ماده ۱۴۷ قانون مجازات اسلامی: تفاوت میان نسخهها
پرش به ناوبری
پرش به جستجو
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۵ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۷: | خط ۷: | ||
* [[ماده ۸۹ قانون مجازات اسلامی|ماده 89 قانون مجازات اسلامی]] | * [[ماده ۸۹ قانون مجازات اسلامی|ماده 89 قانون مجازات اسلامی]] | ||
== توضیح واژگان == | == توضیح واژگان == | ||
بلوغ، طبق [[ماده ۱۲۱۰ قانون مدنی|ماده 1210 قانون مدنی]]، در پسر 15 سال تمام قمری و در دختر 9 سال تمام قمری است که برای احراز [[مسئولیت کیفری]]، رسیدن به بلوغ در زمان ارتکاب جرم، مناط اعتبار است و نه در هنگام رسیدگی.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق کیفری اختصاصی (جلد اول) (جرایم علیه اشخاص)|ترجمه=|جلد=|سال=1392|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4014548|صفحه=|نام۱=حسین|نام خانوادگی۱=میرمحمدصادقی|چاپ=11}}</ref> | |||
* بلوغ، طبق [[ماده ۱۲۱۰ قانون مدنی|ماده 1210 قانون مدنی]]، در پسر 15 سال تمام قمری و در دختر 9 سال تمام قمری است که برای احراز [[مسئولیت کیفری]]، رسیدن به بلوغ در زمان ارتکاب جرم، مناط اعتبار است و نه در هنگام رسیدگی.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق کیفری اختصاصی (جلد اول) (جرایم علیه اشخاص)|ترجمه=|جلد=|سال=1392|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4014548|صفحه=|نام۱=حسین|نام خانوادگی۱=میرمحمدصادقی|چاپ=11}}</ref> | |||
== پیشینه == | == پیشینه == | ||
در قانون مجازات سابق، سن بلوغ مشخص نبود و به ذکر تبصره یک [[ماده ۴۹ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۷۰|ماده ۴۹]] اکتفا شده بود و با توجه به [[ماده ۱۲۱۰ قانون مدنی]]، معیار سن بلوغ مشخص میشد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=قانون مجازات اسلامی در نظم حقوقی کنونی (جلد اول) حقوق جزای عمومی|ترجمه=|جلد=|سال=1393|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=5046296|صفحه=|نام۱=محمدابراهیم|نام خانوادگی۱=شمس ناتری|نام۲=حمیدرضا|نام خانوادگی۲=کلانتری|نام۳=زینب|نام خانوادگی۳=ریاضت|نام۴=ابراهیم|نام خانوادگی۴=زارع|چاپ=2}}</ref>این درحالی است که در قانون سابق، برخلاف اصول حاکم بر [[مسئولیت کیفری]] و مجازات، در مواردی برای ارتکاب [[حدود|جرم حدی]] توسط [[صغر|نابالغ]]، [[تعزیر|مجازات تعزیری]] پیشبینی شده بود، اما در قانون جدید در هیچ موردی برای افراد نابالغ، تعزیر معین نشدهاست و نابالغ مشمول [[اقدامات تأمینی و تربیتی|اقدام تأمینی و تربیتی]] میگردد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=قانون مجازات اسلامی در نظم حقوقی کنونی (جلد اول) حقوق جزای عمومی|ترجمه=|جلد=|سال=1393|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=5046436|صفحه=|نام۱=محمدابراهیم|نام خانوادگی۱=شمس ناتری|نام۲=حمیدرضا|نام خانوادگی۲=کلانتری|نام۳=زینب|نام خانوادگی۳=ریاضت|نام۴=ابراهیم|نام خانوادگی۴=زارع|چاپ=2}}</ref> | در قانون مجازات سابق، سن بلوغ مشخص نبود و به ذکر تبصره یک [[ماده ۴۹ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۷۰|ماده ۴۹]] اکتفا شده بود و با توجه به [[ماده ۱۲۱۰ قانون مدنی]]، معیار سن بلوغ مشخص میشد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=قانون مجازات اسلامی در نظم حقوقی کنونی (جلد اول) حقوق جزای عمومی|ترجمه=|جلد=|سال=1393|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=5046296|صفحه=|نام۱=محمدابراهیم|نام خانوادگی۱=شمس ناتری|نام۲=حمیدرضا|نام خانوادگی۲=کلانتری|نام۳=زینب|نام خانوادگی۳=ریاضت|نام۴=ابراهیم|نام خانوادگی۴=زارع|چاپ=2}}</ref>این درحالی است که در قانون سابق، برخلاف اصول حاکم بر [[مسئولیت کیفری]] و مجازات، در مواردی برای ارتکاب [[حدود|جرم حدی]] توسط [[صغر|نابالغ]]، [[تعزیر|مجازات تعزیری]] پیشبینی شده بود، اما در قانون جدید در هیچ موردی برای افراد نابالغ، تعزیر معین نشدهاست و نابالغ مشمول [[اقدامات تأمینی و تربیتی|اقدام تأمینی و تربیتی]] میگردد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=قانون مجازات اسلامی در نظم حقوقی کنونی (جلد اول) حقوق جزای عمومی|ترجمه=|جلد=|سال=1393|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=5046436|صفحه=|نام۱=محمدابراهیم|نام خانوادگی۱=شمس ناتری|نام۲=حمیدرضا|نام خانوادگی۲=کلانتری|نام۳=زینب|نام خانوادگی۳=ریاضت|نام۴=ابراهیم|نام خانوادگی۴=زارع|چاپ=2}}</ref> | ||
== نکات تفسیری دکترین ماده 147 قانون مجازات اسلامی == | == نکات تفسیری دکترین ماده 147 قانون مجازات اسلامی == | ||
در ایران، سن بلوغ برای آغاز مسئولیت کیفری برای پسران ۱۵ سال و برای دختران ۹ سال تمام قمری است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=محشای قانون مجازات اسلامی بر مبنای قانون مصوب 1/2/1392 به همراه مفاهیم جدید و قوانین جزایی پیشین|ترجمه=|جلد=|سال=1392|ناشر=مجمع علمی و فرهنگی مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4159232|صفحه=|نام۱=ایرج|نام خانوادگی۱=گلدوزیان|چاپ=1}}</ref>ضمناً [[شناسنامه]] تنها [[اماره]] ای برای سن متهم است و دادگاه میتواند بلوغ فرد و سن او را از راههای دیگر نیز به دست بیاورد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=شرح مختصر قانون مجازات اسلامی (مصوب 1392)|ترجمه=|جلد=|سال=1392|ناشر=ققنوس|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=3837416|صفحه=|نام۱=عباس|نام خانوادگی۱=زراعت|چاپ=1}}</ref> | در ایران، سن بلوغ برای آغاز مسئولیت کیفری برای پسران ۱۵ سال و برای دختران ۹ سال تمام قمری است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=محشای قانون مجازات اسلامی بر مبنای قانون مصوب 1/2/1392 به همراه مفاهیم جدید و قوانین جزایی پیشین|ترجمه=|جلد=|سال=1392|ناشر=مجمع علمی و فرهنگی مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4159232|صفحه=|نام۱=ایرج|نام خانوادگی۱=گلدوزیان|چاپ=1}}</ref>ضمناً [[شناسنامه]] تنها [[اماره]] ای برای سن متهم است و دادگاه میتواند بلوغ فرد و سن او را از راههای دیگر نیز به دست بیاورد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=شرح مختصر قانون مجازات اسلامی (مصوب 1392)|ترجمه=|جلد=|سال=1392|ناشر=ققنوس|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=3837416|صفحه=|نام۱=عباس|نام خانوادگی۱=زراعت|چاپ=1}}</ref> | ||
== نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده 147 قانون مجازات اسلامی == | |||
{{هوش مصنوعی (ماده)}} | |||
# سن بلوغ در دختران 9 سال تمام قمری است. | |||
# سن بلوغ در پسران 15 سال تمام قمری است. | |||
# سن بلوغ در قانون مجازات اسلامی بر اساس سال قمری محاسبه میشود. | |||
# تفاوت در سن بلوغ دختران و پسران در قانون مجازات اسلامی وجود دارد. | |||
# معیار سن بلوغ بر اساس سال قمری ممکن است با سال شمسی متفاوت باشد. | |||
== مطالعات فقهی == | == مطالعات فقهی == | ||
=== مستندات فقهی === | === مستندات فقهی === | ||
| خط ۱۷: | خط ۲۵: | ||
== انتقادات == | == انتقادات == | ||
آنچه در کتب فقهی در مورد بلوغ اشخاص به ویژه دختر ۹ ساله ذکر شدهاست و به عنوان امری [[اجماع|اجماعی]] تلقی میگردد، علاوه بر اینکه دختران نوعاً در ۹ سالگی به بلوغ جنسی نمیرسند، اصولاً [[حجیت]] ادله بلوغ در ۹ سالگی، ناتمام بوده و چون بلوغ یک امر طبیعی است، مشمول [[حجیت تعبدی]] اجماع نبوده و تحقق آن در عالم خارج باید احراز بشود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=محشای قانون مجازات اسلامی بر مبنای قانون مصوب 1/2/1392 به همراه مفاهیم جدید و قوانین جزایی پیشین|ترجمه=|جلد=|سال=1392|ناشر=مجمع علمی و فرهنگی مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4159324|صفحه=|نام۱=ایرج|نام خانوادگی۱=گلدوزیان|چاپ=1}}</ref> | آنچه در کتب فقهی در مورد بلوغ اشخاص به ویژه دختر ۹ ساله ذکر شدهاست و به عنوان امری [[اجماع|اجماعی]] تلقی میگردد، علاوه بر اینکه دختران نوعاً در ۹ سالگی به بلوغ جنسی نمیرسند، اصولاً [[حجیت]] ادله بلوغ در ۹ سالگی، ناتمام بوده و چون بلوغ یک امر طبیعی است، مشمول [[حجیت تعبدی]] اجماع نبوده و تحقق آن در عالم خارج باید احراز بشود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=محشای قانون مجازات اسلامی بر مبنای قانون مصوب 1/2/1392 به همراه مفاهیم جدید و قوانین جزایی پیشین|ترجمه=|جلد=|سال=1392|ناشر=مجمع علمی و فرهنگی مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4159324|صفحه=|نام۱=ایرج|نام خانوادگی۱=گلدوزیان|چاپ=1}}</ref> | ||
== رویه های قضایی == | |||
* [[نظریه شماره 7/98/686 مورخ 1398/05/28 اداره کل حقوقی قوه قضاییه]] | |||
* [[نظریه شماره 7/98/579 مورخ 1398/06/09 اداره کل حقوقی قوه قضاییه]] | |||
* [[نظریه شماره 7/98/1979 مورخ 1398/12/24 اداره کل حقوقی قوه قضاییه]] | |||
* [[نظریه شماره 7/98/1752 مورخ 1398/11/06 اداره کل حقوقی قوه قضاییه]] | |||
* [[نظریه شماره 7/94/197 مورخ 1394/01/29 اداره کل حقوقی قوه قضاییه]] | |||
* [[نظریه شماره 7/99/1247 مورخ 1399/09/03 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره معیار سنی اطفال در ماده ۶۱۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)]] | |||
* [[نظریه شماره 1165/96/7 مورخ 1396/05/24 اداره کل حقوقی قوه قضاییه]] | |||
== پایان نامه و رساله های مرتبط == | == پایان نامه و رساله های مرتبط == | ||
* [[بررسی تطبیقی سن مسئولیت کیفری در حقوق ایران دانمارک و فرانسه]] | * [[بررسی تطبیقی سن مسئولیت کیفری در حقوق ایران دانمارک و فرانسه]] | ||
| خط ۳۳: | خط ۴۹: | ||
* [[سیاست جنایی ایران در قبال بزهکاری اطفال و نوجوانان با نگاهی تطبیقی به حقوق انگلیس]] | * [[سیاست جنایی ایران در قبال بزهکاری اطفال و نوجوانان با نگاهی تطبیقی به حقوق انگلیس]] | ||
* [[معناشناسی حق معنوی در گفتمان حقوقی اسلام و ایران]] | * [[معناشناسی حق معنوی در گفتمان حقوقی اسلام و ایران]] | ||
* [[جلوههای عدالت ترمیمی در مرحله تعقیب و تحقیقات جرایم اطفال و نوجوانان در قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392]] | |||
* [[سیاست جنایی ماهوی در قبال کودکان و نوجوانان بزهکار در نظام قضایی جمهوری اسلامی ایران]] | |||
* [[نقد و بررسی عنصر شبهه راجع به جرایم اطفال و نوجوانان]] | |||
* [[مفهوم سبب و شرایط آن در قانون مجازات اسلامی مصوب 1392]] | |||
* [[تأثیر وصف احصان بر مجازات فاعل لواط]] | |||
* [[ | |||
* [[ | |||
* [[ | |||
* [[ | |||
== منابع == | == منابع == | ||
{{پانویس|۲}} | {{پانویس|۲}} | ||
نسخهٔ کنونی تا ۷ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۹:۴۵
ماده ۱۴۷ قانون مجازات اسلامی: سن بلوغ، در دختران و پسران، به ترتیب نه و پانزده سال تمام قمری است.
مواد مرتبط
توضیح واژگان
- بلوغ، طبق ماده 1210 قانون مدنی، در پسر 15 سال تمام قمری و در دختر 9 سال تمام قمری است که برای احراز مسئولیت کیفری، رسیدن به بلوغ در زمان ارتکاب جرم، مناط اعتبار است و نه در هنگام رسیدگی.[۱]
پیشینه
در قانون مجازات سابق، سن بلوغ مشخص نبود و به ذکر تبصره یک ماده ۴۹ اکتفا شده بود و با توجه به ماده ۱۲۱۰ قانون مدنی، معیار سن بلوغ مشخص میشد.[۲]این درحالی است که در قانون سابق، برخلاف اصول حاکم بر مسئولیت کیفری و مجازات، در مواردی برای ارتکاب جرم حدی توسط نابالغ، مجازات تعزیری پیشبینی شده بود، اما در قانون جدید در هیچ موردی برای افراد نابالغ، تعزیر معین نشدهاست و نابالغ مشمول اقدام تأمینی و تربیتی میگردد.[۳]
نکات تفسیری دکترین ماده 147 قانون مجازات اسلامی
در ایران، سن بلوغ برای آغاز مسئولیت کیفری برای پسران ۱۵ سال و برای دختران ۹ سال تمام قمری است.[۴]ضمناً شناسنامه تنها اماره ای برای سن متهم است و دادگاه میتواند بلوغ فرد و سن او را از راههای دیگر نیز به دست بیاورد.[۵]
نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده 147 قانون مجازات اسلامی
 | محتوای مندرج در این قسمت توسط هوش مصنوعی تولید شده است. |
- سن بلوغ در دختران 9 سال تمام قمری است.
- سن بلوغ در پسران 15 سال تمام قمری است.
- سن بلوغ در قانون مجازات اسلامی بر اساس سال قمری محاسبه میشود.
- تفاوت در سن بلوغ دختران و پسران در قانون مجازات اسلامی وجود دارد.
- معیار سن بلوغ بر اساس سال قمری ممکن است با سال شمسی متفاوت باشد.
مطالعات فقهی
مستندات فقهی
در هیچیک از آیات قرآن مجید، سن به عنوان بلوغ ذکر نشدهاست و ملاک بلوغ را رسیدن به حد نکاح و حلم قرار دادهاست.[۶]از مجموع روایات نیز مستفاد میشود که سن، موضوعیت ندارد و بلوغ سنی، اماره ای است برای تحقق بلوغ غریزی.[۷]
انتقادات
آنچه در کتب فقهی در مورد بلوغ اشخاص به ویژه دختر ۹ ساله ذکر شدهاست و به عنوان امری اجماعی تلقی میگردد، علاوه بر اینکه دختران نوعاً در ۹ سالگی به بلوغ جنسی نمیرسند، اصولاً حجیت ادله بلوغ در ۹ سالگی، ناتمام بوده و چون بلوغ یک امر طبیعی است، مشمول حجیت تعبدی اجماع نبوده و تحقق آن در عالم خارج باید احراز بشود.[۸]
رویه های قضایی
- نظریه شماره 7/98/686 مورخ 1398/05/28 اداره کل حقوقی قوه قضاییه
- نظریه شماره 7/98/579 مورخ 1398/06/09 اداره کل حقوقی قوه قضاییه
- نظریه شماره 7/98/1979 مورخ 1398/12/24 اداره کل حقوقی قوه قضاییه
- نظریه شماره 7/98/1752 مورخ 1398/11/06 اداره کل حقوقی قوه قضاییه
- نظریه شماره 7/94/197 مورخ 1394/01/29 اداره کل حقوقی قوه قضاییه
- نظریه شماره 7/99/1247 مورخ 1399/09/03 اداره کل حقوقی قوه قضاییه درباره معیار سنی اطفال در ماده ۶۱۹ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات)
- نظریه شماره 1165/96/7 مورخ 1396/05/24 اداره کل حقوقی قوه قضاییه
پایان نامه و رساله های مرتبط
مقالات مرتبط
- تفاسیر دوگانه در شرط رشد و کمال عقل در حقوق کیفری
- مبانی فقهی و حقوقی خشونت تربیتی در مواجهه با اطفال بزهکار
- بررسی مقررات کیفری حاکم بر جرائم اطفال و نوجوانان در نظام حقوق کیفری ایران و مصر
- جلوه هایی از کارکردهای تفضیلی عرف در نظام کیفری تقنینی ماهوی عمومی
- جایگاه علم به قانون در رابطه با ارکان جرم
- رشد جزائی و کمال عقل کودک درجرائم مستوجب حد و قصاص در قانون مجازات اسلامی مصوب1392
- مراجع صالح به رسیدگی به جرایم اطفال و نوجوانان با تأکید بر جرایم در صلاحیت دادگاه کیفری یک
- نگرش فازی در حوزۀ سن مسئولیت کیفری
- میزان صدور احکام بازپرورانه در بزهکاری کودکان و نوجوانان بعد از تصویب قانون مجازات اسلامی 1392
- مدیریت ریسک در بزهکاری اطفال
- ریشه یابی چالش های فقهی و حقوق بشری ماده 91 قانون مجازات اسلامی 1392در باب مجازات های سالب حیات نوجوانان
- سیاست جنایی ایران در قبال بزهکاری اطفال و نوجوانان با نگاهی تطبیقی به حقوق انگلیس
- معناشناسی حق معنوی در گفتمان حقوقی اسلام و ایران
- جلوههای عدالت ترمیمی در مرحله تعقیب و تحقیقات جرایم اطفال و نوجوانان در قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392
- سیاست جنایی ماهوی در قبال کودکان و نوجوانان بزهکار در نظام قضایی جمهوری اسلامی ایران
- نقد و بررسی عنصر شبهه راجع به جرایم اطفال و نوجوانان
- مفهوم سبب و شرایط آن در قانون مجازات اسلامی مصوب 1392
- تأثیر وصف احصان بر مجازات فاعل لواط
منابع
- ↑ حسین میرمحمدصادقی. حقوق کیفری اختصاصی (جلد اول) (جرایم علیه اشخاص). چاپ 11. میزان، 1392. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4014548
- ↑ محمدابراهیم شمس ناتری، حمیدرضا کلانتری، زینب ریاضت و ابراهیم زارع. قانون مجازات اسلامی در نظم حقوقی کنونی (جلد اول) حقوق جزای عمومی. چاپ 2. میزان، 1393. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 5046296
- ↑ محمدابراهیم شمس ناتری، حمیدرضا کلانتری، زینب ریاضت و ابراهیم زارع. قانون مجازات اسلامی در نظم حقوقی کنونی (جلد اول) حقوق جزای عمومی. چاپ 2. میزان، 1393. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 5046436
- ↑ ایرج گلدوزیان. محشای قانون مجازات اسلامی بر مبنای قانون مصوب 1/2/1392 به همراه مفاهیم جدید و قوانین جزایی پیشین. چاپ 1. مجمع علمی و فرهنگی مجد، 1392. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4159232
- ↑ عباس زراعت. شرح مختصر قانون مجازات اسلامی (مصوب 1392). چاپ 1. ققنوس، 1392. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 3837416
- ↑ ایرج گلدوزیان. محشای قانون مجازات اسلامی بر مبنای قانون مصوب 1/2/1392 به همراه مفاهیم جدید و قوانین جزایی پیشین. چاپ 1. مجمع علمی و فرهنگی مجد، 1392. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4159344
- ↑ ایرج گلدوزیان. محشای قانون مجازات اسلامی بر مبنای قانون مصوب 1/2/1392 به همراه مفاهیم جدید و قوانین جزایی پیشین. چاپ 1. مجمع علمی و فرهنگی مجد، 1392. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4159360
- ↑ ایرج گلدوزیان. محشای قانون مجازات اسلامی بر مبنای قانون مصوب 1/2/1392 به همراه مفاهیم جدید و قوانین جزایی پیشین. چاپ 1. مجمع علمی و فرهنگی مجد، 1392. ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4159324