ماده ۶۴۷ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات): تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو
 
(۲۰ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۶ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
'''ماده ۶۴۷ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)''': چنانچه هر یک از زو‌جین قبل از عقد ازدو‌اج طرف خود را به امور و‌اهی از قبیل داشتن تحصیلات عالی، [[تمکن مالی]]، موقعیت اجتماعی، شغل و [[سِمَت|سمت]] خاص، تجرد و امثال آن [[تدلیس در ازدواج|فریب دهد]] و عقد بر مبنای هر یک از آنها و‌اقع شود مرتکب به حبس تعزیری از سه ماه تا یک سال محکوم می‌ گردد.
{{برای کتاب}}'''ماده ۶۴۷ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)''': چنانچه هر یک از [[زوجین]] قبل از [[عقد نکاح|عقد ازدواج]] طرف خود را به امور واهی از قبیل داشتن تحصیلات عالی، [[تمکن مالی]]، موقعیت اجتماعی، [[شغل]] و [[سِمَت|سمت]] خاص، تجرد و امثال آن فریب دهد و عقد بر مبنای هر یک از آنها واقع شود [[مرتکب جرم|مرتکب]] به [[حبس]] [[تعزیر|تعزیری]] از سه ماه تا یک سال محکوم می‌گردد.
*{{زیتونی|[[ماده ۶۴۶ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)|مشاهده ماده قبلی]]}}
* {{زیتونی|[[ماده ۶۴۶ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)|مشاهده ماده قبلی]]}}
*{{زیتونی|[[ماده ۶۴۸ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)|مشاهده ماده بعدی]]}}
* {{زیتونی|[[ماده ۶۴۸ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)|مشاهده ماده بعدی]]}}
 
== مواد مرتبط ==
== مواد مرتبط ==
این ماده، مرتبط با مفاد [[ماده ۴۳۸ قانون مدنی|ماده 438 قانون مدنی]] است که به تعریف تدلیس پرداخته است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=آثار برگزیده حقوقی (استقلال و پیوند حقوق مدنی و کیفری)|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=فکرسازان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1515704|صفحه=|نام۱=عبداله|نام خانوادگی۱=خدابخشی|چاپ=1}}</ref>
* [[ماده ۴۳۸ قانون مدنی]]
* [[ماده ۱۱۲۸ قانون مدنی]]


== توضیح واژگان ==
== توضیح واژگان ==
منظور از «امور واهی»، امور بی اساس و غیر واقعی است و در صورتی مشمول ماده است که در اراده طرفین موثر باشد،<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=آثار برگزیده حقوقی (استقلال و پیوند حقوق مدنی و کیفری)|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=فکرسازان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1515752|صفحه=|نام۱=عبداله|نام خانوادگی۱=خدابخشی|چاپ=1}}</ref>بنابراین اگر عقد بر مبنای امور واهی نباشد، از شمول ماده خارج خواهد بود،<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=رویه قضایی دادگاه های تجدیدنظر استان در امور کیفری (سرقت، خیانت و امانت، صدور چک بلا محل)|ترجمه=|جلد=|سال=1390|ناشر=جنگل|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=2700056|صفحه=|نام۱=محمدرضا|نام خانوادگی۱=زندی|چاپ=1}}</ref>تشخیص این امر با دادگاه است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=رویه قضایی دادگاه های تجدیدنظر استان در امور کیفری (سرقت، خیانت و امانت، صدور چک بلا محل)|ترجمه=|جلد=|سال=1390|ناشر=جنگل|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=2700088|صفحه=|نام۱=محمدرضا|نام خانوادگی۱=زندی|چاپ=1}}</ref>
* [[زوجین]]: یعنی [[زوجه|زن]] و [[زوج|شوهری]] که [[رابطه زوجیت|رابطه زناشویی]]، میان آنان برقرار باشد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=مبسوط در ترمینولوژی حقوق (جلد سوم)|ترجمه=|جلد=|سال=1388|ناشر=گنج دانش|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=333120|صفحه=|نام۱=محمدجعفر|نام خانوادگی۱=جعفری لنگرودی|چاپ=4}}</ref>
* [[نکاح|عقد ازدواج]]: عبارت است از [[تراضی]] زن و مرد برای تشکیل زندگی مشترک.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=دوره متوسط حقوق مدنی (حقوق خانواده)|ترجمه=|جلد=|سال=1386|ناشر=گنج دانش|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6405580|صفحه=|نام۱=محمدجعفر|نام خانوادگی۱=جعفری لنگرودی|چاپ=4}}</ref>
* [[شغل]]: طبق تعریف [[قانون استخدام کشوری]] ۱۳۴۵، شغل عبارت است از مجموع وظایف و [[مسئولیت]]<nowiki/>های مستمر و مرتبط و مشخصی که از طرف [[سازمان امور اداری و استخدامی کشور|سازمان امور اداری و استخدامی]] به عنوان کار واحد شناخته شده باشد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق اداری جلد اول (سازمان‌های اداری کشور، استخدام کشوری با توجه به قانون مدیریت خدمات کشوری، مسئولیت مدنی)|ترجمه=|جلد=|سال=1391|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6321340|صفحه=|نام۱=محمد|نام خانوادگی۱=امامی|نام۲=کورش|نام خانوادگی۲=استوارسنگری|چاپ=15}}</ref>
* [[سمت|سِمَت]]: عبارت است از: شغل یا مقام رسمی.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=قانون مجازات اسلامی در نظم حقوق کنونی (دکترین و رویه کیفری ایران)|ترجمه=|جلد=|سال=1389|ناشر=مهاجر|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=812236|صفحه=|نام۱=رضا|نام خانوادگی۱=شکری|نام۲=قادر|نام خانوادگی۲=سیروس|چاپ=8}}</ref>
* [[حبس]]: به معنای محدود کردن فرد از رفت و آمد و جلوگیری از [[تصرف|تصرفات]] او، آنگونه که خودش می‌خواهد، است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق زندانی در ایران و اسناد بین‌المللی|ترجمه=|جلد=|سال=1395|ناشر=مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6656592|صفحه=|نام۱=احسان|نام خانوادگی۱=داودیان|چاپ=1}}</ref>
* [[تعزیر]]: تعزیر [[مجازات|مجازاتی]] است که مشمول عنوان [[حدود|حد]]، [[قصاص]] یا [[دیه]] نیست و به موجب [[قانون]] در موارد ارتکاب [[محرمات شرعی]] یا [[نقض مقررات حکومتی]] تعیین و اعمال می‌گردد.<ref>[[ماده 18 قانون مجازات اسلامی|ماده 18 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392]]</ref>


مقصود از «فریب»، فریب قبل از ازدواج است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=آثار برگزیده حقوقی (استقلال و پیوند حقوق مدنی و کیفری)|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=فکرسازان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1515880|صفحه=|نام۱=عبداله|نام خانوادگی۱=خدابخشی|چاپ=1}}</ref>
== نکات تفسیری دکترین ==
منظور از [[نکاح|عقد]] در '''ماده 647 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)'''، عقد تام و کامل است. بنابراین اگر زنی به دیگری [[وکالت]] بدهد که مردی را برای او تزویج کند و [[وکیل]] از شرایط معین شده تخلف کند، صحت عقد منوط به تنفیذ موکل است حال اگر طرف اصیل برای جلب رضایت موکل نزد او برود و او را فریب دهد باز هم مشمول ان ماده است. چون اگر چه این ماده تحقق فریب قبل از عقد را بیان کرده است و فریب مزبور نیز بعد از عقد محقق شده است اما عقد انجام شده هنوز کامل نیست و نیاز به اجازه دارد و فریب مزبور هم در حکم فریب قبل از عقد است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=شرح قانون مجازات اسلامی  (جلد دوم) (بخش تعزیرات)|ترجمه=|جلد=|سال=1388|ناشر=ققنوس|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=378964|صفحه=|نام۱=عباس|نام خانوادگی۱=زراعت|چاپ=2}}</ref>


تفاوت «[[عیب]]» و «[[تدلیس]]» آن است که صرف وجود عیب، برای برقراری [[حق فسخ]] کافی است بدون نیاز به تصریح نبودن آن، اما در تدلیس باید به آن صفت که وجود ندارد، وانمود شود و این همان تفاوتی است که موجب ضمانت اجرای کیفری برای تدلیس است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=آثار برگزیده حقوقی (استقلال و پیوند حقوق مدنی و کیفری)|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=فکرسازان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1515880|صفحه=|نام۱=عبداله|نام خانوادگی۱=خدابخشی|چاپ=1}}</ref>
== نکات توضیحی ==
عنصر مادی [[جرم]] مذکور در '''ماده 647 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)''' عبارت است از [[تدلیس در ازدواج|تدلیس در نکاح]] که به صورت فریب طرف مقابل از طریق توسل به امور واهی و خدعه آمیز صورت می گیرد. با این حال باید توجه داشت که توسل به امور واهی باید به گونه ای باشد که توسط فریبنده بوده و موجب اغفال طرف عقد شود و صرف وانمود کردن به داشتن صفات یا مزایایی خاص در فرد بدون آن که نوعا موجب فریب طرف مقابل گردد را نمی توان عنصر مادی تشکیل دهنده این جرم دانست. به عبارت دیگر فریب طرف مقابل باید مقرون به صحنه سازی  و انجام یک سری عملیات خارجی باشد و صرف گفتن یک دروغ ساده را نمی توان از مصادیق فریب در ازدواج دانست. برخی از نویسندگان حقوقی نیز بر این عقیده هستند که در چنین مواردی که امر بی اساس بدون صحنه سازی و توسل به اعمال خدعه آمیز خارجی مبنای عقد قرار گرفته، تنها دارای ضمانت اجرای مدنی است که به موجب [[ماده ۱۱۲۸ قانون مدنی|ماده 1128 قانون مدنی]] فسخ نکاح است. نکته دیگر این که ترک فعل نمی تواند عنصر مادی تشکیل دهنده این جرم باشد. از این رو صرف پنهان کردن عیبی بدون انجام دادن اعمالی که منجر به پوشیده شدن آن شود و یا صرف سکوت را نمی توان از مصادیق فریب در ازدواج دانست.عنصر معنوی این جرم نیز، سوء نیت عام به معنی قصد انجام عمل مجرمانه و سوء نیت خاص به معنی قصد فریب طرف مقابل است. این جرم از جمله جرائم عمدی است و لذا اگر مرتکب عمل، بدون قصد فریب طرف مقابل صفتی را به خود نسبت دهد، جرمی محقق نخواهد شد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=قانون مجازات اسلامی در نظم حقوقی کنونی|ترجمه=|جلد=|سال=1389|ناشر=دادستان و میثاق عدالت|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1430192|صفحه=|نام۱=سیدمهدی|نام خانوادگی۱=حجتی|نام۲=مجتبی|نام خانوادگی۲=باری|چاپ=1}}</ref>


منظور از «عقد»، عقد تام است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=آثار برگزیده حقوقی (استقلال و پیوند حقوق مدنی و کیفری)|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=فکرسازان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1515912|صفحه=|نام۱=عبداله|نام خانوادگی۱=خدابخشی|چاپ=1}}</ref> و قید «هریک از زوجین»، شامل زن و مرد (هردو) خواهد بود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=رویه قضایی دادگاه های تجدیدنظر استان در امور کیفری (سرقت، خیانت و امانت، صدور چک بلا محل)|ترجمه=|جلد=|سال=1390|ناشر=جنگل|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=2700024|صفحه=|نام۱=محمدرضا|نام خانوادگی۱=زندی|چاپ=1}}</ref>
== نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده ۶۴۷ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) ==
{{هوش مصنوعی (ماده)}}
# فریب در ازدواج: یکی از طرفین با اطلاعات نادرست و واهی مانند تحصیلات، تمکن مالی یا تجرد طرف مقابل را فریب دهد.
# وقوع عقد بر مبنای فریب: شرط اساسی برای اعمال مجازات این است که عقد ازدواج بر اساس اطلاعات فریبنده انجام شده باشد.
# مجازات حبس تعزیری: مجازات تعیین‌شده برای فریب در ازدواج از سه ماه تا یک سال حبس تعزیری است.
# موارد فریب: شامل تحصیلات عالی، تمکن مالی، موقعیت اجتماعی، شغل و سمت خاص، و تجرد است؛ هر چند به این چند مورد محدود نمی‌شود و امثال آنها نیز مد نظر قرار می‌گیرد.
# الزام به تبعیت از قانون: نشان‌دهنده اهمیت صداقت و شفافیت در ازدواج و توافقات قراردادی است.


== نکات توضیحی و تفسیری دکترین ==
== رویه‌های قضایی ==
[[عنصر مادی]] این جرم، [[فعل مثبت مادی]] تدلیس است،<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=آثار برگزیده حقوقی (استقلال و پیوند حقوق مدنی و کیفری)|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=فکرسازان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1515704|صفحه=|نام۱=عبداله|نام خانوادگی۱=خدابخشی|چاپ=1}}</ref>بنابراین سکوت شخص آگاه از این صفت، مشمول حکم این ماده نخواهد بود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=رویه قضایی دادگاه های تجدیدنظر استان در امور کیفری (سرقت، خیانت و امانت، صدور چک بلا محل)|ترجمه=|جلد=|سال=1390|ناشر=جنگل|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=2700136|صفحه=|نام۱=محمدرضا|نام خانوادگی۱=زندی|چاپ=1}}</ref> [[عنصر معنوی]] این جرم، [[سوء نیت عام]] و «قصد فریب» به عنوان [[سو نیت خاص|سوء نیت خاص]] است، همچنین این جرم، [[جرم مقید|جرمی مقید]] است و درصورت عدم تحقق فریب، احکام این ماده مجری نخواهد بود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=رویه قضایی دادگاه های تجدیدنظر استان در امور کیفری (سرقت، خیانت و امانت، صدور چک بلا محل)|ترجمه=|جلد=|سال=1390|ناشر=جنگل|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=2700072|صفحه=|نام۱=محمدرضا|نام خانوادگی۱=زندی|چاپ=1}}</ref> مصادیق این ماده، [[جنبه تمثیلی]] دارد و هر عملی که موجب فریب گردد را شامل میشود <ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=رویه قضایی دادگاه های تجدیدنظر استان در امور کیفری (سرقت، خیانت و امانت، صدور چک بلا محل)|ترجمه=|جلد=|سال=1390|ناشر=جنگل|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=2700040|صفحه=|نام۱=محمدرضا|نام خانوادگی۱=زندی|چاپ=1}}</ref> و جنبه [[عرف|عرفی]] دارند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=آثار برگزیده حقوقی (استقلال و پیوند حقوق مدنی و کیفری)|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=فکرسازان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1515752|صفحه=|نام۱=عبداله|نام خانوادگی۱=خدابخشی|چاپ=1}}</ref> اگر طرف عقد، تحت عناوینی چون [[وکالت]]، [[وصایت]]، [[قیمومت]] یا [[ولایت]] طرف مقابل را فریب دهد، در شمول آن به دلیل آنکه به این افراد نیز طرف عقد گفته میشود، نباید تردید کرد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=آثار برگزیده حقوقی (استقلال و پیوند حقوق مدنی و کیفری)|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=فکرسازان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1515816|صفحه=|نام۱=عبداله|نام خانوادگی۱=خدابخشی|چاپ=1}}</ref>هم چنین اگر تدلیس از جانب هر دو طرف عقد باشد باز هم جرم محقق میشود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=آثار برگزیده حقوقی (استقلال و پیوند حقوق مدنی و کیفری)|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=فکرسازان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1515768|صفحه=|نام۱=عبداله|نام خانوادگی۱=خدابخشی|چاپ=1}}</ref>اما باید توجه داشت که تدلیس از جانب شخص ثالث، موضوع را از شمول ماده خارج میکند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=رویه قضایی دادگاه های تجدیدنظر استان در امور کیفری (سرقت، خیانت و امانت، صدور چک بلا محل)|ترجمه=|جلد=|سال=1390|ناشر=جنگل|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=2700104|صفحه=|نام۱=محمدرضا|نام خانوادگی۱=زندی|چاپ=1}}</ref>


[[اداره حقوقی قوه قضاییه]] در نظریه 7/4075-1364/8/7 بیان داشته است که: اگر زن باکره قبل از عقد ازدواج دوم ،طلاق اولش را از شوهرش مکتوم کند، مرتکب فریب در ازدواج شده است هرچند این عمل موجب کاهش [[مهریه]] نخواهد بود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=آثار برگزیده حقوقی (استقلال و پیوند حقوق مدنی و کیفری)|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=فکرسازان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1515864|صفحه=|نام۱=عبداله|نام خانوادگی۱=خدابخشی|چاپ=1}}</ref>
*به موجب [[دادنامه]] شماره ۱۲۲ مورخ ۷۵/۱/۲۵ صادره از شعبه دهم دادگاه عمومی قم به اتهام فریب در ازدواج، با توجه به اینکه [[متهم]] در جلسه دادگاه [[اقرار]] کرده‌ است که قبل از ازدواج با خانم دیگری، [[نکاح موقت|ازدواج موقت]] ۹۹ ساله داشته‌ است، اعتراض ایشان به دو ماه حبس تعزیری مورد قبول واقع نشده و رای صادره عیناً تأیید می‌گردد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=بررسی تطیبقی شرط بنایی در حقوق ایران و حقوق اسلام|ترجمه=|جلد=|سال=1391|ناشر=جنگل|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=3378776|صفحه=|نام۱=محسن|نام خانوادگی۱=واثقی|چاپ=1}}</ref>
* [[اداره حقوقی قوه قضاییه]] در [[نظریه مشورتی|نظریه]] شماره ۷/۴۰۷۵ مورخ ۱۳۶۴/۸/۷ بیان داشته‌است که: اگر زن باکره قبل از عقد ازدواج دوم، [[طلاق]] اولش را از شوهرش مکتوم کند، مرتکب فریب در ازدواج شده‌ است، هر چند این عمل موجب کاهش [[مهریه]] نخواهد بود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=آثار برگزیده حقوقی (استقلال و پیوند حقوق مدنی و کیفری)|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=فکرسازان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1515864|صفحه=|نام۱=عبداله|نام خانوادگی۱=خدابخشی|چاپ=1}}</ref>


هم چنین به موجب دادنامه به شماره 122-75/1/25 صادره از شعبه دهم دادگاه عمومی قم به اتهام فریب در ازدواج، با توجه به اینکه متهم درجلسه دادگاه [[اقرار]] کرده است که قبل از ازدواج با خانم دیگری، [[نکاح موقت|ازدواج موقت]] 99 ساله داشته است،اعتراض ایشان به 2 ماه حبس تعزیری مورد قبول واقع نشده و رای صادره عینا تایید میگردد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=بررسی تطیبقی شرط بنایی در حقوق ایران و حقوق اسلام|ترجمه=|جلد=|سال=1391|ناشر=جنگل|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=3378776|صفحه=|نام۱=محسن|نام خانوادگی۱=واثقی|چاپ=1}}</ref>
* [[نظریه شماره 7/99/2020 مورخ 1400/02/27 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره گستره شمول عبارت عقد ازدواج در ماده 467 قانون مجازات اسلامی|نظریه شماره ۷/۹۹/۲۰۲۰ مورخ ۱۴۰۰/۰۲/۲۷ اداره کل حقوقی قوه قضاییه دربارهٔ گستره شمول عبارت عقد ازدواج در ماده ۶۴۷ قانون مجازات اسلامی]]
== رویه های قضایی ==
* [[رای دادگاه درباره آگاهی بعدی زوجه از عدم تجرد زوج حین ازدواج با وی (دادنامه شماره ۹۳۰۹۹۷۰۲۲۳۴۰۱۱۴۹)]]
* [[رای دادگاه درباره اعتبار ازدواج موقت سابق در دوران نامزدی (دادنامه شماره ۹۳۰۹۹۷۰۲۲۱۴۰۱۳۵۳)]]
* [[رای دادگاه درباره باکره جلوه دادن خود از طریق ارائه گواهی پزشکی مجعول (دادنامه شماره ۹۳۰۹۹۷۰۲۲۲۲۰۰۸۳۲)]]
* [[رای دادگاه درباره تدلیس در ازدواج با ادعای مجرد بودن (دادنامه شماره ۹۲۰۹۹۷۰۲۲۲۱۰۰۳۸۴)]]
* [[رای دادگاه درباره مصداق تدلیس در ازدواج (دادنامه شماره ۹۳۰۹۹۷۰۲۲۱۴۰۰۳۸۱)]]


* [[نظریه شماره 7/99/2020 مورخ 1400/02/27 اداره کل حقوقی قوه قضاییه|نظریه شماره 7/99/2020 مورخ 1400/02/27 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره گستره شمول عبارت عقد ازدواج در ماده 467 قانون مجازات اسلامی]]
== پایان‌نامه و رساله‌های مرتبط ==
* [[بررسی قاعده غرور و تدلیس با رویکرد خانواده در رویه قضایی و حقوق ایران]]
 
== مقالات مرتبط ==
* [[تأثیر تدلیس در نکاح و آثار آن]]


== منابع ==
== منابع ==
{{پانویس}}
{{پانویس|۲}}
{{مواد قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)}}
{{مواد قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)}}
[[رده:جرایم بر ضد حقوق و تکالیف خانوادگی]]
[[رده:جرایم بر ضد حقوق و تکالیف خانوادگی]]
خط ۳۱: خط ۵۴:
[[رده:تدلیس در ازدواج]]
[[رده:تدلیس در ازدواج]]
[[رده:مواد قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)]]
[[رده:مواد قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)]]
{{ترتیب‌پیش‌فرض:ماده ۳۲۳۵}}

نسخهٔ کنونی تا ‏۲۲ ژوئن ۲۰۲۶، ساعت ۱۳:۰۲

ماده ۶۴۷ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات): چنانچه هر یک از زوجین قبل از عقد ازدواج طرف خود را به امور واهی از قبیل داشتن تحصیلات عالی، تمکن مالی، موقعیت اجتماعی، شغل و سمت خاص، تجرد و امثال آن فریب دهد و عقد بر مبنای هر یک از آنها واقع شود مرتکب به حبس تعزیری از سه ماه تا یک سال محکوم می‌گردد.

مواد مرتبط

توضیح واژگان

نکات تفسیری دکترین

منظور از عقد در ماده 647 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)، عقد تام و کامل است. بنابراین اگر زنی به دیگری وکالت بدهد که مردی را برای او تزویج کند و وکیل از شرایط معین شده تخلف کند، صحت عقد منوط به تنفیذ موکل است حال اگر طرف اصیل برای جلب رضایت موکل نزد او برود و او را فریب دهد باز هم مشمول ان ماده است. چون اگر چه این ماده تحقق فریب قبل از عقد را بیان کرده است و فریب مزبور نیز بعد از عقد محقق شده است اما عقد انجام شده هنوز کامل نیست و نیاز به اجازه دارد و فریب مزبور هم در حکم فریب قبل از عقد است.[۷]

نکات توضیحی

عنصر مادی جرم مذکور در ماده 647 قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) عبارت است از تدلیس در نکاح که به صورت فریب طرف مقابل از طریق توسل به امور واهی و خدعه آمیز صورت می گیرد. با این حال باید توجه داشت که توسل به امور واهی باید به گونه ای باشد که توسط فریبنده بوده و موجب اغفال طرف عقد شود و صرف وانمود کردن به داشتن صفات یا مزایایی خاص در فرد بدون آن که نوعا موجب فریب طرف مقابل گردد را نمی توان عنصر مادی تشکیل دهنده این جرم دانست. به عبارت دیگر فریب طرف مقابل باید مقرون به صحنه سازی و انجام یک سری عملیات خارجی باشد و صرف گفتن یک دروغ ساده را نمی توان از مصادیق فریب در ازدواج دانست. برخی از نویسندگان حقوقی نیز بر این عقیده هستند که در چنین مواردی که امر بی اساس بدون صحنه سازی و توسل به اعمال خدعه آمیز خارجی مبنای عقد قرار گرفته، تنها دارای ضمانت اجرای مدنی است که به موجب ماده 1128 قانون مدنی فسخ نکاح است. نکته دیگر این که ترک فعل نمی تواند عنصر مادی تشکیل دهنده این جرم باشد. از این رو صرف پنهان کردن عیبی بدون انجام دادن اعمالی که منجر به پوشیده شدن آن شود و یا صرف سکوت را نمی توان از مصادیق فریب در ازدواج دانست.عنصر معنوی این جرم نیز، سوء نیت عام به معنی قصد انجام عمل مجرمانه و سوء نیت خاص به معنی قصد فریب طرف مقابل است. این جرم از جمله جرائم عمدی است و لذا اگر مرتکب عمل، بدون قصد فریب طرف مقابل صفتی را به خود نسبت دهد، جرمی محقق نخواهد شد.[۸]

نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده ۶۴۷ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)

  1. فریب در ازدواج: یکی از طرفین با اطلاعات نادرست و واهی مانند تحصیلات، تمکن مالی یا تجرد طرف مقابل را فریب دهد.
  2. وقوع عقد بر مبنای فریب: شرط اساسی برای اعمال مجازات این است که عقد ازدواج بر اساس اطلاعات فریبنده انجام شده باشد.
  3. مجازات حبس تعزیری: مجازات تعیین‌شده برای فریب در ازدواج از سه ماه تا یک سال حبس تعزیری است.
  4. موارد فریب: شامل تحصیلات عالی، تمکن مالی، موقعیت اجتماعی، شغل و سمت خاص، و تجرد است؛ هر چند به این چند مورد محدود نمی‌شود و امثال آنها نیز مد نظر قرار می‌گیرد.
  5. الزام به تبعیت از قانون: نشان‌دهنده اهمیت صداقت و شفافیت در ازدواج و توافقات قراردادی است.

رویه‌های قضایی

  • به موجب دادنامه شماره ۱۲۲ مورخ ۷۵/۱/۲۵ صادره از شعبه دهم دادگاه عمومی قم به اتهام فریب در ازدواج، با توجه به اینکه متهم در جلسه دادگاه اقرار کرده‌ است که قبل از ازدواج با خانم دیگری، ازدواج موقت ۹۹ ساله داشته‌ است، اعتراض ایشان به دو ماه حبس تعزیری مورد قبول واقع نشده و رای صادره عیناً تأیید می‌گردد.[۹]
  • اداره حقوقی قوه قضاییه در نظریه شماره ۷/۴۰۷۵ مورخ ۱۳۶۴/۸/۷ بیان داشته‌است که: اگر زن باکره قبل از عقد ازدواج دوم، طلاق اولش را از شوهرش مکتوم کند، مرتکب فریب در ازدواج شده‌ است، هر چند این عمل موجب کاهش مهریه نخواهد بود.[۱۰]

پایان‌نامه و رساله‌های مرتبط

مقالات مرتبط

منابع

  1. ↑ محمدجعفر جعفری لنگرودی. مبسوط در ترمینولوژی حقوق (جلد سوم). چاپ 4. گنج دانش، 1388.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 333120
  2. ↑ محمدجعفر جعفری لنگرودی. دوره متوسط حقوق مدنی (حقوق خانواده). چاپ 4. گنج دانش، 1386.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6405580
  3. ↑ محمد امامی و کورش استوارسنگری. حقوق اداری جلد اول (سازمان‌های اداری کشور، استخدام کشوری با توجه به قانون مدیریت خدمات کشوری، مسئولیت مدنی). چاپ 15. میزان، 1391.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6321340
  4. ↑ رضا شکری و قادر سیروس. قانون مجازات اسلامی در نظم حقوق کنونی (دکترین و رویه کیفری ایران). چاپ 8. مهاجر، 1389.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 812236
  5. ↑ احسان داودیان. حقوق زندانی در ایران و اسناد بین‌المللی. چاپ 1. مجد، 1395.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6656592
  6. ↑ ماده 18 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
  7. ↑ عباس زراعت. شرح قانون مجازات اسلامی (جلد دوم) (بخش تعزیرات). چاپ 2. ققنوس، 1388.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 378964
  8. ↑ سیدمهدی حجتی و مجتبی باری. قانون مجازات اسلامی در نظم حقوقی کنونی. چاپ 1. دادستان و میثاق عدالت، 1389.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 1430192
  9. ↑ محسن واثقی. بررسی تطیبقی شرط بنایی در حقوق ایران و حقوق اسلام. چاپ 1. جنگل، 1391.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 3378776
  10. ↑ عبداله خدابخشی. آثار برگزیده حقوقی (استقلال و پیوند حقوق مدنی و کیفری). چاپ 1. فکرسازان، 1384.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 1515864


برگرفته از «https://wikihoghoogh.net/w/index.php?title=ماده_۶۴۷_قانون_مجازات_اسلامی_(تعزیرات)&oldid=519909»