ماده ۵۸۶ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)

ماده ۵۸۶ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات): هرگاه مرتکب برای ارتکاب جرایم مذکور در ماده (۵۸۳) اسم یا عنوان مجعول یا اسم و علامت مامورین دولت یا لباس منتسب به آنان را به تزویر اختیار کرده یا حکم جعلی ابراز نموده باشد علاوه بر مجازات ماده مزبور به مجازات جعل یا تزویر محکوم خواهد شد.

• مشاهده ماده قبلی
• مشاهده ماده بعدی

مواد مرتبط

• ماده ۵۵۵ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)
• ماده ۵۵۶ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)

• ماده ۵۸۳ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)
• ماده ۵۸۷ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)
• ماده ۱۹۴ قانون مجازات عمومی مصوب ۱۳۰۴

توضیح واژگان

• جرم: هر رفتاری اعم از فعل یا ترک فعل که در قانون برای آن مجازات تعیین شده‌ است جرم محسوب می‌شود.
• مأمور دولت: به کسانی که مستخدم، و تحت امر دولت باشند؛ «مأمور دولت» گویند.
• تزویر: مترادف «جعل» است و در فقه به جای «جعل»، از عبارت «تزویر» نیز استفاده می شود.
• مجازات: آزاری است که قاضی به علت ارتکاب جرم به نشانه نفرت جامعه از عمل مجرمانه و مرتکب آن برای شخص مقصر، مطابق قانون تعیین می‌کند.
• جعل: جرمی است که در آن، شخصی به قصد تحریف واقعیت، تغییراتی را در نوشته‌ای ایجاد می‌کند که قابلیت اضرار به غیر دارد.

پیشینه

ماده ۱۹۴ قانون مجازات عمومی مصوب ۱۳۰۴ سابقاً بیان می‌داشت: «هر گاه مرتکب جرم مذکور در ماده قبل اسم و عنوان مجعول یا اسم و علامت مأمورین دولت یا لباس منتسب به آنها را به تزویر اختیار کرده یا حکم جعلی به مقامات مقتضیه ابراز نموده باشد جزای او حبس مجرد از دو تا پنج سال است و اگر توقیف شده را تهدید به قتل نموده یا شکنجه و آزار بدنی وارد آورده باشد جزای او حبس با اعمال شاقه از سه تا ده سال خواهد بود.»

نکات تفسیری دکترین ماده ۵۸۶ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)

ماده ۵۸۶ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)، مرتبط با ماده ۵۸۳ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) بوده و لذا افرادی مشمول آن خواهند بود که در راستای ارتکاب جرایم مذکور در ماده ۵۸۳ این قانون، مرتکب جرایم موضوع این ماده شده باشند. در ارتباط با لفظ «مرتکب»، با توجه به نظریه مشورتی ۴۲۵۰ /۷ مورخ ۷۶/۱۰/۲، ممکن است مرتکبین این جرم، مأمورین دولت، نظامیان یا افراد عادی باشند، واژه «مرتکب» در این ماده، ظاهر در مباشر جرم است و معاون جرایم مورد بحث را در بر نمی‌گیرد. در این ماده، دو واژهٔ «جعل» و «تزویر» در یک معنا به کار نرفته‌اند، بلکه مقصود از «تزویر»، «افاده معنای خلاف حقیقت» است، لذا مقصود از جعل و تزویر در این ماده، معانی اصطلاحی آنها نیست، البته گروهی نیز اعتقاد به مترادف بودن این دو ماده داشته‌اند. گفتنی است استفاده از سایر وسایل دولتی بجز وسایل مذکور در ماده فوق، مشمول تشدید مقرر در این قانون نخواهد بود.

در خصوص نحوه تعیین مجازات این جرایم، بایستی بر اساس نص ماده قانونی عمل کرده و حسب مورد اقدام به جمع مجازات‌های مقرر در مواد ۵۵۵ یا ۵۵۶ یا ۵۸۳ قانون مجازات اسلامی نمود، چرا که جرم جعل و تزویر، جرمی متفاوت از توقیف یا اخفاء غیرقانونی است و در صورت ارتکاب این دو جرم در قالب یک رفتار مجرمانه، باید قائل به مقررات مربوط به تعدد معنوی شویم، البته برخی از حقوقدانان معتقدند استثنائاً در این ماده، تعدد مادی در نظر گرفته شده و قانونگذار دو مجازات مقرر کرده‌ است.

نکات توضیحی ماده ۵۸۶ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)

مقصود از «دولت» در این ماده، همان مفهوم عام آن است.

نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده ۵۸۶ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)

1. استفاده از اسم یا عنوان مجعول برای ارتکاب جرم
2. استفاده از اسم و علامت مأمورین دولت به صورت جعلی
3. استفاده از لباس منتسب به مأمورین دولت به صورت جعلی
4. ابراز حکم جعلی به منظور ارتکاب جرم
5. مجازات اضافی جعل یا تزویر علاوه بر مجازات اصلی جرم ارتکابی
6. تأکید بر ارتکاب جرایم مذکور در ماده ۵۸۳ برای اعمال مجازات ماده ۵۸۶ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)

انتقادات

• گروهی معتقدند لازم بود قانونگذار، قبل از عبارت «جعل و تزویر»، عبارت «غصب عناوین و مشاغل» را نیز ذکر می‌نمود.
• برخی معتقدند ماده ۵۸۶ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) در مقام بیان کیفیات مشدده جرم توقیف غیرقانونی بوده‌ است، لذا قائل به لزوم اصلاح این ماده بر اساس قاعده جمع مجازات‌ها هستند تا بتوان مرتکب این جرایم را با مجازات‌های شدیدتری روبرو ساخت.