ماده ۱۶۹ قانون مدنی: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی حقوق
پرش به ناوبری پرش به جستجو
(متن اصلی)
 
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۱۷ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۵ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
منافعی که از مال پیدا شده حاصل می‌شود قبل از تملک، متعلق به صاحب آن است و بعد از تملک، مال پیداکننده است.
'''ماده ۱۶۹ قانون مدنی''': [[منفعت|منافعی]] که از [[لقطه|مال پیدا شده]] حاصل می‌شود قبل از [[تملک]]، متعلق به صاحب آن است و بعد از تملک، مال پیدا کننده است.
* {{زیتونی|[[ماده ۱۶۸ قانون مدنی|مشاهده ماده قبلی]]}}
* {{زیتونی|[[ماده ۱۷۰ قانون مدنی|مشاهده ماده بعدی]]}}
== مواد مرتبط ==
* [[ماده ۱۶۲ قانون مدنی]]
* [[ماده ۱۶۳ قانون مدنی]]
* [[ماده ۸۴ قانون اجرای احکام مدنی]]
== نکات تفسیری دکترین ماده ۱۶۹ قانون مدنی ==
[[مالکیت]] اعتباری، به سه شکل، قابل تصور است: مالکیت [[عین معین|عین]]، مالکیت [[حق انتفاع|انتفاع]]، [[مالکیت منفعت]]،<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=مبانی حقوق اسلامی|ترجمه=|جلد=|سال=1387|ناشر=مجمع علمی و فرهنگی مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1083964|صفحه=|نام۱=ابوالقاسم|نام خانوادگی۱=گرجی|چاپ=1}}</ref> مالکیت منفعت معنایی ندارد؛ چون تملک معدوم محال است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=دوره متوسط شرح قانون مدنی (حقوق اموال)|ترجمه=|جلد=|سال=1388|ناشر=گنج دانش|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=184520|صفحه=|نام۱=محمدجعفر|نام خانوادگی۱=جعفری لنگرودی|چاپ=6}}</ref> در خصوص مالکیت عین، گفتنی است که [[مالک]] عین، نسبت به ثمرات و نتایج آن، [[مالکیت تبعی]] دارد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=دوره مقدماتی حقوق مدنی (جلد اول) (اشخاص و اموال)|ترجمه=|جلد=|سال=1389|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=12304|صفحه=|نام۱=سیدحسین|نام خانوادگی۱=صفایی|چاپ=11}}</ref>


== توضیح واژگان ==
مفاد '''ماده ۱۶۹ قانون مدنی'''، موافق قاعده ای است که متضمن مالکیت صاحب عین، نسبت به منافع حاصل از مال مزبور می‌باشد،<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=مجموعه محشای قانون مدنی|ترجمه=|جلد=|سال=1387|ناشر=گنج دانش|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=1709912|صفحه=|نام۱=محمدجعفر|نام خانوادگی۱=جعفری لنگرودی|چاپ=3}}</ref> بنابراین منافع لقطه، به تبع خود مال، لقطه محسوب می‌گردد.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=الفارق (دایرةالمعارف عمومی حقوقی) (جلد چهارم) (عدل، مصارف ترکه)|ترجمه=|جلد=|سال=1386|ناشر=گنج دانش|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=4419076|صفحه=|نام۱=محمدجعفر|نام خانوادگی۱=جعفری لنگرودی|چاپ=1}}</ref>
التقاط، در لغت یعنی برگرفتن، برچیدن و برداشتن. و در اصطلاح، به یافتن شیئی، بدون اینکه یابنده، قبلاً به دنبال آن باشد؛ التقاط گویند.(20741)


لقطه در لغت، یعنی برداشته شده. و در اصطلاح، برداشتن هر مالی غیر از حیوانات را، که تحت تصرف کسی نباشد؛ لقطه گویند.(27184) و به هر شیئ، انسان، و حیوانی که یافت گردد؛ لقطه گویند.(84940)
لازم به ذکر است که منافع مال، ممکن است [[منفعت طبیعی|طبیعی]]، [[منفعت مصنوعی|مصنوعی]]، یا [[منفعت عهدی|عهدی]] باشد: منافع طبیعی، به خودی خود و بدون دخالت انسان به دست می‌آید، منافع مصنوعی، در نتیجه عمل انسان حاصل می‌گردد و منشأ منافع عهدی، [[قرارداد]] است.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=دوره مقدماتی حقوق مدنی (جلد اول) (اشخاص و اموال)|ترجمه=|جلد=|سال=1389|ناشر=میزان|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=12852|صفحه=|نام۱=سیدحسین|نام خانوادگی۱=صفایی|چاپ=11}}</ref>
== نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده ۱۶۹ قانون مدنی ==
{{هوش مصنوعی (ماده)}}
# منافع حاصل از مال پیدا شده قبل از تملک متعلق به صاحب مال است.
# پس از تملک، منافع متعلق به شخص پیدا کننده مال است.
# تملک نقطه زمانی تعیین کننده برای تعیین مالکیت منافع است.
# تعریف حقوقی مشخصی برای منافع حاصل از مال پیدا شده در '''ماده ۱۶۹ قانون مدنی''' ارائه شده است.
# این ماده به موضوع [[حق|حقوق]] مالکیت و تعیین مالک منافع در شرایط مشخص می‌پردازد.


به مالی که توسط انسان یافت گردد؛ لقطه اشیا گویند.(84941)
== مطالعات فقهی ==


به لقطه مال، لقطه اشیا گویند.(84944)
=== سوابق فقهی ===
 
* در صورت مراجعه مالک، [[منافع متصل|نمائات متصل]] لقطه، متعلق به اوست؛ چه این منافع قبل از [[تعریف اشیاء پیدا شده|تعریف]] و چه بعد از آن، و چه پیش از تملک توسط یابنده، و چه پس از آن، پدید آمده باشند، اما [[منافع منفصل|نمائات منفصلی]] که پس از تملک ملتقط به وجود آمده باشند؛ متعلق به خود اوست.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=قانون مدنی و فتاوای امام خمینی (جلد اول)|ترجمه=|جلد=|سال=1384|ناشر=سمت|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=38856|صفحه=|نام۱=عبداله|نام خانوادگی۱=کیایی|چاپ=1}}</ref>
== کلیات توضیحی تفسیری دکترین ==
* توابع عین، در احکام، تابع خود عین هستند.<ref>{{یادکرد کتاب۲||عنوان=قانون مدنی در رویه قضایی|ترجمه=|جلد=|سال=1387|ناشر=مجمع علمی و فرهنگی مجد|مکان=|شابک=|پیوند=|شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران=188332|صفحه=|نام۱=سیدمحمدرضا|نام خانوادگی۱=حسینی|چاپ=4}}</ref>
منافع مال، ممکن است طبیعی، مصنوعی، و یا عهدی باشد. منافع طبیعی، به خودی خود، و بدون دخالت انسان، به دست می آید. منافع مصنوعی، درنتیجه عمل انسان حاصل می گردد. و منشأ منافع عهدی، قرارداد است.(3199)
== منابع ==
 
{{پانویس|۲}}
مالکیت اعتباری، به سه شکل، قابل تصور است: مالکیت عین، مالکیت انتفاع، مالکیت منفعت.(270977)
{{مواد قانون مدنی}}
 
[[رده:مواد قانون مدنی]]
مالک عین، نسبت به ثمرات و نتایج آن، مالکیت تبعی دارد.(3062)
[[رده:اموال]]
 
[[رده:اشیای پیدا شده و حیوانات ضاله]]
مفاد این ماده، موافق قاعده ای است که متضمن مالکیت صاحب عین، نسبت به منافع حاصل از مال مزبور می باشد.(427464)
[[رده:در اسباب تملک]]
 
[[رده:لقطه]]
منافع لقطه، به تبع خود مال، لقطه محسوب می گردد.(1104755)
{{DEFAULTSORT:ماده 0845}}
 
== سوابق فقهی ==
مالکیت منفعت معنایی ندارد؛ چون تملک معدوم محال است.(46116)
 
توابع عین، در احکام، تابع خود عین هستند.(47069)
 
درصورت مراجعه مالک، نمائات متصل لقطه، متعلق به او است؛ چه این منافع قبل از تعریف، و چه بعد از آن، و چه پیش از تملک توسط یابنده، و چه پس از آن پدید آمده باشند. اما نمائات منفصلی که پس از تملک ملتقط، به وجود آمده باشند؛ متعلق به خود او است.(9700)

نسخهٔ کنونی تا ‏۵ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۴:۲۴

ماده ۱۶۹ قانون مدنی: منافعی که از مال پیدا شده حاصل می‌شود قبل از تملک، متعلق به صاحب آن است و بعد از تملک، مال پیدا کننده است.

مواد مرتبط

نکات تفسیری دکترین ماده ۱۶۹ قانون مدنی

مالکیت اعتباری، به سه شکل، قابل تصور است: مالکیت عین، مالکیت انتفاع، مالکیت منفعت،[۱] مالکیت منفعت معنایی ندارد؛ چون تملک معدوم محال است.[۲] در خصوص مالکیت عین، گفتنی است که مالک عین، نسبت به ثمرات و نتایج آن، مالکیت تبعی دارد.[۳]

مفاد ماده ۱۶۹ قانون مدنی، موافق قاعده ای است که متضمن مالکیت صاحب عین، نسبت به منافع حاصل از مال مزبور می‌باشد،[۴] بنابراین منافع لقطه، به تبع خود مال، لقطه محسوب می‌گردد.[۵]

لازم به ذکر است که منافع مال، ممکن است طبیعی، مصنوعی، یا عهدی باشد: منافع طبیعی، به خودی خود و بدون دخالت انسان به دست می‌آید، منافع مصنوعی، در نتیجه عمل انسان حاصل می‌گردد و منشأ منافع عهدی، قرارداد است.[۶]

نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده ۱۶۹ قانون مدنی

  1. منافع حاصل از مال پیدا شده قبل از تملک متعلق به صاحب مال است.
  2. پس از تملک، منافع متعلق به شخص پیدا کننده مال است.
  3. تملک نقطه زمانی تعیین کننده برای تعیین مالکیت منافع است.
  4. تعریف حقوقی مشخصی برای منافع حاصل از مال پیدا شده در ماده ۱۶۹ قانون مدنی ارائه شده است.
  5. این ماده به موضوع حقوق مالکیت و تعیین مالک منافع در شرایط مشخص می‌پردازد.

مطالعات فقهی

سوابق فقهی

  • در صورت مراجعه مالک، نمائات متصل لقطه، متعلق به اوست؛ چه این منافع قبل از تعریف و چه بعد از آن، و چه پیش از تملک توسط یابنده، و چه پس از آن، پدید آمده باشند، اما نمائات منفصلی که پس از تملک ملتقط به وجود آمده باشند؛ متعلق به خود اوست.[۷]
  • توابع عین، در احکام، تابع خود عین هستند.[۸]

منابع

  1. ↑ ابوالقاسم گرجی. مبانی حقوق اسلامی. چاپ 1. مجمع علمی و فرهنگی مجد، 1387.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 1083964
  2. ↑ محمدجعفر جعفری لنگرودی. دوره متوسط شرح قانون مدنی (حقوق اموال). چاپ 6. گنج دانش، 1388.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 184520
  3. ↑ سیدحسین صفایی. دوره مقدماتی حقوق مدنی (جلد اول) (اشخاص و اموال). چاپ 11. میزان، 1389.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 12304
  4. ↑ محمدجعفر جعفری لنگرودی. مجموعه محشای قانون مدنی. چاپ 3. گنج دانش، 1387.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 1709912
  5. ↑ محمدجعفر جعفری لنگرودی. الفارق (دایرةالمعارف عمومی حقوقی) (جلد چهارم) (عدل، مصارف ترکه). چاپ 1. گنج دانش، 1386.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 4419076
  6. ↑ سیدحسین صفایی. دوره مقدماتی حقوق مدنی (جلد اول) (اشخاص و اموال). چاپ 11. میزان، 1389.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 12852
  7. ↑ عبداله کیایی. قانون مدنی و فتاوای امام خمینی (جلد اول). چاپ 1. سمت، 1384.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 38856
  8. ↑ سیدمحمدرضا حسینی. قانون مدنی در رویه قضایی. چاپ 4. مجمع علمی و فرهنگی مجد، 1387.  ,شماره فیش در پژوهشکده حقوق و قانون ایران: 188332
برگرفته از «https://wikihoghoogh.net/w/index.php?title=ماده_۱۶۹_قانون_مدنی&oldid=518411»