ماده ۲۳۰ قانون تجارت: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو
جز (Keyhani صفحهٔ ماده 230 قانون تجارت را به ماده ۲۳۰ قانون تجارت منتقل کرد)
 
(۲۱ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۹ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
قبول کننده برات ملزم است وجه آن را سر وعده تأدیه نماید.
{{برای کتاب}}'''ماده ۲۳۰ قانون تجارت''': [[براتگیر|قبول کننده]] [[برات]] ملزم است وجه آن را سر وعده [[تأدیه]] نماید.
 
* {{زیتونی|[[ماده ۲۲۹ قانون تجارت|مشاهده ماده قبلی]]}}
* {{زیتونی|[[ماده ۲۳۱ قانون تجارت|مشاهده ماده بعدی]]}}
== مواد مرتبط ==
* [[ماده ۲۲۹ قانون تجارت]]
* [[ماده ۲۳۱ قانون تجارت]]
* [[ماده ۲۸ قانون متحدالشکل ژنو]]
== توضیح واژگان ==
== توضیح واژگان ==
برات: به سندی که به موجب آن، امضاکننده از شخص معینی بخواهد که در موعدی مشخص، مبلغی را در وجه شخص ثالث، یا به حواله کرد، یا در وجه حامل تأدیه نماید. (۶۱۹۷۵۴)
* [[برات]]: نوشته‌ای است که به موجب آن [[شخص|شخصی]] به شخص دیگر امر می‌دهد تا مبلغی در وجه یا به حواله کرد [[شخص ثالث|شخص ثالثی]] در موعد معینی پرداخت نماید.<ref>{{یادکرد کتاب۲|1=|عنوان=حقوق تجارت (اسناد تجارتی)|ترجمه=|جلد=|سال=1394|ناشر=مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=6655948|صفحه=|نام۱=حیدر|نام خانوادگی۱=حسن‌زاده|چاپ=2}}</ref>
 
* [[تأدیه]]''':''' یعنی انجام دادن، به جا آوردن و ادای [[دیون|دین]].<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=اندیشه‌های حقوقی (جلد دوم) (حقوق مدنی و کیفری)|ترجمه=|جلد=|سال=1387|ناشر=مجمع علمی و فرهنگی مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=592552|صفحه=|نام۱=آیت اله سیدمحمد|نام خانوادگی۱=موسوی بجنوردی|چاپ=1}}</ref> تأدیه در لغت، به معنای پرداخت کردن، ادا کردن و رسانیدن به کار رفته است و در اصطلاح به پرداخت [[حق]] غیری که بر [[ذمه]] [[متعهد]] است؛ گفته می‌شود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=دانشنامه حقوق خصوصی (جلد اول)|ترجمه=|جلد=|سال=1386|ناشر=محراب فکر|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4057760|صفحه=|نام۱=مسعود|نام خانوادگی۱=انصاری|نام۲=محمدعلی|نام خانوادگی۲=طاهری|چاپ=2}}</ref>
== پیشینه ==
* [[براتگیر|قبول کننده]]: همان [[شخص|شخصی]] است که [[برات کش|برات‌کش]] از او می‌خواهد [[برات]] را پرداخت کند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق تجارت (مشتمل بر کلیه مباحث)|ترجمه=|جلد=|سال=1385|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=2479076|صفحه=|نام۱=حسن|نام خانوادگی۱=حسنی|چاپ=5}}</ref>
به موجب ماده ۲۸ قانون متحدالشکل ژنو، پس از تحقق قبولی، براتگیر باید مبلغ برات را، در موعد مقرر پرداخت نماید. (۴۵۸۱۴۷)
== مطالعات تطبیقی ==
 
به موجب [[ماده ۲۸ قانون متحدالشکل ژنو]]، پس از تحقق قبولی، [[براتگیر]] باید مبلغ برات را، در موعد مقرر پرداخت نماید.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق تجارت (جلد سوم) (اسناد تجاری برات، چک، سفته، قبض انبار، اوراق بهادار، بورس)|ترجمه=|جلد=|سال=1390|ناشر=دادگستر|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1832644|صفحه=|نام۱=حسن|نام خانوادگی۱=ستوده تهرانی|چاپ=20}}</ref>
== نکات توضیحی تفسیری دکترین ==
== نکات تفسیری دکترین ماده 230 قانون تجارت ==
شخصی که برات را قبول نموده؛ درمقابل دارنده برات مسئول است؛ حتی اگر دارنده در اتیان وظایف خویش، نظیر اعتراض عدم تأدیه و …، غفلت و تساهل نموده باشد. (۴۵۸۱۴۸) و قبولی، سبب می‌گردد که براتگیر، اولین مسئول تأدیه مبلغ برات به‌شمار آید. البته قبل از آن، باید براتکش را مسئول اصلی سند محسوب نمود. (۱۲۱۴۸۰۶) و یکی از تفاوت‌های برات با حواله، این است که قبول برات توسط براتگیر، منجر به برائت ذمه برات دهنده نمی‌گردد. اما در حواله، به محض تحقق عقد، ذمه محیل بری گردیده؛ و آنچه بر عهده او بوده؛ به محالٌ علیه منتقل می‌گردد. (۱۲۱۴۸۰۸) و اگر دارنده برات، بدون رعایت مقررات مربوطه، قبولی براتگیر را اخذ نموده باشد؛ دراینصورت هرچند محالٌ علیه، مکلف به تأدیه مبلغ مندرج در سند است؛ اما دارنده، حق مراجعه به سایر مسئولین برات را ندارد. (۶۱۹۸۳۸)
[[شخص|شخصی]] که برات را قبول نموده؛ در مقابل [[دارنده برات]] مسئول است؛ حتی اگر دارنده در اتیان وظایف خویش، نظیر [[اعتراض عدم تأدیه]] و …، غفلت و تساهل نموده باشد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق تجارت (جلد سوم) (اسناد تجاری برات، چک، سفته، قبض انبار، اوراق بهادار، بورس)|ترجمه=|جلد=|سال=1390|ناشر=دادگستر|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1832648|صفحه=|نام۱=حسن|نام خانوادگی۱=ستوده تهرانی|چاپ=20}}</ref> اگر دارنده برات، بدون رعایت مقررات مربوطه، قبولی براتگیر را اخذ نموده باشد؛ دراینصورت هرچند محال علیه، مکلف به تأدیه مبلغ مندرج در سند است؛ اما دارنده، حق مراجعه به سایر مسئولین برات را ندارد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق تجارت (مشتمل بر کلیه مباحث)|ترجمه=|جلد=|سال=1385|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=2479408|صفحه=|نام۱=حسن|نام خانوادگی۱=حسنی|چاپ=5}}</ref>
 
== نکات توضیحی ماده 230 قانون تجارت ==
علی الاصول براتگیر، باید وجه آن را در وعده ای که مقرر گردیده؛ تأدیه نماید. مگر اینکه اموری نظیر مرگ و ورشکستگی براتگیر، موجب پرداخت پیش از موعد گردد. (۱۰۶۰۲۷۳)
قبولی، سبب می‌گردد که براتگیر، اولین مسئول تأدیه مبلغ برات به‌شمار آید. البته قبل از آن، باید [[براتکش]] را مسئول اصلی [[سند]] محسوب نمود.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق بازرگانی اسناد (جلد اول) (برات، سفته، قبض، انبار عمومی)|ترجمه=|جلد=|سال=1380|ناشر=شرکت سهامی انتشار|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4859280|صفحه=|نام۱=محمد|نام خانوادگی۱=صقری|چاپ=1}}</ref> شایان ذکر است یکی از تفاوت‌های برات با حواله، این است که قبول برات توسط براتگیر، منجر به برائت ذمه برات دهنده نمی‌گردد. اما در [[حواله]]، به محض تحقق عقد، ذمه [[محیل]] بری گردیده و آنچه بر عهده او بوده؛ به [[محال‌علیه|محال علیه]] منتقل می‌گردد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=حقوق بازرگانی اسناد (جلد اول) (برات، سفته، قبض، انبار عمومی)|ترجمه=|جلد=|سال=1380|ناشر=شرکت سهامی انتشار|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4859288|صفحه=|نام۱=محمد|نام خانوادگی۱=صقری|چاپ=1}}</ref> علی الاصول براتگیر، باید وجه آن را در وعده‌ای که مقرر گردیده؛ تأدیه نماید. مگر اینکه اموری نظیر [[مرگ]] و [[ورشکستگی]] براتگیر، موجب [[پرداخت پیش از موعد]] گردد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=قانون تجارت در نظم حقوقی کنونی|ترجمه=|جلد=|سال=1390|ناشر=دادستان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4241148|صفحه=|نام۱=محمد|نام خانوادگی۱=دمیرچیلی|نام۲=علی|نام خانوادگی۲=حاتمی|نام۳=محسن|نام خانوادگی۳=قرایی|چاپ=14}}</ref>
== نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده 230 قانون تجارت ==
{{هوش مصنوعی (ماده)}}
# مسئولیت قبول کننده: قبول کننده برات موظف به پرداخت وجه برات در سر موعد مقرر است.
# تعهد به پرداخت: قبول کننده برات یک تعهد مالی برای پرداخت وجه برات در موعد معین بر عهده دارد.
# الزام قانونی: قانون تجارت قبول کننده برات را ملزم به پرداخت وجه در تاریخ مقرر می‌کند.
# تاریخ سر رسید: وجه برات باید در تاریخ معین شده در برات پرداخت گردد.
# مسئولیت مالی: قبول کننده در صورت عدم پرداخت وجه برات در سر موعد ممکن است با پیامدهای قانونی مواجه شود.
# قرارداد تجاری: قبول برات به منزله یک قرارداد تجاری است که قبول کننده را به پرداخت وجه ملزم می‌سازد.
# جلوگیری از تخلف: ماده قانونی تلاش می‌کند تا از وقوع تخلف در پرداخت وجه برات جلوگیری کند.
== مقالات مرتبط ==
* [[کاربرد ماده 265 قانون مدنی در اسناد تجاری با تأکید بر رویّه قضایی]]
* [[تأملی بر امتیازات اسناد تجاری و زمینه‌های جانشینی چک به جای سایر اسناد تجاری]]
== منابع ==
{{پانویس|۲}}
{{مواد قانون تجارت}}
[[رده:اسناد تجاری]]
[[رده:برات]]
[[رده:تکالیف قبول کننده برات]]
{{DEFAULTSORT:ماده 1150}}

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۲۲:۵۸

ماده ۲۳۰ قانون تجارت: قبول کننده برات ملزم است وجه آن را سر وعده تأدیه نماید.

مواد مرتبط

توضیح واژگان

  • برات: نوشته‌ای است که به موجب آن شخصی به شخص دیگر امر می‌دهد تا مبلغی در وجه یا به حواله کرد شخص ثالثی در موعد معینی پرداخت نماید.[۱]
  • تأدیه: یعنی انجام دادن، به جا آوردن و ادای دین.[۲] تأدیه در لغت، به معنای پرداخت کردن، ادا کردن و رسانیدن به کار رفته است و در اصطلاح به پرداخت حق غیری که بر ذمه متعهد است؛ گفته می‌شود.[۳]
  • قبول کننده: همان شخصی است که برات‌کش از او می‌خواهد برات را پرداخت کند.[۴]

مطالعات تطبیقی

به موجب ماده ۲۸ قانون متحدالشکل ژنو، پس از تحقق قبولی، براتگیر باید مبلغ برات را، در موعد مقرر پرداخت نماید.[۵]

نکات تفسیری دکترین ماده 230 قانون تجارت

شخصی که برات را قبول نموده؛ در مقابل دارنده برات مسئول است؛ حتی اگر دارنده در اتیان وظایف خویش، نظیر اعتراض عدم تأدیه و …، غفلت و تساهل نموده باشد.[۶] اگر دارنده برات، بدون رعایت مقررات مربوطه، قبولی براتگیر را اخذ نموده باشد؛ دراینصورت هرچند محال علیه، مکلف به تأدیه مبلغ مندرج در سند است؛ اما دارنده، حق مراجعه به سایر مسئولین برات را ندارد.[۷]

نکات توضیحی ماده 230 قانون تجارت

قبولی، سبب می‌گردد که براتگیر، اولین مسئول تأدیه مبلغ برات به‌شمار آید. البته قبل از آن، باید براتکش را مسئول اصلی سند محسوب نمود.[۸] شایان ذکر است یکی از تفاوت‌های برات با حواله، این است که قبول برات توسط براتگیر، منجر به برائت ذمه برات دهنده نمی‌گردد. اما در حواله، به محض تحقق عقد، ذمه محیل بری گردیده و آنچه بر عهده او بوده؛ به محال علیه منتقل می‌گردد.[۹] علی الاصول براتگیر، باید وجه آن را در وعده‌ای که مقرر گردیده؛ تأدیه نماید. مگر اینکه اموری نظیر مرگ و ورشکستگی براتگیر، موجب پرداخت پیش از موعد گردد.[۱۰]

نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده 230 قانون تجارت

  1. مسئولیت قبول کننده: قبول کننده برات موظف به پرداخت وجه برات در سر موعد مقرر است.
  2. تعهد به پرداخت: قبول کننده برات یک تعهد مالی برای پرداخت وجه برات در موعد معین بر عهده دارد.
  3. الزام قانونی: قانون تجارت قبول کننده برات را ملزم به پرداخت وجه در تاریخ مقرر می‌کند.
  4. تاریخ سر رسید: وجه برات باید در تاریخ معین شده در برات پرداخت گردد.
  5. مسئولیت مالی: قبول کننده در صورت عدم پرداخت وجه برات در سر موعد ممکن است با پیامدهای قانونی مواجه شود.
  6. قرارداد تجاری: قبول برات به منزله یک قرارداد تجاری است که قبول کننده را به پرداخت وجه ملزم می‌سازد.
  7. جلوگیری از تخلف: ماده قانونی تلاش می‌کند تا از وقوع تخلف در پرداخت وجه برات جلوگیری کند.

مقالات مرتبط

منابع

  1. ↑ حیدر حسن‌زاده. حقوق تجارت (اسناد تجارتی). چاپ 2. مجد، 1394.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 6655948
  2. ↑ آیت اله سیدمحمد موسوی بجنوردی. اندیشه‌های حقوقی (جلد دوم) (حقوق مدنی و کیفری). چاپ 1. مجمع علمی و فرهنگی مجد، 1387.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 592552
  3. ↑ مسعود انصاری و محمدعلی طاهری. دانشنامه حقوق خصوصی (جلد اول). چاپ 2. محراب فکر، 1386.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4057760
  4. ↑ حسن حسنی. حقوق تجارت (مشتمل بر کلیه مباحث). چاپ 5. میزان، 1385.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 2479076
  5. ↑ حسن ستوده تهرانی. حقوق تجارت (جلد سوم) (اسناد تجاری برات، چک، سفته، قبض انبار، اوراق بهادار، بورس). چاپ 20. دادگستر، 1390.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 1832644
  6. ↑ حسن ستوده تهرانی. حقوق تجارت (جلد سوم) (اسناد تجاری برات، چک، سفته، قبض انبار، اوراق بهادار، بورس). چاپ 20. دادگستر، 1390.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 1832648
  7. ↑ حسن حسنی. حقوق تجارت (مشتمل بر کلیه مباحث). چاپ 5. میزان، 1385.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 2479408
  8. ↑ محمد صقری. حقوق بازرگانی اسناد (جلد اول) (برات، سفته، قبض، انبار عمومی). چاپ 1. شرکت سهامی انتشار، 1380.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4859280
  9. ↑ محمد صقری. حقوق بازرگانی اسناد (جلد اول) (برات، سفته، قبض، انبار عمومی). چاپ 1. شرکت سهامی انتشار، 1380.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4859288
  10. ↑ محمد دمیرچیلی، علی حاتمی و محسن قرایی. قانون تجارت در نظم حقوقی کنونی. چاپ 14. دادستان، 1390.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4241148
برگرفته از «https://wikihoghoogh.net/w/index.php?title=ماده_۲۳۰_قانون_تجارت&oldid=498456»