ماده ۵۷۰ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات): تفاوت میان نسخهها
پرش به ناوبری
پرش به جستجو
بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| (۸ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''ماده ۵۷۰ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)''': هر یک از مقامات و مأمورین وابسته به نهادها و دستگاههای حکومتی که برخلاف | {{برای کتاب}}'''ماده ۵۷۰ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)''': هر یک از مقامات و مأمورین وابسته به نهادها و دستگاههای [[حکومت|حکومتی]] که برخلاف [[قانون]]، آزادی شخصی افراد [[ملت]] را سلب کند یا آنان را از [[حقوق مقرر در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران]] محروم نماید علاوه بر [[انفصال از خدمات دولتی|انفصال از خدمت]] و محرومیت یک تا پنج سال از [[شغل|مشاغل]] حکومتی به [[حبس]] از دو ماه تا سه سال محکوم خواهد شد. | ||
* {{زیتونی|[[ماده ۵۶۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)|مشاهده ماده قبلی]]}} | * {{زیتونی|[[ماده ۵۶۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)|مشاهده ماده قبلی]]}} | ||
* {{زیتونی|[[ماده ۵۷۱ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)|مشاهده ماده بعدی]]}} | * {{زیتونی|[[ماده ۵۷۱ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)|مشاهده ماده بعدی]]}} | ||
== مواد مرتبط == | |||
* [[ماده ۵۷۱ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)]] | |||
* [[ماده ۵۷۸ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)|ماده ۵۷۸ قانون مجازات اسلامی تعزیرات]] | |||
* [[اصل ۲۴ قانون اساسی]] | |||
* [[اصل ۳۲ قانون اساسی]] | |||
* [[اصل ۳۵ قانون اساسی]] | |||
* [[اصل ۳۸ قانون اساسی]] | |||
* [[اصل ۳۹ قانون اساسی]] | |||
* [[ماده ۷ قانون آیین دادرسی کیفری]] | |||
* [[ماده ۴۶ قانون آیین دادرسی کیفری]] | |||
* [[ماده ۴۸ قانون آیین دادرسی کیفری]] | |||
* [[ماده ۵۲ قانون آیین دادرسی کیفری|ماده ۵۲ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۴]] | |||
* [[ماده ۴ قانون مطبوعات مصوب ۱۳۶۴]] | |||
* [[ماده ۸۳ قانون مجازات عمومی مصوب ۱۳۰۴]] | |||
== توضیح واژگان == | == توضیح واژگان == | ||
* [[قانون]]: به ضابطهای کلی گفته میشود که بر افرادی منطبق و حکم همه آن افراد از آن ضابطه شناخته میشود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=تفکیک تقنین و اجرای تحلیل مرزهای صلاحیت تقنینی در روابط قوای مقننه و مجریه|ترجمه=|جلد=|سال=1391|ناشر=معاونت تدوین تنقیح و انتشار قوانین و مقررات|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4952532|صفحه=|نام۱=علی محمد|نام خانوادگی۱=فلاح زاده|چاپ=1}}</ref> | |||
* [[حکومت]]: یعنی مجموعه ساختارهای ابزاری [[دولت]] که عبارت از مقامات، [[سازمان|سازمان]]<nowiki/>ها، [[نهاد]]<nowiki/>ها و [[تشکیلات|تشکیلاتی]] است و به وسیله آن امور مربوط به [[حاکمیت]] اعمال میگردد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق اساسی و ساختارهای سیاسی|ترجمه=|جلد=|سال=1390|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6663764|صفحه=|نام۱=سیدمحمد|نام خانوادگی۱=هاشمی|چاپ=1}}</ref> | |||
منظور از «انفصال»، قطع شدن رابطه استخدامی و حالت اشتغال است. در [[انفصال دائم]]، مستخدم دیگر نمیتواند با وزارتخانه یا دستگاه اجرائی خود، رابطه استخدامی داشته باشد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=محشای قانون مجازات اسلامی|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=مجمع علمی و فرهنگی مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=672392|صفحه=|نام۱=ایرج|نام خانوادگی۱=گلدوزیان|چاپ=5}}</ref> | * [[ملت]]: یعنی جامعه ای که مبنای وحدت آن، زندگی در خاک مشترک با سابقه تاریخی مشترک است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=جستاری بر قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران|ترجمه=|جلد=|سال=1393|ناشر=شهر دانش|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=5180640|صفحه=|نام۱=محمد|نام خانوادگی۱=محمدی گرگانی|چاپ=1}}</ref> | ||
* [[حقوق مقرر در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران]]: منظور از «حقوق مقرر در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران»، فصل سوم [[قانون اساسی]]، تحت عنوان [[حقوق ملت]] است که شامل ۲۶ اصل ([[اصل ۱۹ قانون اساسی|اصل ۱۹]] تا [[اصل ۴۲ قانون اساسی|۴۲]]) میباشد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=محشای قانون مجازات اسلامی|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=مجمع علمی و فرهنگی مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=672372|صفحه=|نام۱=ایرج|نام خانوادگی۱=گلدوزیان|چاپ=5}}</ref> | |||
* [[انفصال از خدمات دولتی|انفصال از خدمت]]: منظور از «انفصال»، قطع شدن رابطه [[استخدام|استخدامی]] و حالت [[اشتغال]] است. در [[انفصال دائم]]، [[مستخدم دولت|مستخدم]] دیگر نمیتواند با [[وزارتخانه]] یا دستگاه اجرائی خود، رابطه استخدامی داشته باشد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=محشای قانون مجازات اسلامی|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=مجمع علمی و فرهنگی مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=672392|صفحه=|نام۱=ایرج|نام خانوادگی۱=گلدوزیان|چاپ=5}}</ref> | |||
* [[شغل]]: طبق تعریف [[قانون استخدام کشوری]] 1345، «شغل» عبارت است از مجموع وظایف و [[مسئولیت|مسئولیت]]<nowiki/>های مستمر و مرتبط و مشخصی که از طرف [[سازمان امور اداری و استخدامی کشور|سازمان امور اداری و استخدامی]] به عنوان کار واحد شناخته شده باشد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق اداری جلد اول (سازمان های اداری کشور، استخدام کشوری با توجه به قانون مدیریت خدمات کشوری، مسئولیت مدنی)|ترجمه=|جلد=|سال=1391|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6321340|صفحه=|نام۱=محمد|نام خانوادگی۱=امامی|نام۲=کورش|نام خانوادگی۲=استوارسنگری|چاپ=15}}</ref> | |||
* [[حبس]]: به معنای محدود کردن فرد از رفت و آمد و جلوگیری از [[تصرف|تصرفات]] او، آنگونه که خودش میخواهد، است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق زندانی در ایران و اسناد بین المللی|ترجمه=|جلد=|سال=1395|ناشر=مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6656592|صفحه=|نام۱=احسان|نام خانوادگی۱=داودیان|چاپ=1}}</ref> | |||
== پیشینه == | == پیشینه == | ||
سابقاً قانونگذار در [[ماده ۸۳ قانون مجازات عمومی مصوب ۱۳۰۴]]، سلب آزادیهای افراد ملت توسط | سابقاً [[مقنن|قانونگذار]] در [[ماده ۸۳ قانون مجازات عمومی مصوب ۱۳۰۴]]، سلب آزادیهای افراد ملت توسط [[وزیر|وزرا]]، اعضای پارلمان، [[صاحب منصب|صاحب منصبان]] و [[مأمور دولت|مامورین دولتی]] را [[جرم انگاری]] کرده بود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=قانون مجازات اسلامی در نظم حقوقی کنونی (همراه با فهرست تفصیلی عناوین مجرمانه)|ترجمه=|جلد=|سال=1389|ناشر=ققنوس|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=716748|صفحه=|نام۱=عباس|نام خانوادگی۱=زراعت|چاپ=4}}</ref> | ||
== نکات تفسیری دکترین ماده | == نکات تفسیری دکترین ماده ۵۷۰ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) == | ||
قانونگذار در | قانونگذار در '''ماده ۵۷۰ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)'''، سلب آزادیها و حقوق اساسی ملت از طرف [[مأمور دولت|مأموران دولتی]] را [[جرم]] دانسته است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق جزای اختصاصی (جرایم علیه تمامیت جسمانی- شخصیت معنوی- اموال و مالکیت- امنیت و آسایش عمومی) (علمی-کاربردی)|ترجمه=|جلد=|سال=1386|ناشر=دانشگاه تهران|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=428036|صفحه=|نام۱=ایرج|نام خانوادگی۱=گلدوزیان|چاپ=13}}</ref> واژهٔ «ملت» در این ماده، اعم از [[تابعیت|اتباع]] ایرانی و خارجی است، زیرا اتباع خارجی نیز از همهٔ [[حقوق مدنی]]، برخوردار هستند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق کیفری اختصاصی (جرایم علیه اشخاص- شخصیت معنوی)|ترجمه=|جلد=|سال=1389|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=535624|صفحه=|نام۱=حسین|نام خانوادگی۱=آقایی نیا|چاپ=4}}</ref> طبق '''ماده ۵۷۰ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)'''، [[مرتکب جرم|مرتکبین این جرم]]، کلیه مأموران وابسته به دستگاههای حکومتی هستند که با سوء استفاده از [[سمت]] خود مرتکب این جرم شدهاند؛ اعم از آنکه اختیار قانونی [[بازداشت]] یا حبس داشته باشند یا خیر.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق کیفری اختصاصی (جرایم علیه اشخاص- شخصیت معنوی)|ترجمه=|جلد=|سال=1389|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=535608|صفحه=|نام۱=حسین|نام خانوادگی۱=آقایی نیا|چاپ=4}}</ref> «مقامات و مأمورین وابسته به نهادها و دستگاههای حکومتی» در این ماده، شامل کلیه کسانی است که در طیف حکومت به معنای عام قرار گرفتهاند، اعم از [[قوای سه گانه|قوای سهگانه]]، [[سازمان دولتی|سازمانها]] و [[موسسه دولتی|موسسات دولتی]] یا [[موسسه وابسته به دولت|وابسته به دولت]]، [[شهرداری|شهرداری]]<nowiki/>ها، [[نهاد انقلابی|نهادهای انقلابی]]، [[نیروهای مسلح]] و …<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق کیفری اختصاصی (جرایم علیه اشخاص- شخصیت معنوی)|ترجمه=|جلد=|سال=1389|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=535596|صفحه=|نام۱=حسین|نام خانوادگی۱=آقایی نیا|چاپ=4}}</ref> | ||
== نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده | |||
[[عنصر مادی]] این جرم، شامل سلب آزادی تن است که عموماً به صورت [[فعل مثبت مادی|رفتار مثبت مادی]] ([[فعل]]) تحقق پیدا میکند، البته ارتکاب این جرم به صورت [[ترک فعل]] نیز در مواردی امکانپذیر است مانند آنکه مأموری به نحو غیرقانونی از آزاد کردن متهم اجتناب کند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق کیفری اختصاصی (جرایم علیه اشخاص- شخصیت معنوی)|ترجمه=|جلد=|سال=1389|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=535636|صفحه=|نام۱=حسین|نام خانوادگی۱=آقایی نیا|چاپ=4}}</ref> | |||
== نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده ۵۷۰ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) == | |||
{{هوش مصنوعی (ماده)}} | {{هوش مصنوعی (ماده)}} | ||
# سلب آزادی شخصی افراد ملت توسط مقامات و مأمورین حکومتی برخلاف قانون ممنوع است. | # سلب آزادی شخصی افراد ملت توسط مقامات و مأمورین حکومتی برخلاف قانون ممنوع است. | ||
# محروم کردن افراد از حقوق مقرر در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران غیرقانونی است. | # محروم کردن افراد از حقوق مقرر در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران غیرقانونی است. | ||
# مجازات این نوع تخلفات شامل انفصال از خدمت است. | # [[مجازات]] این نوع تخلفات شامل انفصال از خدمت است. | ||
# محرومیت از مشاغل حکومتی به مدت یک تا پنج سال بهعنوان مجازات اعمال میشود. | # محرومیت از مشاغل حکومتی به مدت یک تا پنج سال بهعنوان مجازات اعمال میشود. | ||
# مجازات حبس از دو ماه تا سه سال برای این تخلفات در نظر گرفته شده است. | # مجازات حبس از دو ماه تا سه سال برای این تخلفات در نظر گرفته شده است. | ||
== رویه های قضایی == | == رویه های قضایی == | ||
* [[اداره حقوقی قوه قضائیه]] در [[نظریه مشورتی|نظریه]] شمارهٔ ۷/۶۷۴ مورخ ۱۳۶۸/۲/۳۱ اظهار داشته انفصال از شغل، به معنای ممنوعیت از اشتغال در سازمان یا وزارتخانه مربوط است و منظور از انفصال از خدمات دولتی، ممنوعیت از اشتغال در کلیه سازمانها و موسسات دولتی است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=محشای قانون مجازات اسلامی|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=مجمع علمی و فرهنگی مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=672396|صفحه=|نام۱=ایرج|نام خانوادگی۱=گلدوزیان|چاپ=5}}</ref> | |||
* اداره حقوقی قوه قضائیه در نظریه شماره ۷/۲۴۱ مورخ ۱۳۷۹/۰۱/۱۸ بیان کرده اجرای حکم انفصال دائم در خصوص [[بازنشستگی|بازنشستگان]] به صورت قطع حقوق بازنشستگی، امکانپذیر است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=شرح قانون مجازات اسلامی (جلد اول) (بخش تعزیرات)|ترجمه=|جلد=|سال=1377|ناشر=فیض|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=391120|صفحه=|نام۱=عباس|نام خانوادگی۱=زراعت|چاپ=2}}</ref> | |||
* [[نظریه شماره 7/99/634 مورخ 1399/06/26 اداره کل حقوقی قوه قضاییه]] | * [[نظریه شماره 7/99/634 مورخ 1399/06/26 اداره کل حقوقی قوه قضاییه]] | ||
* [[نظریه شماره 7/1401/721 مورخ 1401/09/30 اداره کل حقوقی قوه قضاییه]] | * [[نظریه شماره 7/1401/721 مورخ 1401/09/30 اداره کل حقوقی قوه قضاییه]] | ||
* [[نظریه شماره 7/99/820 مورخ 1399/07/13 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره شمول ماموران شاغل در نیروهای مسلح تحت عنوان مقامات وابسته به نهادهای حکومتی]] | * [[نظریه شماره 7/99/820 مورخ 1399/07/13 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره شمول ماموران شاغل در نیروهای مسلح تحت عنوان مقامات وابسته به نهادهای حکومتی]] | ||
* [[نظریه شماره 7/1401/1214 مورخ 1402/03/26 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره نظارت بر ساخت و سازهای داخل روستایی]] | * [[نظریه شماره 7/1401/1214 مورخ 1402/03/26 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره نظارت بر ساخت و سازهای داخل روستایی]] | ||
* [[رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری درباره ابطال بخشنامه شماره ۲۰۰/۲۲۳۲۹ مورخ ۱۹/۹/۱۳۸۱ سازمان تحقیقات و آموزش کشاورزی وزارت جهاد کشاورزی]] | |||
* [[ | |||
== مقالات مرتبط == | == مقالات مرتبط == | ||
* [[الگوی احیای حقوق عامه با تحول در نظام هنجارها و ساختارهای قضایی]] | * [[الگوی احیای حقوق عامه با تحول در نظام هنجارها و ساختارهای قضایی]] | ||
* [[حقوق فرد تحت نظر در نظام حقوقی هند با نگاهی به حقوق ایران]] | * [[حقوق فرد تحت نظر در نظام حقوقی هند با نگاهی به حقوق ایران]] | ||
* [[نقض دادرسی عادلانه و ضمانت اجرا کیفری آن از منظر قانون ایین دادرسی کیفری 1392]] | * [[نقض دادرسی عادلانه و ضمانت اجرا کیفری آن از منظر قانون ایین دادرسی کیفری 1392|نقض دادرسی عادلانه و ضمانت اجرای کیفری آن از منظر قانون ایین دادرسی کیفری 1392]] | ||
* [[مطالعه تطبیقی نمودهای قاعده تحذیر در حقوق کیفری ایران ، سوریه و لبنان]] | * [[مطالعه تطبیقی نمودهای قاعده تحذیر در حقوق کیفری ایران ، سوریه و لبنان]] | ||
* [[جایگاه احترام به کرامت انسانی در ارتقای اقتدار قضایی]] | * [[جایگاه احترام به کرامت انسانی در ارتقای اقتدار قضایی]] | ||
* [[مبانی و تضمینات اصل قانونمندی دادرسی در نظام کیفری ایران و کنوانسیون اروپایی حقوق بشر]] | * [[مبانی و تضمینات اصل قانونمندی دادرسی در نظام کیفری ایران و کنوانسیون اروپایی حقوق بشر]] | ||
* [[واکاوی قانون جرم سیاسی در پرتو مواد 305 و 352 قانون آیین دادرسی کیفری و اصل 168 قانون اساسی]] | * [[واکاوی قانون جرم سیاسی در پرتو مواد 305 و 352 قانون آیین دادرسی کیفری و اصل 168 قانون اساسی]] | ||
* [[بررسی و مقایسه جرایم «بازداشت غیر قانونی» و«آدم ربایی» در حقوق جزای ایران]] | * [[بررسی و مقایسه جرایم «بازداشت غیر قانونی» و«آدم ربایی» در حقوق جزای ایران]] | ||
* [[حمایت کیفری از حقوق ملت]] | * [[حمایت کیفری از حقوق ملت]] | ||
* [[الزامات نهاد کشف جرم در رعایت اصل مشروعیت تحصیل دلیل ناظر بر اقرار]] | * [[الزامات نهاد کشف جرم در رعایت اصل مشروعیت تحصیل دلیل ناظر بر اقرار]] | ||
* [[ممنوعیت از خدمات عمومی مبتنی بر کارت ملی (بررسی فقهی، مبنایی، مفهومی با تأکید بر اصول اجرای احکام مدنی)]] | * [[ممنوعیت از خدمات عمومی مبتنی بر کارت ملی (بررسی فقهی، مبنایی، مفهومی با تأکید بر اصول اجرای احکام مدنی)]] | ||
* [[ | * [[سازوکارهای ناظر بر صیانت از قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران|ساز و کارهای ناظر بر صیانت از قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران]] | ||
* [[معناشناسی حق معنوی در گفتمان حقوقی اسلام و ایران]] | |||
*[[پیشگیری از تکرار جرم با حفظ کرامت انسانی بزهکار با نگاهی به آموزههای جرمشناختی]] | |||
* [[ضمانت اجرای کیفری نقض اصول قانون اساسی؛ مطالعۀ موردی نقض آزادیها و حقوق اساسی افراد]] | |||
* [[شیوههای جبران ضرر در نقض حریم خصوصی در حقوق ایران و کانادا]] | |||
* [[نقش امر به معروف و نهی از منکر در پیشگیری از جرائم مرتبط با شبکههای اجتماعی؛ مبانی، منابع، فرصتها و چالشها]] | |||
* [[امکان سنجی استناد به ادلّه غیر قانونی برای اثبات جرم در فقه و حقوق موضوعه ایران]] | |||
== منابع == | == منابع == | ||
{{پانویس|۲}} | {{پانویس|۲}} | ||
نسخهٔ کنونی تا ۲۱ ژانویهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۱:۱۹
ماده ۵۷۰ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات): هر یک از مقامات و مأمورین وابسته به نهادها و دستگاههای حکومتی که برخلاف قانون، آزادی شخصی افراد ملت را سلب کند یا آنان را از حقوق مقرر در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران محروم نماید علاوه بر انفصال از خدمت و محرومیت یک تا پنج سال از مشاغل حکومتی به حبس از دو ماه تا سه سال محکوم خواهد شد.
مواد مرتبط
- ماده ۵۷۱ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)
- ماده ۵۷۸ قانون مجازات اسلامی تعزیرات
- اصل ۲۴ قانون اساسی
- اصل ۳۲ قانون اساسی
- اصل ۳۵ قانون اساسی
- اصل ۳۸ قانون اساسی
- اصل ۳۹ قانون اساسی
- ماده ۷ قانون آیین دادرسی کیفری
- ماده ۴۶ قانون آیین دادرسی کیفری
- ماده ۴۸ قانون آیین دادرسی کیفری
- ماده ۵۲ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۴
- ماده ۴ قانون مطبوعات مصوب ۱۳۶۴
- ماده ۸۳ قانون مجازات عمومی مصوب ۱۳۰۴
توضیح واژگان
- قانون: به ضابطهای کلی گفته میشود که بر افرادی منطبق و حکم همه آن افراد از آن ضابطه شناخته میشود.[۱]
- حکومت: یعنی مجموعه ساختارهای ابزاری دولت که عبارت از مقامات، سازمانها، نهادها و تشکیلاتی است و به وسیله آن امور مربوط به حاکمیت اعمال میگردد.[۲]
- حقوق مقرر در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران: منظور از «حقوق مقرر در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران»، فصل سوم قانون اساسی، تحت عنوان حقوق ملت است که شامل ۲۶ اصل (اصل ۱۹ تا ۴۲) میباشد.[۴]
- انفصال از خدمت: منظور از «انفصال»، قطع شدن رابطه استخدامی و حالت اشتغال است. در انفصال دائم، مستخدم دیگر نمیتواند با وزارتخانه یا دستگاه اجرائی خود، رابطه استخدامی داشته باشد.[۵]
- شغل: طبق تعریف قانون استخدام کشوری 1345، «شغل» عبارت است از مجموع وظایف و مسئولیتهای مستمر و مرتبط و مشخصی که از طرف سازمان امور اداری و استخدامی به عنوان کار واحد شناخته شده باشد.[۶]
- حبس: به معنای محدود کردن فرد از رفت و آمد و جلوگیری از تصرفات او، آنگونه که خودش میخواهد، است.[۷]
پیشینه
سابقاً قانونگذار در ماده ۸۳ قانون مجازات عمومی مصوب ۱۳۰۴، سلب آزادیهای افراد ملت توسط وزرا، اعضای پارلمان، صاحب منصبان و مامورین دولتی را جرم انگاری کرده بود.[۸]
نکات تفسیری دکترین ماده ۵۷۰ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)
قانونگذار در ماده ۵۷۰ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)، سلب آزادیها و حقوق اساسی ملت از طرف مأموران دولتی را جرم دانسته است.[۹] واژهٔ «ملت» در این ماده، اعم از اتباع ایرانی و خارجی است، زیرا اتباع خارجی نیز از همهٔ حقوق مدنی، برخوردار هستند.[۱۰] طبق ماده ۵۷۰ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)، مرتکبین این جرم، کلیه مأموران وابسته به دستگاههای حکومتی هستند که با سوء استفاده از سمت خود مرتکب این جرم شدهاند؛ اعم از آنکه اختیار قانونی بازداشت یا حبس داشته باشند یا خیر.[۱۱] «مقامات و مأمورین وابسته به نهادها و دستگاههای حکومتی» در این ماده، شامل کلیه کسانی است که در طیف حکومت به معنای عام قرار گرفتهاند، اعم از قوای سهگانه، سازمانها و موسسات دولتی یا وابسته به دولت، شهرداریها، نهادهای انقلابی، نیروهای مسلح و …[۱۲]
عنصر مادی این جرم، شامل سلب آزادی تن است که عموماً به صورت رفتار مثبت مادی (فعل) تحقق پیدا میکند، البته ارتکاب این جرم به صورت ترک فعل نیز در مواردی امکانپذیر است مانند آنکه مأموری به نحو غیرقانونی از آزاد کردن متهم اجتناب کند.[۱۳]
نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده ۵۷۰ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)
 | محتوای مندرج در این قسمت توسط هوش مصنوعی تولید شده است. |
- سلب آزادی شخصی افراد ملت توسط مقامات و مأمورین حکومتی برخلاف قانون ممنوع است.
- محروم کردن افراد از حقوق مقرر در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران غیرقانونی است.
- مجازات این نوع تخلفات شامل انفصال از خدمت است.
- محرومیت از مشاغل حکومتی به مدت یک تا پنج سال بهعنوان مجازات اعمال میشود.
- مجازات حبس از دو ماه تا سه سال برای این تخلفات در نظر گرفته شده است.
رویه های قضایی
- اداره حقوقی قوه قضائیه در نظریه شمارهٔ ۷/۶۷۴ مورخ ۱۳۶۸/۲/۳۱ اظهار داشته انفصال از شغل، به معنای ممنوعیت از اشتغال در سازمان یا وزارتخانه مربوط است و منظور از انفصال از خدمات دولتی، ممنوعیت از اشتغال در کلیه سازمانها و موسسات دولتی است.[۱۴]
- اداره حقوقی قوه قضائیه در نظریه شماره ۷/۲۴۱ مورخ ۱۳۷۹/۰۱/۱۸ بیان کرده اجرای حکم انفصال دائم در خصوص بازنشستگان به صورت قطع حقوق بازنشستگی، امکانپذیر است.[۱۵]
- نظریه شماره 7/99/634 مورخ 1399/06/26 اداره کل حقوقی قوه قضاییه
- نظریه شماره 7/1401/721 مورخ 1401/09/30 اداره کل حقوقی قوه قضاییه
- نظریه شماره 7/99/820 مورخ 1399/07/13 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره شمول ماموران شاغل در نیروهای مسلح تحت عنوان مقامات وابسته به نهادهای حکومتی
- نظریه شماره 7/1401/1214 مورخ 1402/03/26 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره نظارت بر ساخت و سازهای داخل روستایی
- رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری درباره ابطال بخشنامه شماره ۲۰۰/۲۲۳۲۹ مورخ ۱۹/۹/۱۳۸۱ سازمان تحقیقات و آموزش کشاورزی وزارت جهاد کشاورزی
مقالات مرتبط
- الگوی احیای حقوق عامه با تحول در نظام هنجارها و ساختارهای قضایی
- حقوق فرد تحت نظر در نظام حقوقی هند با نگاهی به حقوق ایران
- نقض دادرسی عادلانه و ضمانت اجرای کیفری آن از منظر قانون ایین دادرسی کیفری 1392
- مطالعه تطبیقی نمودهای قاعده تحذیر در حقوق کیفری ایران ، سوریه و لبنان
- جایگاه احترام به کرامت انسانی در ارتقای اقتدار قضایی
- مبانی و تضمینات اصل قانونمندی دادرسی در نظام کیفری ایران و کنوانسیون اروپایی حقوق بشر
- واکاوی قانون جرم سیاسی در پرتو مواد 305 و 352 قانون آیین دادرسی کیفری و اصل 168 قانون اساسی
- بررسی و مقایسه جرایم «بازداشت غیر قانونی» و«آدم ربایی» در حقوق جزای ایران
- حمایت کیفری از حقوق ملت
- الزامات نهاد کشف جرم در رعایت اصل مشروعیت تحصیل دلیل ناظر بر اقرار
- ممنوعیت از خدمات عمومی مبتنی بر کارت ملی (بررسی فقهی، مبنایی، مفهومی با تأکید بر اصول اجرای احکام مدنی)
- ساز و کارهای ناظر بر صیانت از قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران
- معناشناسی حق معنوی در گفتمان حقوقی اسلام و ایران
- پیشگیری از تکرار جرم با حفظ کرامت انسانی بزهکار با نگاهی به آموزههای جرمشناختی
- ضمانت اجرای کیفری نقض اصول قانون اساسی؛ مطالعۀ موردی نقض آزادیها و حقوق اساسی افراد
- شیوههای جبران ضرر در نقض حریم خصوصی در حقوق ایران و کانادا
- نقش امر به معروف و نهی از منکر در پیشگیری از جرائم مرتبط با شبکههای اجتماعی؛ مبانی، منابع، فرصتها و چالشها
- امکان سنجی استناد به ادلّه غیر قانونی برای اثبات جرم در فقه و حقوق موضوعه ایران
منابع
- ↑ علی محمد فلاح زاده. تفکیک تقنین و اجرای تحلیل مرزهای صلاحیت تقنینی در روابط قوای مقننه و مجریه. چاپ 1. معاونت تدوین تنقیح و انتشار قوانین و مقررات، 1391. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4952532
- ↑ سیدمحمد هاشمی. حقوق اساسی و ساختارهای سیاسی. چاپ 1. میزان، 1390. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6663764
- ↑ محمد محمدی گرگانی. جستاری بر قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران. چاپ 1. شهر دانش، 1393. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 5180640
- ↑ ایرج گلدوزیان. محشای قانون مجازات اسلامی. چاپ 5. مجمع علمی و فرهنگی مجد، 1384. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 672372
- ↑ ایرج گلدوزیان. محشای قانون مجازات اسلامی. چاپ 5. مجمع علمی و فرهنگی مجد، 1384. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 672392
- ↑ محمد امامی و کورش استوارسنگری. حقوق اداری جلد اول (سازمان های اداری کشور، استخدام کشوری با توجه به قانون مدیریت خدمات کشوری، مسئولیت مدنی). چاپ 15. میزان، 1391. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6321340
- ↑ احسان داودیان. حقوق زندانی در ایران و اسناد بین المللی. چاپ 1. مجد، 1395. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6656592
- ↑ عباس زراعت. قانون مجازات اسلامی در نظم حقوقی کنونی (همراه با فهرست تفصیلی عناوین مجرمانه). چاپ 4. ققنوس، 1389. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 716748
- ↑ ایرج گلدوزیان. حقوق جزای اختصاصی (جرایم علیه تمامیت جسمانی- شخصیت معنوی- اموال و مالکیت- امنیت و آسایش عمومی) (علمی-کاربردی). چاپ 13. دانشگاه تهران، 1386. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 428036
- ↑ حسین آقایی نیا. حقوق کیفری اختصاصی (جرایم علیه اشخاص- شخصیت معنوی). چاپ 4. میزان، 1389. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 535624
- ↑ حسین آقایی نیا. حقوق کیفری اختصاصی (جرایم علیه اشخاص- شخصیت معنوی). چاپ 4. میزان، 1389. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 535608
- ↑ حسین آقایی نیا. حقوق کیفری اختصاصی (جرایم علیه اشخاص- شخصیت معنوی). چاپ 4. میزان، 1389. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 535596
- ↑ حسین آقایی نیا. حقوق کیفری اختصاصی (جرایم علیه اشخاص- شخصیت معنوی). چاپ 4. میزان، 1389. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 535636
- ↑ ایرج گلدوزیان. محشای قانون مجازات اسلامی. چاپ 5. مجمع علمی و فرهنگی مجد، 1384. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 672396
- ↑ عباس زراعت. شرح قانون مجازات اسلامی (جلد اول) (بخش تعزیرات). چاپ 2. فیض، 1377. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 391120