ماده ۵۸۷ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)

ماده ۵۸۷ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات): چنانچه مرتکب جرایم مواد قبل توقیف شده یا محبوس شده یا مخفی شده را تهدید به قتل نموده یا شکنجه و آزار بدنی وارد آورده باشد علاوه بر قصاص یا پرداخت دیه حسب مورد به یک تا پنج سال حبس و محرومیت از خدمات دولتی محکوم خواهد شد.

• مشاهده ماده قبلی
• مشاهده ماده بعدی

مواد مرتبط

• ماده ۵۸۶ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)

توضیح واژگان

• جرم: هر رفتاری اعم از فعل یا ترک فعل که در قانون برای آن مجازات تعیین شده‌ است جرم محسوب می‌شود.

• توقیف: به معنای سلب آزادی تن است.

• شکنجه: به معنای ایراد آزار به متهم یا غیر متهم در راستای اقرار به بزه یا متعهد شدن به امری است.
• قتل: تعدی به حق حیات انسانی است که در نهایت باعث فوت وی شود.
• قصاص: در لغت، به معنای پیروی کردن از جنایتکار یا انجام کاری همانند کار او است.
• دیه: مالی است که به موجب شرع و در نتیجه ارتکاب جنایت و تجاوز نسبت به نفس یا عضو به مجنی علیه یا ولی یا اولیاء دم وی پرداخته می‌شود. این مال را در برخی جرایم خطایی نیز باید پرداخت.
• حبس: به معنای محدود کردن فرد از رفت و آمد و جلوگیری از تصرفات او، آنگونه که خودش می‌خواهد، است.
• محرومیت از خدمت دولت: محرومیت از اشتغال و استخدام دولتی است که می‌تواند از طریق انفصال از خدمات دولتی نیز صورت بگیرد، لذا چنانچه مرتکب رفتار فوق، مستخدم دولت باشد، از استخدام دولت منفصل و چنانچه غیر مستخدم دولت باشد، از استخدام شدن محروم می‌شود.

نکات تفسیری دکترین ماده ۵۸۷ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)

ماده ۵۸۷ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)، در مقام بیان یکی از عوامل تشدید مجازات است که همان شکنجه و آزار بدنی یا تهدید می‌باشد، اگر چه تهدید بر اساس اصول کلی، یک جرم مستقل در نظر گرفته می‌شود، اما در این مورد خاص، تهدید، صرفاً موجب تشدید مجازات می‌گردد، البته اقداماتی نظیر تهدید یا شکنجه و آزار بدنی باید در جریان توقیف یا حبس صورت بگیرد و چنانچه این اقدامات قبل از توقیف فرد مجنی علیه و به منظور توقیف یا حبس او انجام شود، نمی‌توان این اقدامات را مشمول ماده مورد بحث دانست. در بررسی کلمه «قتل»، بایستی از اطلاق آن در این ماده صرف نظر نموده و آن را تنها منصرف به تهدید به قتل خود مرتکب تلقی کرد، در واقع در خصوص گستره تهدیدات مشمول این ماده قانونی، بایستی پایبند به ظاهر بود و مواردی نظیر تهدید به اتلاف مال یا نقص عضو یا آزار فرزند یا همسر را از شمول آن خارج کرد، مگر اینکه این امور، به حدی قوی باشند که بتوان آن‌ها را مصداقی از شکنجه روحی به حساب آورد، البته گروهی معتقدند شکنجه روحی را باید از شمول این ماده خارج نمود.

گفتنی است لفظ مرتکب در ماده ۵۸۷ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)، تنها ناظر به مباشر جرم است و معاونین را در بر نمی‌گیرد.

در خصوص مجازات پیش‌بینی شده در این ماده، به نظر می‌رسد در صورت وقوع شکنجه یا آزار بدنی، باید قائل به جمع قصاص یا دیه با مجازات تعزیری مذکور در ماده شد. همچنین به نظر می‌رسد در صورت ارتکاب تمامی جرایم مقرر در ماده ۵۸۶ به همراه جرایم مقرر در این ماده، مرتکب فقط به مجازات‌های مقرر در این ماده محکوم خواهد شد.

نکات توضیحی ماده ۵۸۷ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)

جرم فوق را بایستی یک جرم مرکب دانست. به اعتقاد گروهی از نویسندگان، شکنجه یکی از جرایم مهم علیه تمامیت معنوی افراد بوده و قانونگذار در این ماده، در مقام جرم انگاری آن نیز بوده‌ است.

در خصوص تهدید به قتل، برخی معتقدند که ممکن است طرف خطاب تهدید به قتل، بستگان و نزدیکان فرد مجنی علیه باشند.

نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده ۵۸۷ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)

1. تهدید به قتل در مورد افراد توقیف شده یا محبوس شده یا مخفی شده، مجازات قانونی دارد.
2. اعمال شکنجه و آزار بدنی اضافی به مجازات اصلی فرد متخلف افزوده می‌شود.
3. علاوه بر قصاص یا پرداخت دیه، مرتکب به حبس از یک تا پنج سال محکوم می‌شود.
4. به محرومیت از خدمات دولتی نیز محکومیت اضافه می‌شود.
5. ماده ۵۸۷ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) به رفتارهایی که قبل از تهدید یا شکنجه صورت گرفته اشاره دارد.

انتقادات

گروهی از عدم تعیین مدت محرومیت از خدمات دولتی در این ماده انتقاد نموده و آن را در تعارض با اصل قانونی بودن مجازات‌ها می‌دانند.

مقالات مرتبط

• بازاندیشی در تعریف «شرکت در جرم» برای مقابله با فعالیت‌های هماهنگ و گروهی مجرمانه