ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات): تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۸ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۴ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
'''ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)''': هر کس در زمان جنگ مرتکب یکی از [[جرایم علیه امنیت|جرائم علیه امنیت]] داخلی و خارجی موضوع این فصل شود به [[مجازات اشد]] همان جرم محکوم ‌می‌ گردد.
{{برای کتاب}}'''ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)''': هر کس در زمان [[جنگ]] مرتکب یکی از [[جرایم علیه امنیت|جرائم علیه امنیت]] داخلی و خارجی موضوع این فصل شود به [[اشد مجازات|مجازات اشد]] همان جرم محکوم می‌گردد.
*{{زیتونی|[[ماده ۵۰۸ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)|مشاهده ماده قبلی]]}}
* {{زیتونی|[[ماده ۵۰۸ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)|مشاهده ماده قبلی]]}}
*{{زیتونی|[[ماده ۵۱۰ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)|مشاهده ماده بعدی]]}}
* {{زیتونی|[[ماده ۵۱۰ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)|مشاهده ماده بعدی]]}}
 
== مواد مرتبط ==
 
* [[ماده ۵۱۲ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)]]
 
* [[ماده ۶ قانون تعزیرات مصوب ۱۳۶۲]]
 
== توضیح واژگان ==
== توضیح واژگان ==
منظور از «زمان جنگ»، حمله نظامی و اصطلاحا جنگ گرم است، اعم از آنکه طرفین مدتی در دوره آتش بس قرار داده باشند یا خیر.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=شرح قانون مجازات اسلامی (جلد اول) (بخش تعزیرات)|ترجمه=|جلد=|سال=1377|ناشر=فیض|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=387104|صفحه=|نام۱=عباس|نام خانوادگی۱=زراعت|چاپ=2}}</ref>در خصوص [[اطلاق]] این ماده بر جنگ داخلی تردید وجود دارد و به نظر می رسد بنابر لزوم [[تفسیر مضیق]] قوانین کیفری و [[تفسیر به نفع متهم]]، نظر مرجح، عدم شمول ماده است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق جزای اختصاصی (جلد سوم) (جرایم علیه امنیت و آسایش عمومی) (مطالعه تطبیقی)|ترجمه=|جلد=|سال=1389|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=432888|صفحه=|نام۱=حسین|نام خانوادگی۱=میرمحمدصادقی|چاپ=17}}</ref><ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق جزای اختصاصی (جرایم علیه امنیت و آسایش عمومی)|ترجمه=|جلد=|سال=1390|ناشر=جنگل|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=2601568|صفحه=|نام۱=حسن|نام خانوادگی۱=پوربافرانی|چاپ=1}}</ref>
 
* [[جنگ]]: به معنای نبرد مسلحانه بین دو یا چند [[دولت]] یا گروه مستقل مانند دو قبیله، بدون محدودیت در زمان و مکان است. با توسل به جنگ هر یک از طرفین می خواهند از طریق استفاده از زور، اراده خود را بر دیگری تحمیل کند. در زمان وقوع جنگ، بسیاری از قواعد مربوط به زمان صلح، کاربرد خود را از دست می‌دهند و [[حقوق جنگ]] جایگزین آن می‌شود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=مسئولیت بین المللی دولت ها ناشی از تخریب محیط زیست در مخاصمات مسلحانه بین المللی (مطالعه تطبیقی حقوق بین الملل محیط زیست و حقوق بین الملل کیفری)|ترجمه=|جلد=|سال=1398|ناشر=فصلنامه علمی-پژوهشی پژوهش های حقوقی تطبیقی (مدرس حقوق اسلامی سابق) دوره 23 شماره 2 شماره پیاپی 104 تابستان 1398|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6669412|صفحه=|نام۱=سیدباقر|نام خانوادگی۱=میرعباسی|نام۲=محمدرضا|نام خانوادگی۲=رضایی|چاپ=}}</ref><ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=مبسوط در ترمینولوژی حقوق (جلد دوم)|ترجمه=|جلد=|سال=1388|ناشر=گنج دانش|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6669576|صفحه=|نام۱=محمدجعفر|نام خانوادگی۱=جعفری لنگرودی|چاپ=4}}</ref>
* [[مجازات]]: به معنای آزاری است که [[قاضی]] به علت ارتکاب [[جرم]] و به نشانه نفرت جامعه از عمل مجرمانه و [[مرتکب جرم|مرتکب]] آن برای شخص مقصر، مطابق [[قانون]] تعیین می‌کند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=تحولات کیفرشناسی در قانون جزایی ایران|ترجمه=|جلد=|سال=1397|ناشر=فصلنامه قانونیار شماره 6 تابستان 1397|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6656432|صفحه=|نام۱=مهدی|نام خانوادگی۱=شهرکی|چاپ=}}</ref>


== پیشینه ==
== پیشینه ==
در [[ماده 6 قانون تعزیرات مصوب 1362]]، مجازات جرم [[اخفا|مخفی کردن]] [[جاسوسی|جاسوس]] در زمان جنگ، شدیدتر از حالت عادی بود اما قانونگذار در ماده 509 قانون تعزیرات 1375، این [[علل مشدده|عامل مشدده]] را به همه جرایم، تسری داده است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق جزای اختصاصی (جلد سوم) (جرایم علیه امنیت و آسایش عمومی) (مطالعه تطبیقی)|ترجمه=|جلد=|سال=1389|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=432884|صفحه=|نام۱=حسین|نام خانوادگی۱=میرمحمدصادقی|چاپ=17}}</ref>
در [[ماده ۶ قانون تعزیرات مصوب ۱۳۶۲]]، مجازات جرم مخفی کردن [[جاسوسی|جاسوس]] در زمان جنگ، شدیدتر از حالت عادی بود، اما [[مقنن|قانونگذار]] در ماده ۵۰۹ قانون تعزیرات ۱۳۷۵، این [[کیفیات مشدده|عامل مشدده]] را به همه جرایم، تسری داده‌ است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق جزای اختصاصی (جلد سوم) (جرایم علیه امنیت و آسایش عمومی) (مطالعه تطبیقی)|ترجمه=|جلد=|سال=1389|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=432884|صفحه=|نام۱=حسین|نام خانوادگی۱=میرمحمدصادقی|چاپ=17}}</ref>
 
== نکات تفسیری دکترین ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) ==
منظور از «زمان جنگ»، حمله نظامی و اصطلاحاً جنگ گرم است، اعم از آنکه طرفین، مدتی در دوره آتش‌بس قرار داشته باشند یا خیر.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=شرح قانون مجازات اسلامی (جلد اول) (بخش تعزیرات)|ترجمه=|جلد=|سال=1377|ناشر=فیض|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=387104|صفحه=|نام۱=عباس|نام خانوادگی۱=زراعت|چاپ=2}}</ref>در خصوص [[اطلاق]] '''ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)''' بر جنگ داخلی، تردید وجود دارد و به نظر می‌رسد بنا بر لزوم [[تفسیر مضیق]] قوانین کیفری و [[تفسیر به نفع متهم]]، نظر مرجح، عدم شمول ماده است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق جزای اختصاصی (جلد سوم) (جرایم علیه امنیت و آسایش عمومی) (مطالعه تطبیقی)|ترجمه=|جلد=|سال=1389|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=432888|صفحه=|نام۱=حسین|نام خانوادگی۱=میرمحمدصادقی|چاپ=17}}</ref><ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق جزای اختصاصی (جرایم علیه امنیت و آسایش عمومی)|ترجمه=|جلد=|سال=1390|ناشر=جنگل|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=2601568|صفحه=|نام۱=حسن|نام خانوادگی۱=پوربافرانی|چاپ=1}}</ref>


== نکات توضیحی تفسیری دکترین ==
'''ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)'''، یکی از [[علل قانونی تشدید مجازات]] محسوب می‌شود، بدین معنا که اجرای آن برای [[دادگاه]] الزامی است و اختیاری به قاضی داده نشده‌ است، البته در فرض وجود یکی از [[جهات تخفیف|جهات تخفیف مجازات]] همراه با این علل مشدده، مانعی برای [[تخفیف مجازات|تخفیف]] وجود ندارد، در این موارد، الزام به حداکثر برداشته شده و قاضی بین حداقل و حداکثر، مخیر خواهد بود. [[نظریه مشورتی]] شماره ۷/۳۵۸۳ مورخ ۷۲/۶/۲، نیز این نظر را تقویت می‌کند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=شرح قانون مجازات اسلامی (جلد اول) (بخش تعزیرات)|ترجمه=|جلد=|سال=1377|ناشر=فیض|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=387092|صفحه=|نام۱=عباس|نام خانوادگی۱=زراعت|چاپ=2}}</ref>
این ماده یکی از [[علل قانونی تشدید مجازات]] محسوب می شود بدین معنا که اجرای آن برای دادگاه الزامی است و اختیاری به قاضی داده نشده است، البته در فرض وجود یکی از [[جهات تخفیف مجازات]] همراه با این علل مشدده، مانعی برای [[تخفیف مجازات|تخفیف]] وجود ندارد، در این موارد، الزام به حداکثر برداشته شده و قاضی بین حداقل و حداکثر، مخیر خواهد بود. نظریه مشورتی شماره 7/3583 مورخ 72/6/2 نیز این نظر را تقویت میکند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=شرح قانون مجازات اسلامی (جلد اول) (بخش تعزیرات)|ترجمه=|جلد=|سال=1377|ناشر=فیض|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=387092|صفحه=|نام۱=عباس|نام خانوادگی۱=زراعت|چاپ=2}}</ref>
 
== نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) ==
{{هوش مصنوعی (ماده)}}
# ارتکاب جرم در زمان جنگ تشدید مجازات دارد.
# جرائم علیه امنیت داخلی و خارجی در زمان جنگ مورد تأکید قرار گرفته‌اند.
# مجازات اشد برای جرائم مرتبط با امنیت در زمان جنگ اعمال می‌شود.
# '''ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)''' به جرائم مندرج در فصل مربوطه اشاره دارد.
# وضعیت جنگی می‌تواند مجازات جرائم امنیتی را تحت تأثیر قرار دهد.


== انتقادات ==
== انتقادات ==
با توجه به محتوای این ماده، بهتر بود که این مقرره در انتهای فصل ذکر میشد تا تردیدی در شمول آن بر مواد بعدی ایجاد نشود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=شرح قانون مجازات اسلامی (جلد اول) (بخش تعزیرات)|ترجمه=|جلد=|سال=1377|ناشر=فیض|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=387124|صفحه=|نام۱=عباس|نام خانوادگی۱=زراعت|چاپ=2}}</ref>
با توجه به محتوای ماده، بهتر بود که این مقرره در انتهای فصل ذکر می‌شد تا تردیدی در شمول آن بر مواد بعدی ایجاد نشود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=شرح قانون مجازات اسلامی (جلد اول) (بخش تعزیرات)|ترجمه=|جلد=|سال=1377|ناشر=فیض|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=387124|صفحه=|نام۱=عباس|نام خانوادگی۱=زراعت|چاپ=2}}</ref>
 
== پایان نامه و رساله های مرتبط ==
 
* [[جاسوسی و خیانت به کشور]]


== مقالات مرتبط ==
== مقالات مرتبط ==
[[جاسوسی و خیانت به کشور]]
* [[نادیده‌انگاری بایسته‌های تقنینی در قوانین کیفری ایران در حوزه جرائم علیه امنیت|نادیده‌ انگاری بایسته‌های تقنینی در قوانین کیفری ایران در حوزه جرائم علیه امنیت]]
* [[سیاست کیفری ایران در قبال افساد فی الارض در جرایم اقتصادی]]
* [[تکنیک های جرم انگاری امنیّت مدار در حقوق کیفری ایران]]
* [[صلاحیت جهانی، نهادی پوپولیستی یا لازمه زیست بین‌المللی؟]]
*


== منابع ==
== منابع ==
{{پانویس}}
{{پانویس}}
{{مواد قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)}}
{{مواد قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)}}
[[رده:جرایم علیه امنیت داخلی و خارجی کشور]]
[[رده:جرایم علیه امنیت داخلی و خارجی کشور]]
خط ۲۵: خط ۵۲:
[[رده:مواد قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)]]
[[رده:مواد قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)]]
[[رده:جرایم ضد امنیت داخلی و خارجی کشور]]
[[رده:جرایم ضد امنیت داخلی و خارجی کشور]]
{{ترتیب‌پیش‌فرض:ماده ۲۵۴۵}}

نسخهٔ کنونی تا ‏۲۱ ژانویهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۰:۰۵

ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات): هر کس در زمان جنگ مرتکب یکی از جرائم علیه امنیت داخلی و خارجی موضوع این فصل شود به مجازات اشد همان جرم محکوم می‌گردد.

مواد مرتبط

توضیح واژگان

  • جنگ: به معنای نبرد مسلحانه بین دو یا چند دولت یا گروه مستقل مانند دو قبیله، بدون محدودیت در زمان و مکان است. با توسل به جنگ هر یک از طرفین می خواهند از طریق استفاده از زور، اراده خود را بر دیگری تحمیل کند. در زمان وقوع جنگ، بسیاری از قواعد مربوط به زمان صلح، کاربرد خود را از دست می‌دهند و حقوق جنگ جایگزین آن می‌شود.[۱][۲]
  • مجازات: به معنای آزاری است که قاضی به علت ارتکاب جرم و به نشانه نفرت جامعه از عمل مجرمانه و مرتکب آن برای شخص مقصر، مطابق قانون تعیین می‌کند.[۳]

پیشینه

در ماده ۶ قانون تعزیرات مصوب ۱۳۶۲، مجازات جرم مخفی کردن جاسوس در زمان جنگ، شدیدتر از حالت عادی بود، اما قانونگذار در ماده ۵۰۹ قانون تعزیرات ۱۳۷۵، این عامل مشدده را به همه جرایم، تسری داده‌ است.[۴]

نکات تفسیری دکترین ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)

منظور از «زمان جنگ»، حمله نظامی و اصطلاحاً جنگ گرم است، اعم از آنکه طرفین، مدتی در دوره آتش‌بس قرار داشته باشند یا خیر.[۵]در خصوص اطلاق ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) بر جنگ داخلی، تردید وجود دارد و به نظر می‌رسد بنا بر لزوم تفسیر مضیق قوانین کیفری و تفسیر به نفع متهم، نظر مرجح، عدم شمول ماده است.[۶][۷]

ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)، یکی از علل قانونی تشدید مجازات محسوب می‌شود، بدین معنا که اجرای آن برای دادگاه الزامی است و اختیاری به قاضی داده نشده‌ است، البته در فرض وجود یکی از جهات تخفیف مجازات همراه با این علل مشدده، مانعی برای تخفیف وجود ندارد، در این موارد، الزام به حداکثر برداشته شده و قاضی بین حداقل و حداکثر، مخیر خواهد بود. نظریه مشورتی شماره ۷/۳۵۸۳ مورخ ۷۲/۶/۲، نیز این نظر را تقویت می‌کند.[۸]

نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)

  1. ارتکاب جرم در زمان جنگ تشدید مجازات دارد.
  2. جرائم علیه امنیت داخلی و خارجی در زمان جنگ مورد تأکید قرار گرفته‌اند.
  3. مجازات اشد برای جرائم مرتبط با امنیت در زمان جنگ اعمال می‌شود.
  4. ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) به جرائم مندرج در فصل مربوطه اشاره دارد.
  5. وضعیت جنگی می‌تواند مجازات جرائم امنیتی را تحت تأثیر قرار دهد.

انتقادات

با توجه به محتوای ماده، بهتر بود که این مقرره در انتهای فصل ذکر می‌شد تا تردیدی در شمول آن بر مواد بعدی ایجاد نشود.[۹]

پایان نامه و رساله های مرتبط

مقالات مرتبط

منابع

  1. سیدباقر میرعباسی و محمدرضا رضایی. مسئولیت بین المللی دولت ها ناشی از تخریب محیط زیست در مخاصمات مسلحانه بین المللی (مطالعه تطبیقی حقوق بین الملل محیط زیست و حقوق بین الملل کیفری). فصلنامه علمی-پژوهشی پژوهش های حقوقی تطبیقی (مدرس حقوق اسلامی سابق) دوره 23 شماره 2 شماره پیاپی 104 تابستان 1398، 1398.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6669412
  2. محمدجعفر جعفری لنگرودی. مبسوط در ترمینولوژی حقوق (جلد دوم). چاپ 4. گنج دانش، 1388.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6669576
  3. مهدی شهرکی. تحولات کیفرشناسی در قانون جزایی ایران. فصلنامه قانونیار شماره 6 تابستان 1397، 1397.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6656432
  4. حسین میرمحمدصادقی. حقوق جزای اختصاصی (جلد سوم) (جرایم علیه امنیت و آسایش عمومی) (مطالعه تطبیقی). چاپ 17. میزان، 1389.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 432884
  5. عباس زراعت. شرح قانون مجازات اسلامی (جلد اول) (بخش تعزیرات). چاپ 2. فیض، 1377.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 387104
  6. حسین میرمحمدصادقی. حقوق جزای اختصاصی (جلد سوم) (جرایم علیه امنیت و آسایش عمومی) (مطالعه تطبیقی). چاپ 17. میزان، 1389.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 432888
  7. حسن پوربافرانی. حقوق جزای اختصاصی (جرایم علیه امنیت و آسایش عمومی). چاپ 1. جنگل، 1390.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 2601568
  8. عباس زراعت. شرح قانون مجازات اسلامی (جلد اول) (بخش تعزیرات). چاپ 2. فیض، 1377.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 387092
  9. عباس زراعت. شرح قانون مجازات اسلامی (جلد اول) (بخش تعزیرات). چاپ 2. فیض، 1377.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 387124