا) به تعداد کافی نباشد می‌توان احکام را به وسیله مدیر دفتر یا کارمندان دیگر دادگاه یا مأمورین شهربانی یا ژاندارمری اجراء کرد.

• مشاهده ماده قبلی
• مشاهده ماده بعدی

مواد مرتبط

• ماده ۱۴ قانون اجرای احکام مدنی
• ماده ۶۴ قانون اجرای احکام مدنی
• ماده ۴ قانون نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران

توضیح واژگان

• دادگاه: دادگاه مرجعی است که به تجویز قانون برای رسیدگی به شکایات، دعاوی و امور حسبی تشکیل می‌شود.
• دادورز: دادورز که از مصوبات فرهنگستان می‌باشد به معنای کسی است که قانون را اجرا (ورزیدن) می‌کند. دادورزها فاقد پایه‌ی قضایی بوده و از شاغلان دارای پایه‌ی اداری محسوب می‌شوند. دادورز یا مأمور اجرا کسی است که عملیات اجرایی توسط مدیر اجرا به وی محول می‌شود تا زیر نظر مدیر در جهت اجرای حکم قطعی دادگاه اقدام نماید. همچنین، اینطور بیان شده‌است که: «کارمند دولت را که عهده‌دار عملی کردن مفاد و مندرجات اجرائیه دادگاه یا اداره ثبت اسناد و املاک کشور است در اصطلاح، مأمور اجرا گویند».
• حکم: حکم در لغت به معنای امر کردن، حکومت و فرمان دادن می‌باشد و در حقوق، رأی و تصمیمی است که قاضی (دادگاه) دربارهٔ دعوایی که به او برده‌اند، برای فیصله دادن اختلاف صادر می‌کند. در تعریفی دیگر، چنین آمده است که چنانچه رأی دادگاه راجع به ماهیت دعوا بوده و قاطع باشد حکم نامیده می‌شود.
• مدیر دفتر: مدیر دفتر دادگاه، کسی است که اداره‌ی دفتر دادگاه، دیوان یا واحد قضایی یا اداری دیگری را بر عهده دارد. مدیر دفتر، موظف است فوری پس از امضای دادنامه، رونوشت آن را به تعداد اصحاب دعوا تهیه و در صورتی که شخصاً یا وکیل یا نماینده قانونی آنها حضور دارند به آنان ابلاغ نماید و الا به مأمور ابلاغ تسلیم و توسط وی به اصحاب دعوا ابلاغ گردد.

نکات تفسیری دکترین ماده 13 قانون اجرای احکام مدنی

دادگاه در یکی از دو فرض ذیل حق دارد احکام را به وسیله‌ی مدیر دفتر یا کارمندان دیگر یا مأموران انتظامی اجرا کند:

الف) دادگاه دادورز (مأمور اجرا) نداشته باشد.

ب) تعداد مأمورین اجرا به تعداد کافی نباشند.

اگر مدیر اجرا به اندازه‌ی کافی دادورز در اختیار نداشته باشد، می‌تواند امر اجرا را به نیروی انتظامی محل محول کند. در اینصورت مأمور مرجوع‌الیه، وظیفه خواهد داشت تحت نظر مدیر اجرا انجام وظیفه کند.

نکات توضیحی ماده 13 قانون اجرای احکام مدنی

از مفهوم مخالف ماده ۱۳ قانون اجرای احکام مدنی، چنین برداشت می‌شود که هر گاه دادگاه تعداد کافی مأمور اجرا داشته باشد، نمی‌تواند از مدیر دفتر یا کارمندان دیگر دادگاه یا از نیروی انتظامی جهت اجرای حکم استفاده کند.

نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده 13 قانون اجرای احکام مدنی

1. در صورت عدم وجود دادورز (مأمور اجرا)، امکان اجرای احکام توسط سایر افراد فراهم است.
2. مدیر دفتر دادگاه می‌تواند عهده‌دار اجرای احکام شود.
3. کارمندان دیگر دادگاه نیز می‌توانند مسئول اجرای احکام باشند.
4. مأمورین شهربانی یا ژاندارمری قادر به اجرای احکام خواهند بود.
5. انعطاف‌پذیری در انتخاب مجری احکام در شرایط کمبود دادورز وجود دارد.