ماده ۷۳ قانون مجازات اسلامی: تفاوت میان نسخهها
پرش به ناوبری
پرش به جستجو
جز (Wikihagh admin صفحهٔ ماده 73 قانون مجازات اسلامی را به ماده ۷۳ قانون مجازات اسلامی منتقل کرد: فارسی سازی نویسه ها) |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۲۶ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۱۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
در جرایم عمدی | {{برای کتاب}} '''ماده ۷۳ قانون مجازات اسلامی''': در [[جرم عمدی|جرایم عمدی]] که [[مجازات]] قانونی آنها بیش از یک سال [[حبس]] است در صورت [[تخفیف مجازات]] به کمتر از یک سال، دادگاه نمی تواند به [[مجازات جایگزین حبس]] حکم نماید. | ||
*{{زیتونی|[[ماده ۷۲ قانون مجازات اسلامی|مشاهده ماده قبلی]]}} | |||
*{{زیتونی|[[ماده ۷۴ قانون مجازات اسلامی|مشاهده ماده بعدی]]}} | |||
== مواد مرتبط == | |||
* [[ماده ۷۴ قانون مجازات اسلامی]] | |||
* [[ماده ۶۴ قانون مجازات اسلامی|ماده 64 قانون مجازات اسلامی]] | |||
* [[ماده ۷۲ قانون مجازات اسلامی|ماده 72 قانون مجازات اسلامی]] | |||
* [[ماده ۸۹ قانون مجازات اسلامی|ماده 89 قانون مجازات اسلامی]] | |||
== توضیح واژگان == | |||
* [[ماده ۷۴ قانون مجازات اسلامی|جرایم عمدی]]: جرم عمدی، به جرمی اطلاق میگردد که مجرم از روی قصد و اراده، فعل یا ترک فعلی را مرتکب میشود که به موجب قانون ممنوع است و قابلیت مجازات را دارد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=ترمینولوژی حقوق نوین (جلد دوم)|ترجمه=|جلد=|سال=1392|ناشر=کیان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6405156|صفحه=|نام۱=منصور|نام خانوادگی۱=اباذری فومشی|چاپ=1}}</ref> | |||
* [[ماده ۶۴ قانون مجازات اسلامی|مجازات]][[ماده ۶۴ قانون مجازات اسلامی|:]] مجازات در لغت به معنی جزا دادن، پاداش و [[کیفر]] آمده است. در اصطلاح حقوقی، آزاری است که [[قاضی]] به علت ارتکاب [[جرم]] به نشانه نفرت جامعه از عمل مجرمانه و مرتکب آن برای شخص [[مقصر]]، مطابق [[قانون]] تعیین میکند. همچنین مجازات ضامن اجراء [[قاعده|قواعد]] مربوط به [[نظم عمومی]] است و با سایر ضمانت اجراها متمایز است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=تحولات کیفرشناسی در قانون جزایی ایران|ترجمه=|جلد=|سال=1397|ناشر=فصلنامه قانونیار شماره 6 تابستان 1397|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6656432|صفحه=|نام۱=مهدی|نام خانوادگی۱=شهرکی|چاپ=}}</ref> | |||
* [[حبس]]: حبس در لغت به معنای منع کردن و [[زندانی]] کردن است. در اصطلاح به معنی محدود کردن فرد از رفت و آمد و جلوگیری از تصرفات او، آنگونه که خودش میخواهد، است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق زندانی در ایران و اسناد بین المللی|ترجمه=|جلد=|سال=1395|ناشر=مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6656592|صفحه=|نام۱=احسان|نام خانوادگی۱=داودیان|چاپ=1}}</ref> | |||
* [[تخفیف مجازات]]: تخفیف مجازات به معنای تقلیل کیفر به کمتر از حداقل و یا [[تبدیل مجازات|تبدیل]] آن به مجازات خفیف تر است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=بایسته های حقوق جزای عمومی (جلد اول دوم سوم)|ترجمه=|جلد=|سال=1389|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=616824|صفحه=|نام۱=ایرج|نام خانوادگی۱=گلدوزیان|چاپ=20}}</ref> | |||
* [[مجازات جایگزین حبس]]: منظور از «مجازات های جایگزین حبس»، مجازات های خفیف و یا گاهی [[اقدامات تأمینی و تربیتی|اقدامات تأمینی]] هستند که با احراز شرایطی میتوانند جایگزین مجازات [[زندان]] شوند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=نکته ها در قانون آیین دادرسی کیفری|ترجمه=|جلد=|سال=1393|ناشر=موسسه مطالعات و پژوهش های حقوقی شهر دانش|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4710664|صفحه=|نام۱=علی|نام خانوادگی۱=خالقی|چاپ=1}}</ref> | |||
== پیشینه == | |||
این ماده، در قوانین سابق دارای پیشینه نیست.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=شرح قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 با رویکرد کاربردی (چاپ چهارم)|ترجمه=|جلد=|سال=1392|ناشر=جنگل|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6273368|صفحه=|نام۱=محمد|نام خانوادگی۱=مصدق|چاپ=4}}</ref> | |||
== نکات تفسیری دکترین ماده 73 قانون مجازات اسلامی == | |||
طبق این ماده، دادگاه ها میتوانند مجازات تخفیف داده شده را به مجازات جایگزین حبس تبدیل نمایند؛ مگر آنکه مجازات قانونی جرم ارتکابی بیش از یک سال بوده و با قواعد تخفیف مجازات، به کمتر از یک سال کاهش یافته باشد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=قانون مجازات اسلامی در نظم حقوقی کنونی (جلد اول) حقوق جزای عمومی|ترجمه=|جلد=|سال=1393|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4963764|صفحه=|نام۱=محمدابراهیم|نام خانوادگی۱=شمس ناتری|نام۲=حمیدرضا|نام خانوادگی۲=کلانتری|نام۳=زینب|نام خانوادگی۳=ریاضت|نام۴=ابراهیم|نام خانوادگی۴=زارع|چاپ=2}}</ref> فلذا در مواردی امکان جمع مجازات های جایگزین با مقررات تخفیف مجازات وجود دارد و در مواردی نیز ممکن نیست.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=درآمدی بر حقوق جزای عمومی (واکنش در برابر جرم)|ترجمه=|جلد=|سال=1392|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4937760|صفحه=|نام۱=غلامحسین|نام خانوادگی۱=الهام|نام۲=محسن|نام خانوادگی۲=برهانی|چاپ=1}}</ref> | |||
طبق این ماده، میتوان بیان کرد که یکی از موارد ممنوعیت صدور مجازات های جایگزین حبس عبارت است از ارتکاب جرائم عمدی با مجازات قانونی بیشتر از یک سال.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=شرح قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 با رویکرد کاربردی (چاپ چهارم)|ترجمه=|جلد=|سال=1392|ناشر=جنگل|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6273364|صفحه=|نام۱=محمد|نام خانوادگی۱=مصدق|چاپ=4}}</ref> | |||
== نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده 73 قانون مجازات اسلامی == | |||
{{هوش مصنوعی (ماده)}} | |||
# در جرایم عمدی با مجازات قانونی بیش از یک سال حبس، تخفیف مجازات به کمتر از یک سال ممکن است. | |||
# حتی با تخفیف مجازات به کمتر از یک سال، دادگاه مجاز به صدور مجازات جایگزین حبس نیست. | |||
# تمرکز بر روی جرایم عمدی است که مجازات قانونی آنها بیش از یک سال حبس تعیین شده. | |||
== رویه های قضایی == | |||
* [[نظریه شماره 7/1400/758 مورخ 1400/07/14 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره مجازات جایگزین حبس در حبس کمتر از نود و یک روز]] | |||
* [[نظریه شماره 7/99/876 مورخ 1399/07/30 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره صدور حکم به مجازات جایگزین حبس در فرض محکومیت به حبس درجه ۸]] | |||
* [[نظریه شماره ۷/۱۴۰۲/۱۱۴۱ مورخ ۱۴۰۳/۰۱/۲۷ اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره قابلیت تبدیل حبس بالا یکسال]] | |||
== مقالات مرتبط == | |||
* [[شرایط و ضوابط حقوقی اجرای قرار نظارت قضایی در کنار قرارهای تأمین کیفری]] | |||
* [[ارزیابی تطبیقی مجازات «حبس» در حقوق کیفری مدرن و فقه امامیه]] | |||
== منابع == | |||
{{پانویس}} | |||
{{مواد قانون مجازات اسلامی}} | |||
[[رده:مجازات های جایگزین حبس]] | |||
[[رده:موارد ممنوعیت مجازات های جایگزین حبس]] | |||
[[رده:مواد قانون مجازات اسلامی]] | |||
[[رده:کلیات]] | |||
[[رده:مجازاتهای جایگزین حبس]] | |||
{{DEFAULTSORT:ماده 0365}} | |||
نسخهٔ کنونی تا ۲۰ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۲۱:۵۲
ماده ۷۳ قانون مجازات اسلامی: در جرایم عمدی که مجازات قانونی آنها بیش از یک سال حبس است در صورت تخفیف مجازات به کمتر از یک سال، دادگاه نمی تواند به مجازات جایگزین حبس حکم نماید.
مواد مرتبط
- ماده ۷۴ قانون مجازات اسلامی
- ماده 64 قانون مجازات اسلامی
- ماده 72 قانون مجازات اسلامی
- ماده 89 قانون مجازات اسلامی
توضیح واژگان
- جرایم عمدی: جرم عمدی، به جرمی اطلاق میگردد که مجرم از روی قصد و اراده، فعل یا ترک فعلی را مرتکب میشود که به موجب قانون ممنوع است و قابلیت مجازات را دارد.[۱]
- مجازات: مجازات در لغت به معنی جزا دادن، پاداش و کیفر آمده است. در اصطلاح حقوقی، آزاری است که قاضی به علت ارتکاب جرم به نشانه نفرت جامعه از عمل مجرمانه و مرتکب آن برای شخص مقصر، مطابق قانون تعیین میکند. همچنین مجازات ضامن اجراء قواعد مربوط به نظم عمومی است و با سایر ضمانت اجراها متمایز است.[۲]
- حبس: حبس در لغت به معنای منع کردن و زندانی کردن است. در اصطلاح به معنی محدود کردن فرد از رفت و آمد و جلوگیری از تصرفات او، آنگونه که خودش میخواهد، است.[۳]
- تخفیف مجازات: تخفیف مجازات به معنای تقلیل کیفر به کمتر از حداقل و یا تبدیل آن به مجازات خفیف تر است.[۴]
- مجازات جایگزین حبس: منظور از «مجازات های جایگزین حبس»، مجازات های خفیف و یا گاهی اقدامات تأمینی هستند که با احراز شرایطی میتوانند جایگزین مجازات زندان شوند.[۵]
پیشینه
این ماده، در قوانین سابق دارای پیشینه نیست.[۶]
نکات تفسیری دکترین ماده 73 قانون مجازات اسلامی
طبق این ماده، دادگاه ها میتوانند مجازات تخفیف داده شده را به مجازات جایگزین حبس تبدیل نمایند؛ مگر آنکه مجازات قانونی جرم ارتکابی بیش از یک سال بوده و با قواعد تخفیف مجازات، به کمتر از یک سال کاهش یافته باشد.[۷] فلذا در مواردی امکان جمع مجازات های جایگزین با مقررات تخفیف مجازات وجود دارد و در مواردی نیز ممکن نیست.[۸]
طبق این ماده، میتوان بیان کرد که یکی از موارد ممنوعیت صدور مجازات های جایگزین حبس عبارت است از ارتکاب جرائم عمدی با مجازات قانونی بیشتر از یک سال.[۹]
نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده 73 قانون مجازات اسلامی
محتوای مندرج در این قسمت توسط هوش مصنوعی تولید شده است. |
- در جرایم عمدی با مجازات قانونی بیش از یک سال حبس، تخفیف مجازات به کمتر از یک سال ممکن است.
- حتی با تخفیف مجازات به کمتر از یک سال، دادگاه مجاز به صدور مجازات جایگزین حبس نیست.
- تمرکز بر روی جرایم عمدی است که مجازات قانونی آنها بیش از یک سال حبس تعیین شده.
رویه های قضایی
- نظریه شماره 7/1400/758 مورخ 1400/07/14 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره مجازات جایگزین حبس در حبس کمتر از نود و یک روز
- نظریه شماره 7/99/876 مورخ 1399/07/30 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره صدور حکم به مجازات جایگزین حبس در فرض محکومیت به حبس درجه ۸
- نظریه شماره ۷/۱۴۰۲/۱۱۴۱ مورخ ۱۴۰۳/۰۱/۲۷ اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره قابلیت تبدیل حبس بالا یکسال
مقالات مرتبط
منابع
- ↑ منصور اباذری فومشی. ترمینولوژی حقوق نوین (جلد دوم). چاپ 1. کیان، 1392. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6405156
- ↑ مهدی شهرکی. تحولات کیفرشناسی در قانون جزایی ایران. فصلنامه قانونیار شماره 6 تابستان 1397، 1397. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6656432
- ↑ احسان داودیان. حقوق زندانی در ایران و اسناد بین المللی. چاپ 1. مجد، 1395. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6656592
- ↑ ایرج گلدوزیان. بایسته های حقوق جزای عمومی (جلد اول دوم سوم). چاپ 20. میزان، 1389. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 616824
- ↑ علی خالقی. نکته ها در قانون آیین دادرسی کیفری. چاپ 1. موسسه مطالعات و پژوهش های حقوقی شهر دانش، 1393. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4710664
- ↑ محمد مصدق. شرح قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 با رویکرد کاربردی (چاپ چهارم). چاپ 4. جنگل، 1392. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6273368
- ↑ محمدابراهیم شمس ناتری، حمیدرضا کلانتری، زینب ریاضت و ابراهیم زارع. قانون مجازات اسلامی در نظم حقوقی کنونی (جلد اول) حقوق جزای عمومی. چاپ 2. میزان، 1393. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4963764
- ↑ غلامحسین الهام و محسن برهانی. درآمدی بر حقوق جزای عمومی (واکنش در برابر جرم). چاپ 1. میزان، 1392. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4937760
- ↑ محمد مصدق. شرح قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 با رویکرد کاربردی (چاپ چهارم). چاپ 4. جنگل، 1392. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6273364