ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو

ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات): هر کس در زمان جنگ مرتکب یکی از جرائم علیه امنیت داخلی و خارجی موضوع این فصل شود به مجازات اشد همان جرم محکوم می‌گردد.

مواد مرتبط

توضیح واژگان

  • جنگ: به معنای نبرد مسلحانه بین دو یا چند دولت یا گروه مستقل مانند دو قبیله، بدون محدودیت در زمان و مکان است. با توسل به جنگ هر یک از طرفین می خواهند از طریق استفاده از زور، اراده خود را بر دیگری تحمیل کند. در زمان وقوع جنگ، بسیاری از قواعد مربوط به زمان صلح، کاربرد خود را از دست می‌دهند و حقوق جنگ جایگزین آن می‌شود.[۱][۲]
  • مجازات: به معنای آزاری است که قاضی به علت ارتکاب جرم و به نشانه نفرت جامعه از عمل مجرمانه و مرتکب آن برای شخص مقصر، مطابق قانون تعیین می‌کند.[۳]

پیشینه

در ماده ۶ قانون تعزیرات مصوب ۱۳۶۲، مجازات جرم مخفی کردن جاسوس در زمان جنگ، شدیدتر از حالت عادی بود، اما قانونگذار در ماده ۵۰۹ قانون تعزیرات ۱۳۷۵، این عامل مشدده را به همه جرایم، تسری داده‌ است.[۴]

نکات تفسیری دکترین ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)

منظور از «زمان جنگ»، حمله نظامی و اصطلاحاً جنگ گرم است، اعم از آنکه طرفین، مدتی در دوره آتش‌بس قرار داشته باشند یا خیر.[۵]در خصوص اطلاق ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) بر جنگ داخلی، تردید وجود دارد و به نظر می‌رسد بنا بر لزوم تفسیر مضیق قوانین کیفری و تفسیر به نفع متهم، نظر مرجح، عدم شمول ماده است.[۶][۷]

ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)، یکی از علل قانونی تشدید مجازات محسوب می‌شود، بدین معنا که اجرای آن برای دادگاه الزامی است و اختیاری به قاضی داده نشده‌ است، البته در فرض وجود یکی از جهات تخفیف مجازات همراه با این علل مشدده، مانعی برای تخفیف وجود ندارد، در این موارد، الزام به حداکثر برداشته شده و قاضی بین حداقل و حداکثر، مخیر خواهد بود. نظریه مشورتی شماره ۷/۳۵۸۳ مورخ ۷۲/۶/۲، نیز این نظر را تقویت می‌کند.[۸]

نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)

  1. ارتکاب جرم در زمان جنگ تشدید مجازات دارد.
  2. جرائم علیه امنیت داخلی و خارجی در زمان جنگ مورد تأکید قرار گرفته‌اند.
  3. مجازات اشد برای جرائم مرتبط با امنیت در زمان جنگ اعمال می‌شود.
  4. ماده ۵۰۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) به جرائم مندرج در فصل مربوطه اشاره دارد.
  5. وضعیت جنگی می‌تواند مجازات جرائم امنیتی را تحت تأثیر قرار دهد.

انتقادات

با توجه به محتوای ماده، بهتر بود که این مقرره در انتهای فصل ذکر می‌شد تا تردیدی در شمول آن بر مواد بعدی ایجاد نشود.[۹]

پایان نامه و رساله های مرتبط

مقالات مرتبط

منابع

  1. سیدباقر میرعباسی و محمدرضا رضایی. مسئولیت بین المللی دولت ها ناشی از تخریب محیط زیست در مخاصمات مسلحانه بین المللی (مطالعه تطبیقی حقوق بین الملل محیط زیست و حقوق بین الملل کیفری). فصلنامه علمی-پژوهشی پژوهش های حقوقی تطبیقی (مدرس حقوق اسلامی سابق) دوره 23 شماره 2 شماره پیاپی 104 تابستان 1398، 1398.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6669412
  2. محمدجعفر جعفری لنگرودی. مبسوط در ترمینولوژی حقوق (جلد دوم). چاپ 4. گنج دانش، 1388.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6669576
  3. مهدی شهرکی. تحولات کیفرشناسی در قانون جزایی ایران. فصلنامه قانونیار شماره 6 تابستان 1397، 1397.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6656432
  4. حسین میرمحمدصادقی. حقوق جزای اختصاصی (جلد سوم) (جرایم علیه امنیت و آسایش عمومی) (مطالعه تطبیقی). چاپ 17. میزان، 1389.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 432884
  5. عباس زراعت. شرح قانون مجازات اسلامی (جلد اول) (بخش تعزیرات). چاپ 2. فیض، 1377.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 387104
  6. حسین میرمحمدصادقی. حقوق جزای اختصاصی (جلد سوم) (جرایم علیه امنیت و آسایش عمومی) (مطالعه تطبیقی). چاپ 17. میزان، 1389.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 432888
  7. حسن پوربافرانی. حقوق جزای اختصاصی (جرایم علیه امنیت و آسایش عمومی). چاپ 1. جنگل، 1390.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 2601568
  8. عباس زراعت. شرح قانون مجازات اسلامی (جلد اول) (بخش تعزیرات). چاپ 2. فیض، 1377.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 387092
  9. عباس زراعت. شرح قانون مجازات اسلامی (جلد اول) (بخش تعزیرات). چاپ 2. فیض، 1377.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 387124