ماده ۴۱۱ قانون مدنی

ماده ۴۱۱ قانون مدنی: اگر بایع، مبیع را ندیده ولی مشتری آن را دیده باشد و مبیع غیر اوصافی که ذکر شده‌است دارا باشد فقط بایع خیار فسخ خواهد داشت.

• مشاهده ماده قبلی
• مشاهده ماده بعدی

مواد مرتبط

• ماده ۴۱۰ قانون مدنی

توضیح واژگان

• «بایع»، کسی است که اراده خود، مبنی بر تملیک و تسلیم مبیع به مشتری را ابراز می‌کند.
• «مبیع»، چیزی است که در معامله فروخته می‌شود.
• «مشتری»، کسی است که تعهد یا تملکی را قبول می‌نماید.
• «خیار»، یعنی حق فسخ عقد و عدول از آن.
• «فسخ»، حقی است که شخص به موجب آن، می‌تواند از حق قانونی یا قراردادی خود، استفاده نموده و عقدی را برهم زند.

نکات تفسیری دکترین ماده ۴۱۱ قانون مدنی

اگر مبیع، زاید بر اوصافی باشد که مورد توافق طرفین قرار گرفته؛ در این صورت بایع می‌تواند بیع را فسخ نماید. میزان مبیع، تنها به عنوان وصف فرعی آن، مطرح نبوده و در واقع بیانگر میزان مورد معامله است؛ و به تناسب مقدار مبیع است که قیمت آن تعیین می‌گردد، به همین جهت هرگاه مبیع، کمتر یا بیشتر از آنچه که مورد تراضی طرفین، واقع گردیده؛ درآید؛ حسب مورد ثمن نیز، کاهش یا افزایش می‌یابد، البته در مواردی هم به ندرت پیش می‌آید که مقدار مبیع، در نظر متبایعین، وصفی فرعی بوده که تأثیر مستقیم در روابط بین طرفین ندارد، به همین دلیل تخلف از مقدار تعیین شده؛ به منزله تخلف از شرط صفت بوده و سبب ایجاد حق فسخ می‌گردد.

نکات توصیفی هوش مصنوعی ماده ۴۱۱ قانون مدنی

1. اگر فروشنده کالا را ندیده باشد ولی خریدار آن را دیده باشد، شرایط خاصی پیش می‌آید.
2. در صورتی که کالا دارای اوصافی که ذکر شده نباشد، فروشنده حق فسخ قرارداد را خواهد داشت.
3. خریدار در این شرایط حق فسخ ندارد.
4. ماده ۴۱۱ قانون مدنی به تعادل و توافق بین طرفین قرارداد توجه دارد و برای حمایت از حقوق فروشنده در شرایط خاص وضع شده است.
5. اصل بر دیدن کالا قبل از خرید است، اما در این حالت استثنایی برای فروشنده وجود دارد.
6. تاکید بر اهمیت اوصافی که در قرارداد ذکر شده‌اند و مغایرت با آن‌ها مبنای خیار فسخ است.

مطالعات فقهی

مستندات فقهی

• با استناد به روایتی از امام حسین، خیار رؤیت و تخلف از وصف، مورد پذیرش قرار گرفته‌است.

سوابق فقهی

• اگر فروشنده، ملک خود را ندیده باشد و خریدار مورد معامله را برای وی توصیف نموده و او نیز با استناد به سخن مشتری، ملک خود را به وی بفروشد؛ و پس از انعقاد بیع، متوجه گردد که مال او، بیش از آن مقداری بوده که خریدار توصیف نموده بود؛ در این صورت بایع، حق فسخ معامله را دارد.

مقالات مرتبط

• تاملی بر شرایط تجزیه پذیری قرارداد با تاکید بر مقررات بین المللی
• تبیین جایگاه «منفعت اعتماد» در حقوق غربی و شناسایی مصادیق آن در فقه
• تعهدات‌ آگاهانه‌ در قراردادهای‌ واگذاری‌ معادن
• زمان انتقال مالکیت در قانون پیش فروش ساختمان مصوب سال 1389